431 – Hoe deelauto’s veranderen in wijkaccu’s en daarmee het stroomnetwerk redden

Randal Peelen:
[0:00] In deze aflevering hoor je hoe de deelauto's van MyWheels de congestiemarkt gaan fixen, hoe de sharing group daar kapitalen aan gaat verdienen en waarom het zo fucking lang duurt voordat Vehicle2Grid een keer komt voor consumenten.

Randal Peelen:
[0:24] Welkom bij Met Nerds om tafel. We praten vandaag met Jeren Uwachs. En mijn naam is Randal Peelen, onze gastnerd van vandaag is Joost van Rooij. En Joost is CMO, moet ik dan zeggen, Chief Marketing Officer?

Joost van Rooij:
[0:34] Ja, misschien een beetje vloeken hier, maar dat ben ik.

Randal Peelen:
[0:38] Chief Marketing Officer bij The Sharing Group. En dat is een samenwerkingsverband van bedrijven dat het delen van dingen, zoals bijvoorbeeld auto's, makkelijker wil maken. En ze kondigden een post geleden een project aan dat heel logisch lijkt. En ik me dus afvraag waarom zij de eerste in Europa zijn die het doen. Dat is namelijk deelauto's zodra ze stilstaan wijkaccu's laten zijn. Jawel, de gedachte is auto's die in bezit zijn bij mensen. Die staan het leeuwendeel van de tijd stil. En daar kun je er dus meer gebruik van maken als je er deelauto's van maakt. Dan zijn ze wat vaker op de weg en wat vaker nuttig. En als ze dan nog eens stilstaan en ze zijn ook nog eens een accu voor de wijk. Dan zijn ze helemaal nuttig het klokje rond. Dat vind ik een charmante gedachte. Ik moet eventjes een kleine shout-out maken naar Henry de Jong. Want die heeft hier eerder aan tafel gezeten. Die werkte toen nog volledig voor mijn domein. Inmiddels is die zelf ook betrokken bij een heleboel startups en bedrijven. Maar ook de sharing group. Oorspronkelijk was zijn geheim van de smid om geld te verwerven. Om dat soort startups mogelijk te maken. Met obligaties en andere slimme manieren. Maar ik sprak hem laatst zoals wij één keer per jaar doen. En dan zei ik, kun je niet eens een keer komen vertellen over dat verhaal met die auto's die accu's zijn. En deelauto's in de wijk. Toen zei hij, nee, dat ga ik niet doen. Dan moet jij Joost van Rooij hebben. Dus welkom Joost. Dank dat je naar Amsterdam hebt willen komen.

Joost van Rooij:
[2:01] Dank je wel.

Randal Peelen:
[2:03] Er komt een boel kijken bij dat verhaal over die deelauto's. Kun je misschien eerst vertellen, wat doe jij bij de sharing group en hoe zijn jullie dit aangelogen? Want ik weet niet eens waar ik moet beginnen zo ingewikkelder.

Jurian Ubachs:
[2:14] Ook weten inderdaad hoe die groep te verrijven.

Randal Peelen:
[2:15] Precies, ja.

Joost van Rooij:
[2:16] Nou, zal ik daar even beginnen?

Randal Peelen:
[2:18] Laten we dat doen.

Jurian Ubachs:
[2:19] College, let's go.

Joost van Rooij:
[2:20] Ja, nou ja, eigenlijk is de sharing group in het hart een techbedrijf. We zijn ooit ontstaan vanuit mijn domein. Dat is onze bread and butter. Wij hebben eigenlijk de domeinmarkten destijds simpel gemaakt. Met domeinnaam voor iedereen. En zeg zo'n tien jaar geleden, misschien al ietsje langer. Henry de Jong, die je net al noemde, de oprichter eigenaar. Die stond ook op zo'n kruispunt van wat ga ik doen. Want dit bedrijf dat staat op zichzelf. Ik kan het verkopen voor veel geld aan een of andere Amerikaanse private equity partij.

Randal Peelen:
[2:49] Had vast gekund ja.

Joost van Rooij:
[2:50] Of ik kan ook gaan nadenken over wat kan ik anders doen met dat geld. En eigenlijk is er vanuit die gedachte, een stukje soul searching, is het gewoon eigenlijk een heel praktisch moment geweest. Hij heeft twee tegenlichte uitzendingen gezien. De ene was van Thomas Rauw over, zeg maar, circulariteit. En de andere was van Robin Berg. En die ging over de doorbraak van duurzaam. En eigenlijk tien jaar geleden in die tegenlichte uitzending, want daar gaan we natuurlijk ook over hebben, waarom doet nog iedereen dit niet? Toen werd eigenlijk al laten zien hoe je in Lombok het energiesysteem van de toekomst kon gaan maken. Met decentrale energie waarbij zonne-energie opwekt. En dat vervolgens opslaten in een batterij en vervolgens ook met de hele buurt gaat delen. Ja, Henry zag dat en eerlijk gezegd dat is zijn epiphamy moment geweest. En ik dacht, hier wil ik iets mee. Hier wil ik in door investeren. En de sharing group is zo ontstaan dat we eigenlijk nu in drie takken zitten. We zitten in online, energie en mobiliteit. En bekende merken die je kan kennen zijn naast mijn domein in de online tak. Is dus in de deelmobiliteit Mywheels. En binnen energie hebben we een energie platform bedrijf. Dat heet Energy Zero. Wat eigenlijk de grondlegger van dynamische energie in Nederland is. En daarnaast hebben we voor kolanten ook een eigen merk. Dat heet Hack Energy.

Randal Peelen:
[4:05] Hack, met H-A-G-G geloof ik.

Joost van Rooij:
[4:09] Nee, het is H-E-G-G.

Randal Peelen:
[4:11] H-E-G-G. Ja, want toen ik dat zag, is dat een knipoog naar hacken? Of hoe moet het? Hack, dat klinkt.

Joost van Rooij:
[4:16] Ja, het is een beetje hacken natuurlijk. En het staat voor Home Energy for a Greener Grid.

Randal Peelen:
[4:20] Ja, maar goed. Je had elke eufemisme natuurlijk kunnen verzinnen. Je had iets van een naam nodig. En ik dacht, hack, dat klinkt nou niet zo Nederlands.

Joost van Rooij:
[4:27] Nee, ik moet zelf, toen we aan het brainstormen waren, Toen was ik gefascineerd door iedereen die zo'n green egg heeft. Die mensen die drie tot vijfduizend euro voor een barbecue uitgeven. Ik zei, daar gaat het heen met die thuisbatterij. Het zijn allemaal mannen die met elkaar het hebben over. Kijk eens in mijn appje. Wat ik aan het doen ben. En dat is eigenlijk precies wat wij daar ook wilden bereiken. Is dat de haggers van deze wereld. Die eigenlijk de energietransitie een beetje aanjagen. Dat we die gaan ondersteunen.

Jurian Ubachs:
[4:51] Dus de haggers, dat zijn die mensen die pakweg vijf of tien jaar geleden naast elkaar stonden. Om te kijken, aan elkaar laten zien wat hun zonnepanelen op dat moment aan het doen waren.

Joost van Rooij:
[4:58] Exact.

Jurian Ubachs:
[4:58] Dat zijn haggers.

Joost van Rooij:
[4:59] Dat zijn wat mij betreft de haggers. En die willen we graag verenigen. Dus daarom is het hack energy geworden.

Randal Peelen:
[5:04] Precies. En een deel van die formule was, zoals ik al zei, volgens mij ook het

Randal Peelen:
[5:09] financieren van dat soort dingen. Want deelauto's zijn heel duur. Je moet eerst een boel auto's kopen. Daarna kun je die laten rondrijden tegen betaling. Maar het duurt een poosje voor je dat terugverdient. Zelfs geldt natuurlijk als je de energiemarkt op wil en met thuisaccu's en dergelijke aan de gang wil. Je moet eerst flink investeren. En dan die return of investment die komt natuurlijk pas later. Dus ja, dat is heel ingewikkeld. Ik snap wel dat iemand A dan eerst een succesvol bedrijf moet hebben gehad. Dan heb je iets van cash als wind mee. Maar ook natuurlijk het uitgeven van die obligaties. Is dat nog steeds iets wat jullie doen?

Joost van Rooij:
[5:43] Ja, dus vanuit de sharinggroep hebben we nu elke kwartaal een obligatie. In september starten we er een. En in principe halen we dan geld op met onze klanten. Het scheelt natuurlijk dat mijne mij is een achterban van iets van 250.000 klanten. En Myles heeft veel klanten. En Hek heeft veel klanten. Dus die vragen we eigenlijk van. Hé geloven jullie ook in deze toekomst? En willen jullie mee financieren? En in principe is een obligatie natuurlijk gewoon een lening. Een schuld die ze aangaan waar ze 6% rente voor krijgen. Maar het stelt ons wel in staat om juist die investering in de toekomst te doen. En ons uitgangspunt was eigenlijk. We kunnen het ook aan de bank lenen. Maar we doen het liever met onze klanten.

Randal Peelen:
[6:16] Ja, en ik denk dat dat misschien soms ook wel makkelijker te verkopen is, want banken zijn niet altijd overal happig op. En ik weet niet hoe moeilijk het voor jullie zou zijn geweest, maar de keren dat ik daar heb gezeten, was het niet zo makkelijk.

Joost van Rooij:
[6:28] Nee, ten eerste zijn ze heel risico-avers en ze willen ook allemaal garanties. En vaak investeren in de toekomst, heb je maar garanties tot een bepaalde... Dus je moet er ook in geloven. En ik denk wel dat wij als partij vaak voorzitten van de muziek, zeg maar. Dus wij zijn ervan overtuigd dat dat een no-brainer wordt. Maar vaak moet het zich ook nog wel in de business case bewijzen. En dan merk je gek genoeg eigenlijk of eigenlijk gelukkig dat je met je klant heel ver kan komen.

Randal Peelen:
[6:53] Nu weet ik nog dat ook Henry hier een keer heeft gezeten. En toen had hij net die deelauto's op de weg. Dat waren die private lease auto's. Volgens mij was dat zelfs de eerste of een van de eerste private lease maatschappijen. Dat is dus al een aantal jaar geleden. Maar dat bleek al een goed idee. Dat bedrijf al zodanig bestaat niet meer volgens mij. Dat is niet dat dat My Wheels is geworden toch?

Joost van Rooij:
[7:14] Nee, klopt inderdaad. Toen heette het nog Mijn en Mijn Auto. Dus wij hebben inderdaad net als dat we domeinen zeiden van... nou, die moet je gewoon op één internetpagina kunnen kopen. Dan dachten we ook een abonnement op je auto moet je ook op één internetpagina kunnen kopen. En het leek ons ook wel leuk als die een sticker van Mijn en Mijn op hun auto hadden. Dan hadden ze een vast bedrag per maand. Maar wij hadden heel veel reclameauto's ronddraaien door Nederland. Alleen dat heette toen nog geen private lease inderdaad. Maar gewoon een autoabonnement. En eigenlijk is die markt natuurlijk gigantisch gegroeid van private lease. En daarmee werd het voor ons ook wel een red ocean, to be honest. Dus dat werd steeds meer gewoon alleen maar een geldgedreven markt...

Joost van Rooij:
[7:48] met de laatst mogelijke leasetarieven voor private lease.

Randal Peelen:
[7:50] Leg even uit wat een red ocean is, want dat klinkt alsof er haaien rondzwemmen en bloeten in het water.

Joost van Rooij:
[7:55] Ja, er is zoiets dat heet een red ocean en een blue ocean. En de red ocean is eigenlijk de strategie waarin iedereen op dezelfde manier probeert hetzelfde te doen. En dat is dan vaak een race naar de bottom voor de laagste prijs.

Randal Peelen:
[8:07] En een blue ocean, daar is nog niemand bezig... Wat is het verschil tussen een Blue Ocean en een Greenfield?

Jurian Ubachs:
[8:12] Of daar zijn mensen aan het experimenteren om het op een eigen manier te doen, denk ik.

Joost van Rooij:
[8:15] Ja, dus voor ons was delen, een deelauto was voor ons de Blue Ocean. Waar we zeiden van, dus in plaats van dat we eigenlijk iedereen een individueel lease abonnement geven. Waarbij je vaak met mensen een afspraak maakt. Hé, je hebt voor zestig maanden heb je contract tegen een vaste prijs. En het spel werd eigenlijk steeds meer dat je in die spelregels zei van nou heel weinig kilometers. Zodat we de lease prijs laag konden houden. En dan gingen mensen ermee rijden en dan moesten ze aan het eind van de maand toch wel heel veel bijbetalen. Vonden wij niet zo heel erg tof. Terwijl we dachten van, hé, met een deelauto, dan zit je nou altijd in de publieke ruimte en maak je hem voor dezelfde mensen beschikbaar. Kan je de prijs ook heel laag houden, maar heb je nog veel meer positieve impact.

Joost van Rooij:
[8:51] Dat je ook die stad een beetje leefbaar houdt. Dus dat is een gewaagde model. Wat ons betreft was dat het model waar wij in geloofden.

Jurian Ubachs:
[8:58] Hé, ik hoor net, en toen we het, we hebben het natuurlijk vooral over het stukje vehicle to grid en dan op wijkniveau. Daarbij hoor ik je een aantal dingen zeggen die mij bekend voorkomen. Lombok, Tess daar. Ondanks stond er op Tweakers een achtergrondverhaal van Haighten Hugo. Dat ging dan over WeDrive Solar. Hoe verhoudt zich dat bedrijf? Begin even met uitleggen hoe die markt er op dit moment uitziet. Want als we bijvoorbeeld kijken naar elektrische auto's bijvoorbeeld, dan weet iedereen Tesla heeft dat heel hard voorgetrokken en inmiddels maakt elke autofabrikant auto's. Ze weten een beetje, we snappen een beetje hoe die markt in elkaar zit. Wie zijn hier de spelers? Wie zijn de aanbieders? Hoe gaat dit de komende jaren ontwikkelen?

Joost van Rooij:
[9:33] Ja, dus WeDrive Solar is voor ons een hele belangrijke strategische partner. Robin Berg die erachter zit, die zegt denk ik...

Jurian Ubachs:
[9:39] Dat is van Robin Berg?

Joost van Rooij:
[9:40] Dat is zeker van Robin Berg. Alleen wat Robin Berg had in eerste instantie was WeDrive Solar zowel de auto's als de technologie van de laadpaal. En wat we nu een jaar geleden hebben gezegd is van wij zijn goed in deelauto's. Jij bent goed in de laadpaal en ook de hele technologie daarachter. Dus daarin hebben we de focus aangebracht. Dus eigenlijk de auto's van WeDrive Solar zijn naar MyBills gegaan. We Drive Solar die zorgt nog steeds voor de laadpaal die wij ook gebruiken. Met daarin de bidirectionele software technologie.

Jurian Ubachs:
[10:08] Dus in die test met die 50 Renault Zoe's. Dat is Lombok geloof ik dan die wijk?

Joost van Rooij:
[10:14] Ja nee het is in heel Utrecht.

Jurian Ubachs:
[10:16] Daar zitten jullie dus ook gewoon in. Dat is ook een deel van. Daar zijn jullie een deel van ook.

Joost van Rooij:
[10:20] Ja zeker. Dus naast My Wheels is dat Renault en We Drive Solar. En de gemeente Utrecht.

Jurian Ubachs:
[10:27] En heb je enige zicht op hoe er verder mee om moet gaan? Zijn jullie de enige die ermee bezig zijn?

Jurian Ubachs:
[10:32] Zijn er andere partijen die misschien in andere steden aan het kijken zijn? Hoe ziet die wereld er een beetje uit?

Joost van Rooij:
[10:36] Volgens mij was een van jouw vragen. Dit is toch een no-brainer. Waarom doet iedereen dit nou nog niet? Dat merk je dus dat je echt heel erg goed met elkaar moet samenwerken. Heel veel van die dingen moet elkaar aansluiten om het te laten werken. En in dit geval dus Renault is daar inderdaad vanuit V2G heel druk mee bezig. Er zijn ook andere autofabrikanten die daarmee beginnen. Maar het is niet alleen Renault. Het is niet alleen de auto. Het is dus ook de laadpaal. Het is ook de netbeheerder die moet willen meewerken. En in dit geval dus ook de deelauto aanbieder. Waarmee je eigenlijk met één opdrachtgever in één keer een portfolio van 50 tot straks 500 auto's.

Jurian Ubachs:
[11:10] En hoeveel grijze haren ben je verder voordat al die partijen op één lijn zitten?

Joost van Rooij:
[11:14] Ja, nou ja, dat is waarom het ongeveer zo lang duurt. Dus we zijn heel blij dat het nu in die zin voor ons uit de pilotfase is. Met 50 auto's die gewoon operationeel in de straat staan en dus werken. Zijn we nu echt naar de eerste fase van schaling. En we verwachten ook dat we dus in de loop van het jaar dat verder kunnen doorschalen. Kijk, dan heb je het ergens over. Dan wordt het ook een case waar ook andere landen en ook andere gebieden naar kunnen kijken. Om te zeggen, ja, we willen dit kopiëren en we willen dit ook gaan doorvoeren.

Randal Peelen:
[11:41] Maar is het zo dat er gewoon simpelweg geen partijen zijn in Nederland die iets vergelijkbaars doen? Of zijn die er wel en noem je die gewoon niet van niet?

Jurian Ubachs:
[11:50] Of liggen jullie voor? Dat kan ook. Die zijn er misschien wel, maar zijn er nog niet naar buiten.

Joost van Rooij:
[11:53] Ja, nou ja.

Randal Peelen:
[11:54] Ik snap het hoor, als je niet al je concurrenten in het zonnetje wil zetten. Maar ik kan me wel voorstellen dat er ergens in Nederland nog een poging wordt gedaan. Dat is helemaal niet zo.

Joost van Rooij:
[12:01] Ja, dus ik weet dat die volgens mij Hyundai qua automerk ook daar behoorlijk mee bezig. Alle Chinezen merken zijn daar ook wel mee bezig. Zelf ben ik het meest geïnspireerd eigenlijk door in Engeland. Wat er gebeurt met Octopus Energy.

Jurian Ubachs:
[12:15] Wat doen die?

Joost van Rooij:
[12:15] Ik weet niet of jullie dat kennen. Maar Octopus Energy is eigenlijk ook een energie maatschappij. Die heel erg op dynamische energie zit. En die heeft daarachter een platform Kraken. En zeg maar wat zij...

Randal Peelen:
[12:27] Autopus en een kraken. Het wordt heel veel tentakels.

Joost van Rooij:
[12:31] En die zijn begonnen nu met een introductie. Ook waarin ze eigenlijk dynamische energie met een laadpaal en een leaseauto. Als één propositie naar de klanten aanbieden. Nou dat is iets waar wij ook mee bezig zijn. Dus dat vind ik een heel vergelijkbare partij. En One to Watch voor ons.

Randal Peelen:
[12:51] One to Watch.

Joost van Rooij:
[12:52] Ja.

Randal Peelen:
[12:52] O, de eentje die je in de gaten houdt. Ja, ik snap het.

Joost van Rooij:
[12:54] Ja.

Randal Peelen:
[12:56] Ja, dus Juryans vraag, die deel ik wel. Hoe krijg je dat voor elkaar? Want wat ik dus denk te zien, is dat als jij in Utrecht bent, dan wil je een deelauto en dan kom je bij My Wheels terecht. Want dat is dan degene die daar rondrijdt. En het voordeel is, op de koop toe krijg je dat dat ding de facto aan een laadpaal hangt. De mensen in de wijk hebben er baat bij dat dat stroomnet wordt gestabiliseerd. De mensen in de auto hebben er baat bij en dat ding hangt altijd aan een laadpaal. Dan zal die over het algemeen vaak vol zitten, maar daar komt straks ook nog een vraag over. Dus ik zie hoe dat goed werkt. Wat ik alleen niet zie, is hoe je in de toekomst iets van een open ecosysteem kan krijgen. Ik ben een beetje bang dat in elke stad dan op een gegeven moment een soort monopolist ontstaat. Want ik weet niet of als ik nu naar de KVK ga en ik start een bedrijf en ik heb genoeg investeringskapitaal. Ik koop zelf ook 50 van die auto's. Ik niet zomaar aan jullie laadpalen kan gaan hangen en hetzelfde kan gaan doen.

Joost van Rooij:
[13:50] Nee, nou ja, ik denk dat dat ook zeker met de opschaling van de markt. Dat is eigenlijk wat er altijd een beetje... Iedereen probeert dat vaak heel erg gesloten te houden. Dan zijn wij wel een bedrijf die gelooft in open standaarden. Dus in die zin zal dat niet onze insteek zijn. Maar dat zie je natuurlijk wel degelijk in markten. Dat dat vaak op de loer ligt. Kijk even, waarom doet niet iedereen dit? En wat zijn de problemen? Dus dat begon inderdaad met de techniek en de standaarden. En ook de Sweet Drive Solar. Robin Berg is eigenlijk al tien jaar bezig geweest met die techniek. Inmiddels hebben zij hun protocol wat ze gebruiken, de open standaard. Dat is eigenlijk de standaard waarvan ze nu het idee hebben dat dat ook de Europese standaard gaat worden. Dat biedt al veel meer mogelijkheden om het niet alleen maar binnen onze samenwerking te houden, maar ook andere partijen.

Randal Peelen:
[14:39] Is zo'n standaard een hippe naam?

Joost van Rooij:
[14:41] Ik heb het even opgezocht, maar dit is de ISO 1518.

Randal Peelen:
[14:48] ISO 1518?

Joost van Rooij:
[14:49] Ja.

Randal Peelen:
[14:50] Had ik kunnen weten.

Joost van Rooij:
[14:52] Nou ja, maar dat is dus eentje. Want die standaard die zorgt er dus eigenlijk voor dat het protocol waarop die bidirectionele energie met elkaar wordt afgestemd. Dat je daar in ieder geval met elkaar afspraken over maakt van that's the way we do it. Dat is een hele belangrijke stap om schaling mogelijk te maken. En ook een stap waarin, want in zo'n ISO certificaat is ook heel veel gewerkt aan bijvoorbeeld cybersecurity en allerlei andere dingen die daarvoor gewoon niet op orde waren. Waardoor er ook steeds meer vertrouwen komt dat je weer die volgende stap kan maken. Dus dat is een belangrijke barrière geweest waarom het eigenlijk tot nu toe nog niet zoveel verder is gekomen. Een andere is eigenlijk ook de kosten, de business case. Dus heel veel, denk ik, autofabrikanten, die zagen misschien wel hier potentie in, maar niet iets waar ze direct geld mee verdienden. En ook dus de opbrengsten van wat levert dat nou op, die zijn eigenlijk ook nog tot nu toe een heel lang onduidelijk geweest. En eigenlijk de urgentie is nu met name ontstaan. Omdat dat net dus nu niet aan kan. Dus er is nu die netcongressie. Die zorgt in één keer voor een heel ander speelveld. Nu moeten we wel. Nu hebben we ineens een probleem.

Randal Peelen:
[15:57] Dus wat je eigenlijk zegt. Die auto moet eraan toe zijn. Ik rijd nu, wat is het? Tien maanden of zo in een elektrische auto. Nog niet een heel jaar. Maar wel lang genoeg om te snappen. Ik kan overal in Europa wel een laadpaal vinden. En daar zit altijd wel een stekker aan die werkt. Dus dat vertrouwen heb ik inmiddels. Er zijn wel landen, er staan er meer. Er zijn wat landen, daar moet je beter zoeken. Maar uiteindelijk kom je er altijd wel uit. En die stekker past ook. Dus zeg maar. Dat was tien jaar geleden al niet zo. Zover zijn we. Dat vertrouwen heb ik inmiddels. Dus ik durf op vakantie met zo'n ding. Maar ik snap ook als je zegt. Ja die autofabrikant heeft er niet per se wat aan. Dat dat ding ook jouw huis kan voorzien van stroom. Tegelijkertijd. Ik ken mensen die dat graag willen. En ik weet ook dat er een boel nerds zijn. Die daar heel blij van worden. Ook echt de keuze van hun auto op baseren. Dus je zou denken. Er zijn laadpalen die het kunnen. Dat moet je ook al zoeken. Er zijn auto's die het kunnen. Dan is het toch kat in het bakkie dat die auto's meer verkocht gaan worden. Het blijkt dus onvoldoende impuls om dit snel te laten lopen.

Joost van Rooij:
[16:55] Ja, en ik denk dat...

Jurian Ubachs:
[16:57] Nu, want de salderingsregeling is er nu natuurlijk nog. Op het moment dat die echt is weggevallen, denk ik best dat de...

Randal Peelen:
[17:03] De auto's maak je toch voor de internationale markt, zou je denken.

Jurian Ubachs:
[17:05] Ja, ik kijk nu even naar de Nederlandse markt. Maar als het internationaal geen effect heeft, dan zou dat hier ook wel eens uit kunnen blijven.

Randal Peelen:
[17:11] Blijkbaar is de druk niet hoog genoeg. Het is niet zo dat mensen echt hun keuze primair daarop passeren.

Joost van Rooij:
[17:17] Nee, op dit moment nog niet. Omdat je dus inderdaad, als dat de kosten nu van de auto verhoogt... En je kan er nog niet direct dat terugverdienen. Ja, dan nemen mensen misschien toch nog liever nu een gewone elektrische auto in plaats van een auto met teruglaatcapaciteit. Ik denk dat dat momentum dus enorm aan het shift is. Ik denk wat er ook een enorm verschil is. Kijk, ik vind het best wel tof wat Renault aan het doen is. En zeker ook dat een Europese autofabrikant hiermee komt. Maar het zijn autofabrikanten. Dus het feit al überhaupt dat ze over elektriciteit nadenken en ook over dit soort technologieën. Ja, dat zit helemaal niet in basis in de mindset van die...

Randal Peelen:
[17:50] Het is al bijna schorvoetend.

Joost van Rooij:
[17:52] Exact. Dus je merkt ook dat daar is ook een adaptietijd nodig. Oh, wow, hier doen we ook iets anders mee dan gewoon streepjes zetten en een auto verkopen. Want dat is ook denk ik wat wij zeggen. Het is die mobiliteitstransitie en die energietransitie die nu samenkomt. Dat vergt een andere benadering.

Randal Peelen:
[18:09] Het gekke is toch dat als ik denk aan de eerste hybride auto, dan denk ik aan de Prius. Als het niet de allereerste zijn, maar daar denk ik aan. Als ik denk aan een elektrische auto, dan denk ik aan de Leaf als een van de eerste. Notabene die Leaf was ook een auto die al bidirectioneel kon laden. Dus het is op zich, hangt het al heel lang boven de markt.

Joost van Rooij:
[18:27] Ja, exact. Alleen toen was dus inderdaad, op het gebied van de techniek was dat protocool, waar er eigenlijk nog te veel smaakjes bij uit kon kiezen. En nog te onduidelijk van, nou dit is de way forward, zeg maar. Ik denk dat de business case toen nog, toen was de actieradius Henry is wel eens op de vakantie gegaan met de Nissan Leaf. Die had een actieradius van 80 kilometer ongeveer. Nou, dat had hem bijna zuurlijk geplaatst, geloof ik. Dus ja, er zijn een aantal stappen die best wel snel zijn genomen nu in de afgelopen...

Randal Peelen:
[18:54] Ik kan ook niet zo snel laden als tegenwoordig een moderne.

Joost van Rooij:
[18:56] Exact, dus laat staan die konden niet eens normaal laden. Laat staan dat ze

Joost van Rooij:
[18:59] konden biadirectioneel laden op een bepaald niveau. En nu zie je dus wel dat die stappen gezet worden. En dan heb je ook nog wet- en regelgeving die daar ook daarop aan moet sluiten. En ik denk misschien nog wat belangrijk is er ook een beetje gedrag. Want uiteindelijk moeten mensen het ook... Wat jij zegt van de voorlopers, die denken ook... Ja, dit is toch logisch, dit is gewoon mijn batterij. Maar ik denk dat de meeste mensen die nu in een elektrische auto... vooral heel blij zijn aan zo'n auto vol zijn. Die zijn heel erg bezig met waar kan ik hem laden. En het idee dat dan die auto eerst even weer een stukje ontlaat... voordat hij weer zichzelf vol laat... dat vinden mensen ook wel spannend...

Randal Peelen:
[19:32] Maar, schets het verhalen eens verder. De uitdagingen, dus blijkbaar is de keuze geval op Renault. Die hadden dan auto's die konden bidirectioneel laden. Dus twee kant op. Dus die ondersteunen ook het protocol dat die laadpalen blijkbaar spreken. Dat was dan WeDrive.

Joost van Rooij:
[19:47] WeDrive Solar.

Randal Peelen:
[19:48] Ja, precies. Die hebben die palen dan neergezet. En vervolgens had je dan HEG dat dan de contracten voor de energie kon regelen. Denk ik te begrijpen. Dus alle drie die partijen moeten samenwerken.

Joost van Rooij:
[20:01] Ja precies, dus bij een neem in één keer, want dat is ook wel belangrijk. Dus uiteindelijk wil Renault natuurlijk ook dit aan een particuliere markt kunnen bieden. Nou, er zaten twee dingen in. Dat is best wel dat ze eigenlijk misschien ook wel hadden gewild dat ze helemaal zelf die technologie voor zichzelf zouden houden. Maar ja, daar kwamen best wel wat uitdagingen bij kijken. En WeDrive Solar was ook echt in staat om dat zeg maar ook te doen. Dus ook technisch gezien hebben we echt deze Nederlandse partij nodig gehad om dit nu mogelijk te maken in de eerste stap. En met My Wheels heb je natuurlijk ook gewoon auto's waarbij je gewoon... Wij hebben een vloot van nu 50 en straks 500 auto's. Waarmee je in één keer een hele pool van dat soort auto's kan besturen. Terwijl als je dat met elke particulier op zich moet regelen, dat is weer een veel complexere relatie.

Randal Peelen:
[20:50] Oké, wat waren verder de uitdagingen? Want ik zie hiervoor, maar je bent een paar jaar bezig waarschijnlijk om al die handen op één buik te krijgen. Je hebt het investeringskapitaal om die auto's aan te schaffen. Je hebt Renault zo gek om mee te werken. De laadpaalfabrikanten doen mee. Je hebt een energiecontract.

Randal Peelen:
[21:05] Dan moet je die gemeente nog overtuigen, denk ik. Dat wil ik zeggen.

Joost van Rooij:
[21:08] Ja.

Randal Peelen:
[21:08] Hoe gaat dat in zijn werk?

Joost van Rooij:
[21:10] Nou, dat is uiteindelijk, en dat is ook wel logisch, de wetgeving loopt vaak achter op de innovatie. Dus in die zin doen wij vaak dingen die nog niet in wet- en regelgeving vastgelegd zijn. En vaak daarmee werkt het ook in eerste instantie tegen je. Dus net wat je zei, laadpaalkoncessies worden in principe in een stad als Utrecht uitgegeven aan een partij. En dan valt zo'n project dan niet tussen. Dus je zegt eigenlijk van ja, dat past niet.

Jurian Ubachs:
[21:36] Maar die partij die kijkt gewoon, want mensen vragen natuurlijk op dagelijkse basis de paal aan. Maar die kijken natuurlijk gewoon, nou wacht, er staat er in een straal van 100 meter staat er of 200 meter staat er een eentje. Dus je kan daar laden, dus je krijgt geen paal. Dus een beetje hoe het in zijn werk gaat bij de meeste gemeenten natuurlijk.

Joost van Rooij:
[21:49] Dus een gemeente moet dan ook bereid zijn om mee te willen denken van, hoe kunnen we dit nou wel mogelijk maken dat het niet binnen de standaard tenders valt. Maar omdat het ook een nieuwe functionaliteit is door die bidirectionele laadcapaciteit. Ja, dat ze daar ook een beetje ruimte voor creëren.

Randal Peelen:
[22:03] Want het moeten wel jullie auto's zijn die aan die paal staan. Anders werkt dit feest natuurlijk niet.

Jurian Ubachs:
[22:07] Zijn die paal dan ook voorbehouden aan jullie auto?

Joost van Rooij:
[22:11] Ja, op dit moment wel. Dus we hebben zelf controle over die paal en die auto om die connectie goed te maken.

Jurian Ubachs:
[22:17] Ik kan me best voorstellen dat een boerenhollander met een Tesla, zo maar wat te noemen, een paal ziet. En je denkt, hé, daar ga ik laden. Maar dat kan dus niet.

Randal Peelen:
[22:25] Dan kan je al verzekeren dat een boerenhollander en een Tesla dit zou denken.

Jurian Ubachs:
[22:29] Je hebt het al gedacht.

Randal Peelen:
[22:30] Dat is een soort zesde zintuig voor palen ontwikkelt inmiddels.

Joost van Rooij:
[22:33] Kijk, hier hadden we ook al last van toen het nog geen biodirectionele palen was. Dus een deelauto die heeft vaak een plekje waar je hem reserveert en waar je hem ook weer terugbrengt. En bij elektrische auto's is dat dus ook een plek waar dan ook nog een laadpaal staat. Die is voor deelauto's bestemd. En in dit geval voor deelauto's die ook een buurtbatterij kan worden.

Jurian Ubachs:
[22:50] Dus het is gewoon vergelijkbaar met al die parkeerplaatsen waar er zo'n bordje bij staat, gereserveerd voor deelauto.

Joost van Rooij:
[22:55] Ja, exact.

Jurian Ubachs:
[22:56] Alleen dan met een paal erbij.

Joost van Rooij:
[22:57] Exact.

Jurian Ubachs:
[22:58] Maar is het ook, want ik vraag het nog eventjes met het oog op die boeren Nederlander met die Tesla. Is het ook fysiek onmogelijk dat die Tesla daar gaat laden?

Joost van Rooij:
[23:05] Op dit moment wel.

Jurian Ubachs:
[23:06] Ook als je het heel erg hard probeert?

Joost van Rooij:
[23:08] Ja, omdat bij ons de laadpals eigenlijk ook identificeert. Maakt echt een koppeling tussen de auto en de paal. Dus in dat protocol is ook echt afgestemd van dit is auto X met laadpaal Y. En die moeten met elkaar kunnen praten om die functioneel te kunnen.

Randal Peelen:
[23:21] Je kan er wel gaan staan, maar daar heb ik er niks aan.

Jurian Ubachs:
[23:23] Je kan wel op de parkeerplaats gaan staan.

Joost van Rooij:
[23:25] Vind ik wel vervelend, maar het kan wel.

Randal Peelen:
[23:28] Nou ja, dit soort dingen gebeuren natuurlijk. Daar moet je iets voor hebben bedacht.

Joost van Rooij:
[23:31] Nee, absoluut. En na de toekomst toe, laten we wel wezen, is het denk ik ook

Joost van Rooij:
[23:34] wel goed als dat wel op een gegeven moment ook breder toegankelijk wordt. Maar in dit geval, in deze fase is dat...

Jurian Ubachs:
[23:39] Ja, het ideaal beeld zouden natuurlijk alle laadpalen die er zijn op die manier kunnen werken.

Joost van Rooij:
[23:44] Exact.

Randal Peelen:
[23:44] Daarom dacht ik ook al verder. Ik denk in eerste instantie, dit komt een beetje neer op zo'n monopolie. Ik heb in het verleden ook wel veel greenwheels-achtige dingen gezien. Daar staat er zo'n bordje, we mogen alleen hier staan. Aan de mooie kant van het verhaal is dat een deelauto die iedereen kan pakken. Aan de lelijke kant van het verhaal, zolang die parkeerplaats leeg is, kost dat weer een publieke keerplaats. Die zijn er natuurlijk sowieso nooit genoeg.

Joost van Rooij:
[24:07] Wat ik er wel tof aan vond, stel dat die deelauto jouw parkeerplaatsje opscapeert. Dan baal je ervan, want jij gebruikt geen deelauto, je hebt een auto. Dus in die functie heb je er last van. Maar de grap is, die auto is nu ook een buurtbatterij geworden. En die zorgt er ook voor dat je stroomnet niet uitvalt. En dus ook al rij je niet in een deelauto, draagt hij hopelijk wel een beetje bij aan de buurt.

Jurian Ubachs:
[24:30] Ja, wat is dat de incentive vanuit het consumentenoogpunt? Als je inderdaad in die wijk woont, dat het je het stroomnetwerk helpt te stabiliseren. Kan natuurlijk, als ik even kijk naar een individuele consument die bijvoorbeeld zonnepanelen heeft, dan is natuurlijk de use case al heel anders. Maar voor iemand die zelf geen panelen heeft, kan ik me heel goed voorstellen dat die zich afvraagt van hoe is dit goed voor mij? Ik heb al 40 jaar stroom. Hoezo zou dit nu ineens mij moeten helpen?

Joost van Rooij:
[24:56] Ja, ik denk als jij nu een nieuwbouwhuis wil maken, dan begrijp je dat direct. Want er wordt gewoon niet meer gebouwd. Dus als wij daar in nieuwbouwprojecten, we zijn nog best wel in gesprek met vastgoedpartijen. Zodat je bij een nieuwbouwproject al direct gaat nadenken over dit soort bidirectionele technologie. Zodat ook dat project überhaupt opgestart kan worden. Omdat dat anders niet mogelijk was. En binnen bestaande bouw kan je ervoor zorgen dat het niet ergens tussen zeven en negen s'avonds in een keer het net eruit valt. Omdat die auto's hun werk doen als buurtbatterij.

Jurian Ubachs:
[25:25] Dit is natuurlijk heel erg, your mileage may vary. Afhankelijk van waar je woont, heb je hier of nog nooit last van gehad. Je hebt geen idee waar dit over gaat. Of je woont op een plek in Nederland waar de stromers zo twee à drie keer per maand uitkwamen.

Randal Peelen:
[25:34] Plaats het morgen, denk je dan.

Jurian Ubachs:
[25:35] Ja, ik ken een aantal mensen die schrikbarend vaak melden dat hun stroom er weer even af heeft gelegen.

Joost van Rooij:
[25:43] En dit is ook precies het idee, want heel veel mensen zeggen ook van waarom heb je niet gewoon een hele grote batterij naast die windmolen staan? Of waarom heb je niet hele grote, zeg maar, wijkaccu's? Wij denken die wijkaccu's kunnen op zich werken, maar bij ons, ja die auto is al een wijkaccu, dus gebruik hem dan daar. En het probleem is ook zo lokaal. Dus als jij gewoon windopslag neerzet en in Lelystad zet je een hele grote buurtbatterij. Ja, het probleem is niet in Lelystad, het probleem is in Utrecht,

Joost van Rooij:
[26:12] in Lombok, zeg maar. Dus daar waar het probleem is, moet je ook die pieken op gaan vangen, zeg maar.

Randal Peelen:
[26:17] Waarom moet dat? Want als je genoeg, nou laat ik niet kerncentrales erbij halen, genoeg kolencentrales had gehad. En je kijkt puur vanuit het perspectief van stroomnet, dan heb ik mij wel eens laten vertellen dat dat zich onder de juiste omstandigheden gedraagt als een kopere plaat, dat stroom die hier opgewekt kan worden, prima in Zuid-Frankrijk geconsumeerd zou kunnen zijn.

Joost van Rooij:
[26:36] Ja, het kan wel. Ik heb altijd geleerd dat je heel veel verliest in de distributie van het energie.

Randal Peelen:
[26:40] Ja, precies wel, maar het kan wel werken.

Joost van Rooij:
[26:42] Nee, en het is ook niet gezegd dat het niet kan. Alleen, ik denk wel dat je, dus we merken gewoon dat het energie net steeds decentraal wordt ingericht en dat je dus ook gewoon beter bij de bron ook gewoon kan aanpakken. In plaats van, je moet wel een hele snelweg neerleggen, zeg maar, om ook weer dat te gaan verstevigen. Ten eerste als we het nu bedenken, is het over 15 jaar pas operationeel. En als je gewoon dat veel fijnmaasiger kan oplossen, hoef je die investeringen misschien niet eens te doen.

Randal Peelen:
[27:09] Nee. Ja, we gaan wel moeten ook, omdat een heleboel van de energie natuurlijk van zon en wind moet komen. En dan laat de zon zich niet vertellen wanneer die moet schijnen.

Joost van Rooij:
[27:19] Nee, ik denk dat je dat stukje opslag als buffer tussen, zeg maar, wanneer is de vraag en aanbod er echt nodig hebt om dat net te stabiliseren.

Randal Peelen:
[27:29] Hoe blij zijn de netbeheerders nu met jullie?

Joost van Rooij:
[27:32] Ik denk dat is ten eerste ook nog weer een antwoord op je vraag van wat voor uitdagingen heb je. Dus je moet ook nog eens een keer een netbeheerder hierin betrekken. En die moet natuurlijk ook jou daarin dan een aanbod doen. Dus die moet het ten eerste mogelijk maken weer technisch. Maar ook aangeven van wat hebben wij daarvoor over. Zodat je daar ook het verdienvermogen mee kan afspelen. Maar die zijn heel blij. Ja, absoluut. Kijk, die zoeken naar allerlei verschillende manieren om dit probleem op te lossen. Netcongressie staat heel hoog op de agenda. Dus zij kijken heel graag met dit soort dingen van in de oplossingssfeer. Wat kunnen we doen met elkaar?

Randal Peelen:
[28:11] Ja, ik heb, dat moet ik even correct formuleren. We hebben een keer een reclamecampagne gedaan voor Zonneplan. Want dat waren een van de eerste die met van die thuisaccu's aankwamen. Waar echt een abonnement bij zit. En er was iets bijzonders mee aan de hand. Normaal als je een thuisaccu neerzet en je bent gewoon een consument. Dan kan dat ding inderdaad je zonnepanelen de stroom opslaan. Op het moment dat de stroom even gunstig of gratis is. Dan kun je weer terug het net op doen. Nee, dan moet je andersom doen. Maar iedereen snapt wat ik bedoel.

Randal Peelen:
[28:40] Er is alleen ook nog een markt die jij als consument niet kan bedienen. En dat is die van de balansmarkt. En ze hebben toen bij Zonneplan ongeveer dat gedaan. Je moet dus wel een abonnement hebben bij Zonneplan. Want zij hebben wel toegang tot die balansmarkt. En dat heb jij niet. Overdien ze hebben dan een hele vloot aan thuisaccus bij al hun klanten staan. En als zij die kunnen bedienen, kunnen zij gaan handelen op die balansmarkt. En als je even met een natte vinger, dat klopt niet exact de comma, maar grofweg dubbel zoveel geld kan verdienen dan dat je puur gaat handelen in die stroom. En dat heb ik altijd heel interessant gevonden, omdat je daarmee... Ten eerste is het heel erg massa is kassa. Dus als jij een partij bent met een boel accu's en je kunt helpen op die balansmarkt, dan is daar veel meer geld te verdienen dan pure handel in stroom aan zich. Maar ik kan me ook voorstellen dat dat bij jullie nu ook eigenlijk de kern van het geheim van de smid is. Dat je een soort dubbel belang hebt op het moment dat die auto's rijden. Dan heb je geld verdiend omdat die mensen betalen om in die auto te rijden. Op het moment dat ze niet rijden heb je geld verdiend omdat jij wel op de balansmarkt kan handelen. Dus jullie zijn gewoon 24-7 geld aan het verdienen. En dit is denk ik even een landsbreker voor kapitalisme. Het moment dat dat wel zijn werk doet. Je hebt een manier gevonden om een klokje

Randal Peelen:
[29:53] rond geld te verdienen, wat er ook gebeurt. En op die manier, als ze rijden, heb je iets positiefs bereikt. Als ze stilstaan, heb je iets positiefs bereikt.

Joost van Rooij:
[30:02] Wij hebben dat verdienvermogen ook heel hard nodig. Laten we wel wezen, wij zijn nu flink aan het investeren in het opschalen van deelmobiliteit. Maar het is niet dat bij ons het geld langs de plintern klopt. Dus we moeten echt bewijzen dat het op basis van de deelcapaciteit het model rendabel is. Maar het is inderdaad wel extra lekker dat als je een extra verdiendvermogen hebt, dat als die auto stilstaat, dat die ook nog wat op kan leveren. En dat is misschien ook wel heel leuk om te vertellen. We hebben heel erg natuurlijk naar Vehicle2Grid te kijken. Kijk, eigenlijk zijn er verschillende manieren hoe dit werkt. Je hebt natuurlijk eigenlijk zeg maar domladen. Dat is gewoon eigenlijk tegen de vaste prijs die een laadpaal... Nou, als je pech hebt zit het soms wel op 60 cent per kilowattuur.

Randal Peelen:
[30:46] Nou, ik betaal wel eens meer hoor.

Joost van Rooij:
[30:48] Nou, dat is bizar.

Randal Peelen:
[30:48] Ja, dat is ook bizar.

Joost van Rooij:
[30:50] Dus de eerste stap die we al maken, dat gaat over smart charging. Dus dat we gewoon in ieder geval op de dynamische prijs gaan laden. Dus dat we in ieder geval kijken van wat is nou het slimste moment om deze auto op te laden. En dan vehicle to grid is dan vervolgens nog eens een keer dat je ook gaat terugladen. Dus dat je dan ook nog eens een keer gaat zeggen, hey, we hoeven niet alleen een vol te gooien de auto, maar we kunnen ook een stukje terugladen. En inderdaad wat je zegt, daar dan dat aan een markt aanbieden om vervolgens daar geld voor te krijgen.

Randal Peelen:
[31:18] Ja, maar dat is dan de balansmarkt.

Joost van Rooij:
[31:20] Nou eigenlijk, hoe ik het heb begrepen, zijn er drie markten. Dus het begint de day ahead markt. Dus eigenlijk de prijs van energie wordt altijd 24 uur van tevoren voor de volgende dag bepaald. Dat is de day ahead zeg maar. Nou en dat is met een bepaalde nauwkeurigheid. Dan krijg je de intra day markt. Dus binnen de dag heb je balancering zeg maar. Dus oh we hebben toch nog iets meer nodig of niet. Dat is de balansmarkt. En dan komt er nu een derde markt en dat is de congestiemarkt. Dat is ook nog eens een keer als er dus echt dreigt van hey maar het net kan het niet aan. Dus er is een congestie probleem. En dat is een hele lokale markt zeg maar.

Joost van Rooij:
[31:53] Dat je dan moet aanvullen eigenlijk. Dat je dan gaat zeggen van oh fuck we moeten echt Utrecht Lombok ondersteunen. Want anders gaat het mis. Dat is de congestiemarkt. Zo heb je verschillende markten.

Randal Peelen:
[32:03] Het ligt alsof die het meest lucratief is.

Joost van Rooij:
[32:04] En inderdaad. Waar het bij de eerste markt over centen gaat. Kan het bij de derde markt over euro's gaan.

Randal Peelen:
[32:09] Oh shit.

Joost van Rooij:
[32:11] En dit zal natuurlijk ook. Dus nu het nog een heel onvolwassen markt is. Zijn dat hele grote bedragen. Op een gegeven moment gaat als het goed is. Zijn we steeds beter om met elkaar die flexibilisering ook. te realiseren door middel van techniek dan denk ik ook dat die verdienmodellen ook weer wat meer gaan middelen zullen we maar zeggen.

Randal Peelen:
[32:30] Zijn er nog uitdagingen die jullie wel hebben gehad maar we nu nog over het hoofd hebben gezien in dit gesprek?

Joost van Rooij:
[32:36] Nou ja, ik denk in die zin, we hebben het nog niet heel erg over de techniek

Joost van Rooij:
[32:39] gehad. Maar het gaat dus ook over die coördinatie van al die dingen. Dus je moet continu beslisboompjes maken van ga ik nu de auto laden of ga ik hem ontladen of wordt die gereserveerd?

Jurian Ubachs:
[32:48] Nou, neem ons eens mee. Hoe ziet zo'n beslisboom er dan uit?

Joost van Rooij:
[32:52] Nou ja, dus we hebben, het begint eigenlijk even vanuit die deelauto. Dus als de auto gereserveerd is en mensen willen een ritje gaan maken, dan kunnen we niet op hetzelfde moment besluiten we gaan nu die auto ontladen. Dus voor ons is in de hiërarchieën dat er voldoende capaciteit in de auto zit, is de eerste beslissing. Dus ergens tussen de 20 en de 80 procent is onze spread waarin wij...

Randal Peelen:
[33:15] Dus ik kan zo'n auto huren, ik stap in en hij heeft met 20 procent...

Joost van Rooij:
[33:18] Nee, eigenlijk niet. Maar in theorie wel. Dus wij zeggen eigenlijk overdag moet hij sowieso 60 procent vol blijven. Dus daar gaan we minder heen en weer met laden en ontladen. En in de nacht kunnen we hem een keer naar 20 procent toe brengen. Maar vaak weten we ook al van ja, deze auto is niet gereserveerd voor de volgende dag om acht uur ochtends.

Jurian Ubachs:
[33:37] Maar in theorie kan ik natuurlijk zo'n auto zien staan en hem dan onderspot reserveren.

Joost van Rooij:
[33:43] Ja, exact. En daarom zorgen we dus ook dat die minimale 60% ongeveer, zeg maar, in die auto overdag...

Randal Peelen:
[33:48] Ja, je kan dat s'nachts doen. Dus je zegt het kan hier maar in de praktijk niet, maar in theorie wel.

Jurian Ubachs:
[33:55] In theorie zou iemand midden in de nacht staan.

Joost van Rooij:
[33:58] Ik

Randal Peelen:
[33:58] Heb zo'n zin in een Big Mac.

Joost van Rooij:
[34:00] Dit moet nu beuren.

Randal Peelen:
[34:01] Mijn vrouw is hoogzwanger nou ja die moet je hebben.

Joost van Rooij:
[34:06] In Utrecht in het slechte geval moet je dan 500 meter extra lopen we hebben nu ongeveer een spreiding ik mag ze thuis.

Jurian Ubachs:
[34:11] Laten bezorgen ja maar er staan er 500 meter verder op staat er een.

Joost van Rooij:
[34:15] Ander uit houd.

Jurian Ubachs:
[34:17] Je daar rekening mee trouwens als de ene echt naar 20% gedaald is dan de eerstvolgende in de.

Joost van Rooij:
[34:21] Buurt het is alweer een volgend beslisboompje dus je doet het op een naam maar je kijkt een beetje naar de hele wijk van hoe kunnen we dat dan weer spreiden, Dus dat we dat ook op vlootniveau bekijken.

Jurian Ubachs:
[34:29] En als ik hem zou willen pakken overdag. Deze auto die voor me staat heeft 60%. Stel dat ik hem een uur geleden had gereserveerd. Gehoud het systeem dan een rekening mee en laat hij hem dan bijvormen?

Joost van Rooij:
[34:41] Hoe bedoel je dat?

Jurian Ubachs:
[34:43] Op het moment dat je ziet aankomen dat iemand bijvoorbeeld om 10 uur gaat rijden. Stel dat ik om 1 voor 10 bij die auto sta en ik reserveer hem dan pas. Dan kon je dat niet weten. Is dat denk ik 60%. Maar stel dat ik hem om 8 uur zocht heb gereserveerd voor 10 uur. Is hij dan dus ook meer bijgeladen. Waardoor het systeem dus ziet aankomen dat ik hem ga huren.

Joost van Rooij:
[34:57] Nee, maar dit vind ik juist het toffe aan het effect. Dat we eigenlijk nu veel nauwkeuriger gaan laden. Dus we gaan juist ook waar we daarvoor een beetje aan het domladen waren. Gaan we nu echt ook smart charging ook voor. Juist om ervoor te zorgen dat we ook optimale... Dat we hem dan misschien naar 80% juist volgooien.

Jurian Ubachs:
[35:11] Ja, dat bedoel ik.

Joost van Rooij:
[35:12] Zodat je een grotere actie radius hebt.

Jurian Ubachs:
[35:14] Maar dat is vanuit de oogpast van consument natuurlijk ook een incentive. Om op tijd te reserveren. Want dan heb je veel meer zekerheid dat je een volgeladen deelauto hebt.

Joost van Rooij:
[35:24] Absoluut. Dan hebben we dat protocol in de laadpaal. Dus je moet in die auto en die laadpaal met elkaar...

Randal Peelen:
[35:32] Dat ISO 1518?

Joost van Rooij:
[35:33] Wauw, heel goed voor je.

Randal Peelen:
[35:35] Dank je.

Joost van Rooij:
[35:35] Ja, dus en dat is met name natuurlijk... Dat gaat over ten eerste weer wat de prijs van de markt is. Dus die kijkt ook van, is het nu een slim moment om die auto te gaan laden of niet? En de tweede is wat die dan gaat kijken is van, is er ook vraag vanuit de netbeheerder om eventueel op die congestiemarkt extra aanbod te geven. Nou ja, dus dat is ook een stukje techniek wat je moet gaan doen. En dan heb je dat dus inderdaad op een NS1 van één auto. En dan moet je dat dus weer over 50 auto's en 500 auto's. En wij zien het eigenlijk nog breder. Wij zeggen eigenlijk zo'n auto is een batterij op wielen.

Joost van Rooij:
[36:12] Maar wij hebben ook nog een energiebedrijf Hack waar we ook thuis batterijen verkopen. Dus wij willen ook die assets daar ook aan onze virtual power plant een beetje gaan koppelen. Zodat er eigenlijk allemaal afstemming tussen die assets is. van, hé, welke kunnen we nu het beste naar ontstaan?

Randal Peelen:
[36:26] Ja, maar het is ook hoe meer op beter, want dan krijg je de wet van de grote getallen.

Joost van Rooij:
[36:29] Dan wordt het robuuster systeem.

Randal Peelen:
[36:30] Tegelijkertijd, ik spoel even de tijd vijftig jaar vooruit, als ik een kwaadwillende hacker ben, dan ga ik gewoon al jullie auto's tegelijkertijd die markt, of dat stroomnet vol laten gooien, en dan breng ik heel wat ellende. Maar goed, dat kan nu ook al op andere manieren.

Joost van Rooij:
[36:46] Vanuit mijn en mijn hebben we ervaring gehad met dedals aanval en dat soort dingen. Nou, dit zal ook in deze markt op een gegeven moment steeds meer onderdeel van het spel gaan worden, waar het de kat en muis is. Waar we steeds beter proberen te beveiligen en steeds slimmere gasten proberen dat te hacken.

Randal Peelen:
[37:03] Oké, overzichtelijke uitdaging zou je zeggen. Je hoeft alleen maar auto's te kopen die het juiste protocol praten. En dan de autofabrikant overtuigen dat protocol te implementeren. Daarna moet je alleen maar laadpalen neerzetten. En de gemeente overtuigen. En een energiemaatschappij starten. En dan ben je er wel zo'n beetje.

Joost van Rooij:
[37:22] Easy does it toch? We houden alleen maar van makkelijke uitdagingen. Dus daarom hebben we hiervoor gekozen.

Randal Peelen:
[37:27] En hoe valt dit onder de sharinggroup? Zijn al die bedrijven ook echt eigendom van de sharinggroup? Want ik snap dat als dit een samenwerkingsverband is en ja, weet je, tenminste even aanname. Je verdient het meest als mensen echt die auto gaan rijden, toch? Het is niet zo dat je meer geld verdient als de auto's stilstaan.

Joost van Rooij:
[37:45] Nee, heel eerlijk gezegd, dat moeten we ook nog echt gaan ondervinden. Dus we zijn nu de eerste resultaten over te hebben, maar de primaire inkomstenbron blijft de deel.

Randal Peelen:
[37:53] Kijk, stel nou dat die auto's zo gretig aftrek ondervinden dat ze eigenlijk weinig aan die paal staan. Dan heeft natuurlijk in de keten de energiemaatschappij er aan het eind van de dag het minste baat bij. Dus in dat hypothetische scenario zijn die auto's vooral een last. Want dan zijn ze vooral aan het laden. Laten we niet vanuit gaan dat het gebeurt. Maar dan is het wel handig dat de energiemaatschappij niet boos wordt op de leasemaatschappij. Omdat ze samen onder één koepel vallen. Dus hoe is dat huwelijk? Goed genoeg om dit soort...

Joost van Rooij:
[38:23] Ja, zeker. En binnen de groepen, want dat was je vraag net. We hebben dus inderdaad een aantal bedrijven waar we 100% eigenaar van zijn. En we hebben ook partijen waar we een minderheidsaandeel hebben. Maar die we wel dus als een strategisch onderdeel van de puzzel zien. Dus er is wel continu een soort van orkestratie, coördinatie tussen die partijen.

Randal Peelen:
[38:45] Dus waarom doet niet iedereen dit?

Joost van Rooij:
[38:47] Ja, omdat het zo'n makkelijke uitdaging is. Nee, het is dus eigenlijk best wel heel erg lastig om echt een partnership te maken waarbij je zoveel dingen op elkaar afstemt. En ik denk ook dat het begint met een bepaalde overtuiging dat je ook echt de overtuiging hebt dat dit de way forward is, zeg maar. Ja, en wij denken gewoon echt dat dit onderdeel van het energiesysteem van de toekomst is.

Jurian Ubachs:
[39:05] Wanneer is het, want die test in Utrecht die loopt, dat is nog steeds een test toch?

Joost van Rooij:
[39:08] Ja, nou ja, test, eerste livegang.

Jurian Ubachs:
[39:12] Wanneer zijn jullie tevreden met wat daar gebeurt? Wat voor resultaten moeten er gehaald worden?

Joost van Rooij:
[39:19] Nou, voor mij zou het echt een enorm gaaf zijn. Als we dat inderdaad robuust neerzetten. Dus dat we alle kinderziektes eruit hebben. Dus de klant kan gewoon die deelauto gebruiken wanneer hij wil. De netbeheerder is heel blij omdat hij aantoonbaar kan zien van. Hé, jullie geven mij een stuk flexvermogen. Waarmee ik die netcongestie kan tegen gaan. En wij hebben grip op van. Hé, levert dit ook nog een pepernoot op? Zodat we dit ook verder kunnen opschalen.

Randal Peelen:
[39:41] Wacht even, dan ben je tevreden. En dan impliceer je dat dat nu nog niet zo is.

Joost van Rooij:
[39:44] Nou, we zien die eerste resultaten zijn heel erg, zeg maar, hoe noem je dat, hoopgevend. Dat is een mooi woord. Maar dat moet je echt wel een paar maanden doen om ook te laten zien van wat is dat nou echt aan het eind van de strijk. En dan schalen we op naar die 500 auto's, zeg maar.

Jurian Ubachs:
[40:01] Dat is ook nog steeds Utrecht.

Joost van Rooij:
[40:03] Ja, dat is nog steeds in Utrecht. En dat is deels dus dat wij hebben, we hebben een vloot van zo'n 3000 deelauto's. Dus dat is best wel een substantieel aandeel. Bij ons is al denk ik ongeveer 70% van alle My Wheels auto's zijn elektrisch. En dat wordt dus steeds meer bidirectionele elektrische auto's. En als dat daar goed werkt. We zijn ook al in gesprek met een Rotterdam en met een Eindhoven. Om ook te kijken van kunnen we jullie daar ook in ons.

Jurian Ubachs:
[40:28] Hoor alle Amsterdammers in mijn oor schreeuwen. En Amsterdam dan?

Joost van Rooij:
[40:31] Ja, nou ja, die moeten over de brug komen. Maar daar zijn we ook mee in gesprek.

Randal Peelen:
[40:35] We moeten eerst nog meer bruggen bouwen. Want dat is niet overal waar je in Amsterdam vandaan.

Jurian Ubachs:
[40:39] We moeten eerst maar een paar wegen dichtmaken.

Randal Peelen:
[40:41] Een brug over het einde.

Jurian Ubachs:
[40:41] Kunnen we daar even overheen.

Randal Peelen:
[40:42] Lekker, lijkt me heerlijk.

Jurian Ubachs:
[40:44] Of een tunnel openmaken misschien.

Randal Peelen:
[40:45] Man op, man aan slam. Ja, maar goed, ik denk ook dat Amsterdam, als het gaat om deelauto's, al een van de eerste steden was die niet veel te klagen heeft.

Joost van Rooij:
[40:55] Klopt hoor.

Randal Peelen:
[40:55] Wat dat betreft, ja, dat stuk vehicle to grid, dat zullen ze nog niet op orde hebben. Maar ik denk ook niet dat Amsterdam de stad is met de meeste stroomuitval.

Jurian Ubachs:
[41:04] Er moet wat te klagen zijn.

Randal Peelen:
[41:06] Maar mijn indruk is dat dat...

Joost van Rooij:
[41:08] Nee, wat je zei, op het gebied van deelmobiliteit hebben ze eigenlijk destijds een enorme voorsprong genomen. Dus in die zin kunnen ze de slag wat ons betreft ook naar het stuk elektrificatie daarvan snel maken.

Joost van Rooij:
[41:19] Maar ja, daar zijn we druk met z'n over in gesprek.

Jurian Ubachs:
[41:22] Ja, is dat trouwens zo? Want Lombok werd natuurlijk al genoemd als probleemzone. Zijn het echt van die typische, toch wel het oude volkse wijken waar dit probleem het grootste is?

Joost van Rooij:
[41:32] Ja, dat is wel een goede vraag. Dat weet ik heel eerlijk gezegd niet waarom Lombok nou specifiek het grootste probleem is. Maar dat zou inderdaad kunnen te maken hebben met de oude infrastructuur die daar ook ligt.

Jurian Ubachs:
[41:45] Ja, dat soort wijken zijn over het algemeen vrij nauw opgezet. Het is ook niet heel makkelijk om daar dus de complete infrastructuur even te gaan vernieuwen. Want ja, alles moet dan open en uit de grond en heel veel vernieuw. Maar dan zou je vanuit een bepaalde boerenlogica verwachten dat steden met een vergelijkbaar oud centrum zoals Amsterdam daar vergelijkbare problemen mee zouden moeten hebben.

Joost van Rooij:
[42:07] Ja, absoluut.

Jurian Ubachs:
[42:09] Dat wellicht in een episode in de toekomst.

Randal Peelen:
[42:11] Je weet me nooit. Ik heb wat vragen van luisteraars.

Jurian Ubachs:
[42:14] Wat?

Randal Peelen:
[42:14] Ik vind het wel goed om even tussendoor. Want Ivo was heel scherp. Die merkt namelijk op dat als ik mijn auto heel vaak naar 100% laat. En dan weer terug naar nul. Die accu slijt. En eigenlijk wat ik ook doe. Die accu slijt altijd. Dus hij zegt. In hoeverre gaat dit de levensduur van die accu's in de voertuigen verkorten. Want als die accu deel uitmaakt van het stroomnet. Dan gaat die vaker op en neer dan dat dat gebeurt. gebeurt als hij een heel deel van de tijd stilstaat.

Joost van Rooij:
[42:41] Ja, ik denk daarover. Dus met Renault hebben we de samenwerking, of de afspraak gemaakt. We hebben acht jaar garantie op die batterij. En in principe hebben wij dus ook daarmee, zeg maar, ja, hebben we afgesproken dat we tussen die 20 en die 80 procent, zeg maar, onze laadcyclus houden. En daarbinnen hebben we die garantie. Zij vinden het ook heel erg interessant om juist ook hiervan te leren. Want uiteindelijk is dit ook een stukje ontgrondengebied wat je natuurlijk in een Tesla-omgeving kan doen. Maar juist dat we dat nu in praktijk doen, dat geeft hun ook heel veel informatie te geven bij de volgende uitrol. Ik weet niet of jullie dat weten, maar het valt mij mee. Ik heb vijf jaar een Tesla gereden die ik nu net heb ingewisseld. Eigenlijk de degeneratie van die batterij viel mij heel erg mee.

Randal Peelen:
[43:26] Vlak tot een gegeven moment af.

Jurian Ubachs:
[43:26] Het is iets waar we, denk ik, nu nog heel erg hard over aan het leren zijn. We zijn natuurlijk, we zijn allemaal rond veertig of daar overbij of daar bijna.

Randal Peelen:
[43:38] Dank je.

Jurian Ubachs:
[43:41] Jouw jongheid wordt hier gewaardeerd. Opgegroeid in een tijdperk met benzine en dieselauto's. En daarvan weten we van, nou ja, benzineauto, 200.000 kilometer, dan is die wel zo een klein beetje. En een diesel, nou, plak er nog eens 100.000 of zoiets bovenop en dan wordt die ook wel een beetje oud.

Randal Peelen:
[43:56] 500.000 is zeldzaam.

Jurian Ubachs:
[43:57] 500.000 is zeldzaam. Ze zijn er wel, maar het is zeldzaam. Het zou met accu's... Ik weet dat Jeroen Hoorlinks, die nu dan weg is met tweakers... maar die zat al heel diep in deze materie... en die zei ook al van dat het best wel eens mogelijk zou zijn... dat de accu's die gebruikt worden, zelfs nu al in Tesla's... meer dan 500.000 Cicli in zich hebben. Of we 500.000 kilometer kunnen rijden, sorry. Dus niet 500.000 Cicli. Ja, maar dat weten we nog. Hij zei, dat weten we nog niet. Simpelweg omdat vrij weinig mensen het nog gedaan hebben. Je hebt eerst een wat grotere... Kijk, er zullen vast al Tesla's zijn die over de 500.000 zijn. Maar ja, de ene is misschien goed naartoe, de andere niet en dan heb je de twee. En dat is nog niet echt een duidelijk beeld. Maar het zou best kunnen dat als we 10, 15 jaar verder zijn straks... en er meer auto's die afstanden afleggen met nog een relatief goede batterij... dat we heel anders gaan denken over hoe lang een akku eigenlijk meegaat. Wat je wel ziet is dat die eerste... 10, 15% ben je relatief snel kwijt. Maar wanneer je naar de 80% gaat. Dan gaat het op een gegeven moment heel langzaam nog maar. Die sluitage gaat niet zo snel meer.

Joost van Rooij:
[44:57] Wat ik wel weet is dat wij. Hebben namelijk ook behoorlijk geïnvesteerd in elektrische auto's. En in het begin. En dat is ook weer zoiets van. Hadden wij alleen maar benzineautootjes genomen. Als my wheels zeg maar. Dat was voor ons een veel goedkopere business case geweest. Wij wilden graag elektrisch. Omdat wij daarin geloven dat dat duurzaam is. En ook omdat wij eigenlijk destijds al het idee hadden. Dat kan als onderdeel van het energienetwerk worden. Maar de aanschafprijs van elektrische auto's. Daar is natuurlijk ook al heel veel in veranderd. Dus er is ook al vanuit de hele markt steeds meer vertrouwen in. Dat die auto in die zin gewoon ook wel zijn waarde houdt. Dus ja, ik denk ook wel dat die markt daarin ook wat verschoven is. En dat we steeds meer leren over eigenlijk de levensduur van zo'n auto.

Randal Peelen:
[45:40] Maar gaat de levensduur van die accu's korter zijn dan een auto die niet 24x7 bezig is? Want het hele idee van deze auto's is dat ze of aan het rijden zijn en de accu daarvan leegloopt. Of aan het opladen zijn of aan het terugleveren zijn. Want op het moment dat die daar staat met een accu van 80% vol en dat duurt een keer een dag. Nou daar hebben jullie niks aan. De auto zal sneller slijten dan die van pak een beetje mijn auto. Want mijn auto staat wel het leeuwendeel van de tijd stil.

Joost van Rooij:
[46:10] Ja, maar dat is dus eigenlijk inderdaad. Het eerlijke antwoord is dat weten we dan pas over acht jaar. Maar wij hebben de garantie dat in ieder geval binnen die acht jaar, wat toch langer is dan je vijf jaar leaseperiode.

Randal Peelen:
[46:20] Hij moet toch wel sneller slijten dan een accu die braaf tussen de 20 en de 80 stilstaat.

Joost van Rooij:
[46:27] Ja, nou dat weet ik niet eerlijk gezegd. Volgens mij is dat iets dat onze auto's die zijn continuus aan het laden en ontladen. Maar eigenlijk heeft er een ogenzicht, wij hebben het volgste vertrouwen in dat jullie dat gewoon kunnen doen en dat wij daar garantie op blijven geven. Dus ja, als de fabrikant dat ook met dat vertrouwen doet, dan heb ik ook de overtuiging dat we daar gewoon op die manier gebruikt voor kunnen maken.

Randal Peelen:
[46:46] Snap je antwoord. Ik weet alleen wel dat in de kern een heleboel van die auto's lithium-ion accu's hebben. Het is ongeveer hetzelfde als wat er in je smartphone zit. Dat is natuurlijk niet helemaal vergelijkt, want het is een veel kleiner accu en daar gebeurt ook de hele dag wat mee. Bij sommige mensen nog meer dan bij andere mensen. maar die naarmate je ze meer en minder ontlaten gaan ze langer mee dat lijkt mij redelijk chemische werkelijkheid, Dus ik vind de vraag van Ivo wel terecht, maar jij zegt, we weten het niet. Het zal sneller zijn.

Joost van Rooij:
[47:18] Ik vind het een hele terechte vraag. En ik denk dus ook dat juist de slimme aansturing, dat heb ik ook geleerd met mijn eigen smartphone. Als je vroeger zet je hem te lang aan de lader met te veel voeding, dan kill je eigenlijk je... Het is ook de manier hoe we die batterij laden. Dat moeten we ook steeds slimmer doen natuurlijk eigenlijk.

Randal Peelen:
[47:35] Ik zei net, mijn auto staat een leeuwendeel van de tijd stil. Je bent meer marketeer dan nerd. heb jij zo die cijfers paraat van hoe dat er in Nederland gemiddeld uitziet want ik weet nog dat en dan pak ik toch even terug op Henry die zat tegenover mij en zei Randal, hoeveel procent van de tijd denk jij dat een gemiddelde auto in Nederland stilstaat ik gokte het op een procent na goed dus hij was onder de indruk 95%.

Jurian Ubachs:
[47:58] Is dat toch?

Randal Peelen:
[47:59] Hij zei van nou de meeste mensen gokken dat die auto iets van 30% gebruikt wordt ofzo maar het is nee.

Joost van Rooij:
[48:05] Het is inderdaad dat 95% van de tijd stil wat gok jij toen?

Randal Peelen:
[48:08] Ja, ik denk dat ik zei iets van 6-7% dat hij aan het rijden was.

Joost van Rooij:
[48:15] En voor een tweede auto die staat zelfs 97% van de tijd stil. Terwijl onze deelauto wordt ongeveer 30% van de tijd gebruikt. Dus dat is bijna een factor 10.

Randal Peelen:
[48:26] Om te rijden?

Joost van Rooij:
[48:26] Ja, om te rijden.

Randal Peelen:
[48:27] Ja, maar dus 70% van de tijd gebruikt als accu in theorie.

Joost van Rooij:
[48:30] Ja, exact. Dus hij staat nog steeds heel veel stil. Dus wij zijn al heel blij met dat die auto in die zin 10 keer zoveel wordt gebruikt dan een privéauto. En je hebt helemaal gelijk. Hij staat nog steeds ook heel veel stil. Dus wij zijn er ook niet zo bang voor. Ik snap het, dat is een logische vreze oe is mijn auto dan leeg. Nou wees gerust. Hij staat nog altijd langer stil dan dat hij gebruikt wordt. Dus er is echt nog genoeg tijd dat wij dat laden en ontladen spelletje.

Randal Peelen:
[48:54] Wat voor ritjes zijn dat? Want als ik jullie auto pak kan ik dan bij wijze van spreken een week naar Parijs?

Joost van Rooij:
[49:00] Zeker.

Randal Peelen:
[49:01] Dat kan gewoon.

Joost van Rooij:
[49:02] Het was heel leuk. Ik ben deze vakantie ook naar Zuid-Vangrijk geweest En in mijn laadstop in België stond ik mooi naast een Tesla Mywheels.

Randal Peelen:
[49:11] Echt?

Joost van Rooij:
[49:11] Echt superleuk.

Randal Peelen:
[49:12] Oh.

Joost van Rooij:
[49:13] Ja, dus dat wordt wel degelijk gebruikt. En ja, ik heb zelfs gehoord dat ze mee naar, weet ik wel, Kroatië gaan en dat soort zaken. Maar het gemiddelde ritje bij ons is zeg maar 2, 3 uur en zo'n 70 kilometer.

Randal Peelen:
[49:24] En wat doe ik als ik onderweg in Duitsland ben en ik moet laden? Kan ik gewoon aan elke snellade gaan? Ligt er een pas in die auto en die werkt gewoon.

Joost van Rooij:
[49:32] Exact. Ja, dus het is inclusief laden. Dus wij hebben een laadpas die... En dan kan je hem niet bidirectioneel laden op je Fastnet in België. Maar laden kan je daar zeker.

Randal Peelen:
[49:43] Dat vind ik wel geinig. Want ik moet zeggen. Mij is dat. Ik spreek veel mensen die heel spannend zijn. Die juist vakantie gaan. Wordt altijd als een soort van heethangijzer gebruikt. Nou elektrische auto wil ik niet. Want als ik op vakantie ga is dat genoeg. Maar eigenlijk valt mij dat juist het meest mee. Ik heb soms dat ik voor mijn huis niet kan staan. En ik heb niet zo'n oprit. Dus ik moet zo'n haspel over mijn mooie kabelbrug. Leg ik over de stoep neer. En ik heb vaker dat ik niet voor mijn huis kan staan. En dan als hij echt te lage accu heeft, dan moet ik dus aan een publieke laadpaal, dan baal ik, want dat kost meer geld. En daar heb ik het over, thuis is het 25 centen kilowatt en die laadpaal is nou 45 iets in die trant, of 48 soms. Als je fastnet langs de snelweg, dan is het wel eens 75 of meer dan 70 in ieder geval. Terwijl het stomme is bij zo'n Tesla paal, het was eerst 29, volgens mij is het nu 32 of iets. In ieder geval een stuk minder. Het maakt nogal uit waar je dat doet. Dus mijn beleving is thuis heel erg van. Kan ik bij de goedkoopste paal terecht? Dat is nog altijd voor mijn huis. Dan wel met een haspel. Dan gaat het niet snel. Maar ik wil liever vaker een nachtje voor mijn eigen huis staan. Als dat niet lukt, ben ik aan het mopperen. Ik heb op vakantie nooit gemopperd. Want ik heb dan wel een Tesla. En die stuurt je gewoon langs Tesla paal. Nou die zijn, vind ik, schappelijk geprijsd. Voor het feit dat je er zo makkelijk heen gestuurd wordt.

Jurian Ubachs:
[51:09] En vooral de service niet.

Randal Peelen:
[51:12] Je steekt hem erin. Je gaat koffie halen. Je komt terug. Je hoeft niet eens met een pas bezig. Want hij weet toch wel welke auto het is. En bij wie hij hoort. Ik vind vakantie lekkerder werken met een elektrische auto dan met een benzineauto inmiddels.

Joost van Rooij:
[51:24] Ja. Nee, helemaal eens. Wat ik ook wel leuk vond, want ik doe dat dan een jaar of vijf en nu. Dus in het begin was het echt even wennen. Maar nu, dit jaar, zag ik ook best wel veel mensen die gewoon een Tesla hadden met daarachter. Gewoon nog een caravan dragen.

Randal Peelen:
[51:39] Ja, had ik ook. Ja, een aanhalingwagen wel.

Joost van Rooij:
[51:41] Zo, dat vind ik helemaal next level lef.

Randal Peelen:
[51:44] Waarom?

Joost van Rooij:
[51:45] Nou ja, gewoon dat is toch. Ik kan me voorstellen dat je dat een beetje spannend vindt. Maar dat vond ik juist wel heel erg leuk om te zien. Ik heb wel gemerkt.

Randal Peelen:
[51:53] De eerste keer, want ik heb wel een trekhaak, dan deed ik zo'n fietsdrager eraan. Toen zei hij, je actieradius is door de helft, je moet acht laadpalen onderweg.

Joost van Rooij:
[52:03] En viel het mee of tegen?

Randal Peelen:
[52:05] Ik begon te rijden en ik kwam met een steeds voller accu aan. Op een gegeven moment zei hij, je kunt wel drie palen skippen, want dit komt wel goed. Hij calibreert dat wel een beetje. Maar hij gaat wel op het moment dat hij voelt, er hangt iets aan de trekhaak en er zit iets in die stekker. Gaat hij uit van de ergst mogelijke. Volgens mij is dat dan 750 kilo aanhangwagen. Met slechte aerodynamica.

Joost van Rooij:
[52:26] Ja precies.

Randal Peelen:
[52:26] Daar gaat hij dan vanuit. En dat calibreert hij later. Ik heb wel gemerkt. Als je dan op een gegeven moment die auto stilzet. En je beëindigt de rit. En je begint weer opnieuw met die rit. Dan gaat hij weer eventjes iets pessimistischer. En uiteindelijk dus. Ik heb onderweg op vakantie met een aanhangwagen. Meer dan eens meegemaakt. Dat hij zegt. Nou je gaat nu naar die laadpaal toe. Dan kom je met 12% aan. Op een gegeven moment, na verloopt, zegt hij, je komt daar nu met 38 aan. Dan zei hij, we skippen die laadpaal wel. Ik vind het wel leuk hoe dat werkt.

Joost van Rooij:
[52:55] Ik vind het bizar. Ik weet niet of je dat ook wel eens mee hebt gemaakt. In de bergen ook. Dan zegt hij bijvoorbeeld, je komt met 15% aan op je laadplek. En dan zat ik ergens zo hoog. Ik denk, jeetje me, ik zit al op zeven wat er ook. Maar dan houdt hij zelfs rekening weer met je terugladen doordat je van die berggas gaat.

Randal Peelen:
[53:12] Ik ben wel blij.

Joost van Rooij:
[53:13] Bizar.

Randal Peelen:
[53:13] Precies, omdat in mijn beleving, zoals ik het heb ervaren tot nu toe in mijn auto, is dat die eigenlijk altijd namens mij wat pessimistischer is. Dus daardoor, tenminste ik heb die range anxiety in die zin niet. Wat ik wel heb is, als ik in Utrecht ben en ik heb een drankje gedaan en ik wil snel naar huis. Mensen denken, dan randelen we dronken achter stuur. Meestal niet, mensen.

Joost van Rooij:
[53:37] Meestal niet.

Jurian Ubachs:
[53:38] Maar als ik het doe, is het een deelauto.

Randal Peelen:
[53:40] En dan ging ik met 20% van Utrecht naar huis en dan kon ik op de A9 130. En dan denk ik, nou, dat ga ik ook doen. En dan gaat het sneller naar beneden. En dat ik dan net niet thuis kwam. Dan moest ik onderweg nog een keer snel laden. Dan baal ik. Niet zozeer kom ik thuis of niet. Dan sta ik met een lege accu langs de weg. Daar ben ik niet bang voor. Ik ben wel bang dat ik zo hard rijd. Dat er te veel stroom uitgaat. En dat ik dan net niet thuis kom. Dat is wel irritant. Dan moet je nog een keer laden onderweg. Haal ze dat het worst case. Maar we dwalen af.

Joost van Rooij:
[54:07] Ja.

Randal Peelen:
[54:08] Jure, heb jij nog leuke vragen gezien? Of hebben we nog andere dingen gegeten?

Jurian Ubachs:
[54:13] Ja, ik weet niet in hoeverre je hierover mag praten. Maar Simon vraagt zich een beetje af, hoeveel omzet draait de gemiddelde pa van jullie ongeveer?

Joost van Rooij:
[54:22] Nou, als ik het zou kunnen zeggen, dan zou ik het tegen Simon misschien nog wel vertellen ook. Maar dat weet ik eerlijk gezegd niet op paalniveau. Dus wat ik zei, we zijn nu ongeveer twee maandjes ermee operationeel. Dus we krijgen nu pas de eerste cijfers een beetje gevoel bij van wat levert dat op. En ik denk dus dat wij eigenlijk op twee niveaus. We zijn vooral bezig met kosten verminderen. Dus dat we in plaats van dat domme laden tegen 60, 70 cent nu voor 20 cent laden. En daarnaast dat tweede stukje verdienvermogen voor de paal. Maar de exacte cijfers heb ik niet.

Randal Peelen:
[54:56] Is het niet gek dat eigenlijk hoe meer het rommelt op het stroomnet, hoe meer geld jullie kunnen verdienen?

Joost van Rooij:
[55:04] Ja, dat klopt.

Randal Peelen:
[55:07] In zekere zin is dat natuurlijk apart.

Joost van Rooij:
[55:10] Ja, maar het is ook zo. Kijk, de deel als elektrische auto's zorgen ook wel voor waarom we nu net congestie deels hebben. Dus uiteindelijk zijn die deelauto's, of die elektrisaties, iedereen komt thuis van zijn werk en steekt vaak dat ding in.

Randal Peelen:
[55:24] Ja, dat zijn wel onderdeel van het probleem.

Joost van Rooij:
[55:25] En die zijn eigenlijk ook onderdeel van het probleem. Dus in die zin zorgen we er met elkaar voor in ieder geval dat er steeds meer pieken komen. En dus waar heel erg behoefte is, is aan die flexibilisering. Dat het probleem ook een beetje onderdeel van de oplossing wordt.

Jurian Ubachs:
[55:39] Heel ook een andere vraag van Gerard. Die vraagt hoe verschilt een auto als

Jurian Ubachs:
[55:43] een wijkbatterij van een auto als thuisbatterij?

Joost van Rooij:
[55:46] Ja.

Jurian Ubachs:
[55:47] Ja, dus eigenlijk heel specifiek, waarin de verschillende dingen? Wat kan die auto die als wijkbatterij kan fungeren anders dan de auto die als thuisbatterij kan fungeren?

Joost van Rooij:
[55:55] Nou, de auto als thuisbatterij is nu dus nog niet mogelijk. Dus eigenlijk kan het alleen nog maar op wijkbatterij vanuit de deelauto. Dus dat gaat wel straks gebeuren en dan lijkt het heel erg op elkaar. Ik denk het grote verschil is dat wij nu vooral een pool van auto's hebben. Dus het is niet één auto, maar het zijn er direct 50 en straks 500. Dus als die straks als particuliere deelauto gaat, dan moet hij zich ook eigenlijk aansluiten bij een pooltje. Zodat hij, want uiteindelijk zit een netbeheerder niet te wachten op een contractrelatie met één thuis.

Jurian Ubachs:
[56:26] Maar voor de consument zelf is het natuurlijk, kan het interessant zijn als hij zijn eigen auto kan gebruiken voor...

Joost van Rooij:
[56:31] Ja, honderd procent. En ik denk ook eerlijk gezegd, en daar gaan wij ook aan meewerken, dat is de volgende stap. Dus dat je het niet alleen maar op groepsniveau aanbiedt, maar ook aan particulieren. Want ik heb hetzelfde, dat ik ook denk van ja, ik heb dan wel een thuisbatterij. Maar eigenlijk zet ik er elke dag naar mijn auto te kijken en ik denk, ja, dit is een batterij. Dus waarom gebruik ik die niet efficiënter?

Randal Peelen:
[56:49] Heb je wel een oprit?

Joost van Rooij:
[56:50] Ja, dat is mijn voordeel. Ik heb een oprit. En ik heb nu dan nog een domme laadpaal. Maar ik kan niet wachten om die ook bidirectioneel te maken. En dat die ook meedoet in mijn eigen energiesysteempje.

Jurian Ubachs:
[57:01] Ja, want je noemt het al. Het is nog niet beschikbaar op consumentenniveau. Dat vindt Simon maar helemaal niks. Die vraagt zich af. Waarom duurt het in godsnaam zo lang voor een goede implementatie van vehicle to grid is? De LEAF kan dit al 15 jaar met een speciale ladder. Dat wel. CCS, ik weet niet wat CCS is, maakt niet uit. Loopt nog steeds in een hoekje te kwijlen. En AC is ook een oerwaard van mitsen en maren. Terwijl een PV-omvormer gewoon frequentiematcht en begint te pompen. Kun jij Simon hier een klein beetje inzicht in geven?

Joost van Rooij:
[57:29] Nou ja, ik geef Simon vooral een beetje gelijk. Ik vind dat ook veel te lang duren. Maar ik denk als je al ziet hoe wij dat met zo'n groep voor elkaar moeten krijgen. Dus het is die afstemming met de auto. Het is de afstemming met de laadpaal. Het is mensen die er ook een beetje brood in moeten zien. Het is afspraken maken met de netbeheerder. Dus je moet met heel veel schakels samenwerken om dit voor elkaar te krijgen. En ik denk wat nu de grote versneller op dit is, is dat er veel meer urgentie is. Dus dat er nu in een keer weer met het probleem zitten van die netcongestie. In een keer, fuck, we hebben een oplossing nodig. En die urgentie zorgt er wel voor dat we creatiever hier dan aan gaan denken.

Randal Peelen:
[58:05] Is het simpele antwoord niet eigenlijk gewoon dat geen van de partijen er dusdanig financieel baat bij heeft?

Joost van Rooij:
[58:12] Ja, ik denk dat je daar een groot gelijk in hebt. Ja, dat er niemand dat als de business case heeft gezien om de toekomst mee te...

Randal Peelen:
[58:21] Nee, want ook nu, kijk, het is fantastisch dat Renault dit doet. Dus fijn garantie op die accu's en ze leveren meer accu's.

Randal Peelen:
[58:28] Alleen aan het eind van de dag, jullie verdienen het geld met het fixen van die congestie. Zij niet. Zij verkopen alleen meer auto's. Maar die auto is al verkocht. Of ze die service nou goed of matig leveren. Ja, dat heeft misschien impact op de volgende auto die je gaat kopen. Maar in de kern zijn auto's nog steeds apparaten die je één keer verkoopt. En daarna niet per se meer geld meer verdient. Sterker nog, jouw klant wil dat geld wel verdienen. En dan...

Joost van Rooij:
[58:55] Nou, je ziet wel natuurlijk steeds meer aanzien. Ik hoorde vanochtend bij BNR dat die proberen ook abonnementen te introduceren. Er was nu een Golf E3, geloof ik. Dan kon je je piekperformance op je auto met 12 kilowatt vergroten. En dan moest je dan 19 euro per maand voor betalen. Dus je ziet autofabrikanten wel proberen om dit soort grapjes toe te passen. Maar nee, je hebt gelijk. Ik hoop. Wat ik voor mezelf heel erg prachtig vind. Dat ik hier mensen hoor zeggen van. Jongens, waarom is dit er nog niet? Dat geeft mij de overtuiging dat we dit gewoon met elkaar moeten gaan fixen.

Randal Peelen:
[59:24] Eigenlijk heeft Tesla dit als enige. Dat je en de autofabrikant bent en de laadpaal hebt. Volgens mij is er geen andere fabrikant.

Jurian Ubachs:
[59:32] Renault is er dus mee bezig. Wat zij nu dus in Utrecht doen. Er ligt een plan om dat inderdaad op consumentenniveau uit te rollen. En inderdaad wel ook de laadpaal van Renault en ook de auto.

Joost van Rooij:
[59:44] Ik heb ook wel begrepen dat Tesla technologisch eigenlijk ook al kan. Maar dat zij het zelf ook nog dicht houden. Dus dat hij ook op een gegeven moment wel dat bidirectionele mogelijk maakt. Wat Elon daarvan heeft gezegd. Dat ga ik niet doen.

Jurian Ubachs:
[59:57] Dankjewel Elon.

Randal Peelen:
[1:00:00] Maar wel overal op aarde internet, toch?

Jurian Ubachs:
[1:00:03] Ja, bijna. Vooral op jouw camping.

Randal Peelen:
[1:00:06] Ja, dat is waar. Ik heb daar geen Starlink neergezet. Dus dat moet blijken. Trouwens, even als nuance op het punt dat die consumenten nog niet bidirectioneel kunnen laden. Je hebt natuurlijk van die ouke hoekstraatjes in deze wereld die wel helemaal off the grid zijn. Dus om even te zeggen, ver achter de komma met heel veel gedoe gaat het je nog wel lukken. Maar er is niet een soort foolproof manier. Die mijn moeder.

Jurian Ubachs:
[1:00:33] Ik wou zeggen. Als jij handig bent. En je snapt. En je hebt de site heel goed.

Randal Peelen:
[1:00:38] En je hebt zin om heel veel wil programmeren.

Jurian Ubachs:
[1:00:40] En je hebt zin om heel veel wil programmeren. Dan kom je in een eind. En je kan niet googlen. Ik wil graag dit. Waar kan ik het kopen?

Randal Peelen:
[1:00:45] Nee.

Jurian Ubachs:
[1:00:46] Je kan het wel googlen. Maar je gaat niet iets vinden.

Randal Peelen:
[1:00:47] En als je het vandaag al wel moet hebben. Dan kom je al snel bij zo'n. En dan met alle respect voor jullie business model. Wel bij een soort leverancier. Een leverancier die een bepaalde mate van monopolie heeft. Ik gaf al als voorbeeld van zo'n thuisbatterij waar dan een energiecontract bij zit. Dan zit je in zekere zin wel aan hen vast. Het apparaat zal wel blijven werken op het moment dat je een andere energiemaatschappij neemt. Maar dan zit je wel weer terug op die energiemarkt. Niet op de balansmarkt laat staan, de congestiemarkt. Dus je hebt wel de combi van energiemaatschappij en accu waar die energiemaatschappij mee kan praten nodig. Die combi maakt dat het lucratief is. Ja, als consument zijn we nu nog blij dat we daarom mee kunnen liften. Daarom hoop ik dat op den duur ook jullie laadpalen op een gegeven moment wel publiek worden. Ik zou best mijn Tesla aan jullie paal willen hangen. En dat ik een klein beetje meeprofieer van fixen van die congestie. En jullie een klein beetje geldt, is die congestie een beetje beter gefixt. Heb ik er ook profijt van. Dat zou het mooiste zijn.

Joost van Rooij:
[1:01:46] Ja, en als consument zit je niet te wachten op een lock-in van, weet ik veel, langer zo. Dus dat is helemaal eens.

Randal Peelen:
[1:01:51] Ik snap dat je daar niet in één keer heen kan leapfroggen, zoals ze dat noemen, maar ik zou willen dat dat wel de stip op de horizon is.

Joost van Rooij:
[1:01:58] Ja, wat ons betreft werken we daar graag aan mee. En wij zitten dus ook in dat verdienmodel te kijken van hoe kunnen we een stuk teruggeven aan de klanten zelf. Dus in die zin willen we die ook mee laten profiteren van de opbrengsten die we daarin hebben.

Randal Peelen:
[1:02:13] Jij nog prangende vragen die we echt gesteld moeten hebben, Jur? Want ik heb een paar tips. Er worden luisteraars meegenomen. Want vorige week heb ik dat eigenlijk in een soort opwelling gedaan. Dat was wel goed bevallen. Dus ik dacht, deze week nog maar eens wat tips doen. Maar dan kunnen we die wel meenemen naar de bonus, toch?

Jurian Ubachs:
[1:02:26] Wil je de tips in de bonus?

Randal Peelen:
[1:02:27] Ja, dat is waar.

Jurian Ubachs:
[1:02:28] Oké, nou dan is het bij deze de tip. Zorg dat je vriend van de show wordt.

Randal Peelen:
[1:02:32] Precies.

Jurian Ubachs:
[1:02:33] Want dan kun je onze tips luisteren in de bonus.

Randal Peelen:
[1:02:35] We hebben een tipje van de slijger opgelegd.

Jurian Ubachs:
[1:02:35] En misschien staan de bonusafleveringen wel in je playlist tegenwoordig. Dat zou zomaar weer kunnen. Misschien ook niet, maar dan horen we het graag.

Randal Peelen:
[1:02:41] Nee, precies. Dat zou wel moeten. De vraag is alleen de normale aflevering. Hoe dat soepel gaat. De mensen in het clubhuis hebben dit een beetje meegeleefd. Er was wat gerommel. En ik ben blij dat het gerommel. Dat er was in ieder geval hard je vakantie is gebeurd. Dan heb je in verhouding de minste last van.

Jurian Ubachs:
[1:02:57] Ja, maar het leidt natuurlijk ook wel dat mensen op een gegeven moment aankaarten. En dan zit jij, weet ik veel, ergens op een berg of in een zwembad. En het duurt even voor de dwijfwinkelregering.

Randal Peelen:
[1:03:04] Oh man, ik had zoiets van, als ik nu heel veel stress heb, dan is het slechter voor de wereld dan als mensen eventjes met reclame moeten luisteren. Ondanks dat het niet te beloft was. Maar ik kon eigenlijk ze doen. Tot zover deze aflevering van Met Nerds om tafel. En Met Nerds om tafel is een podcast door Jirian Uwbachs en mij, Randal Peelen. En onze panelleden zijn Ruurd Sanders en Sandel Beideveld. Onze gast van vandaag is Joost van Rooij. Joost, dank voor je komst naar de studio.

Joost van Rooij:
[1:03:27] Ja, jullie ook.

Randal Peelen:
[1:03:28] Ons wilde inpalmen met je wijze woorden. Waar kunnen mensen meer van jou te weten komen?

Joost van Rooij:
[1:03:34] Ik zou gewoon een kijkje nemen op de sharinggroup.com Tot com.

Randal Peelen:
[1:03:37] Tot com?

Joost van Rooij:
[1:03:38] Ja.

Randal Peelen:
[1:03:39] Het moet allemaal Engels zijn, behalve mijn domein.

Joost van Rooij:
[1:03:41] Mijn domein vind je gewoon een punt en heel.

Randal Peelen:
[1:03:44] Combo breaker hoor. Dat vind ik wel. Meer informatie over ons staat op onze website. Dat is ook een .nl, namelijk mnot.nl. Of met nerdsomtafel.nl, werkt allebei. Je kunt onze Slack joinen. En daar gingen 2500 en meer capabele, charmante en gezellige nerds jou voor. Het is daar ook heel gezellig. En zeker na de vakantie, je trekt het weer een beetje aan. Dat vind ik wel leuk. Je kunt vragen stellen aan de volgende gastennerds in het kanaal. Vraag van de luisteraar. Als je een vriend van de show wordt, dan ben je de echte crème de la crème van de luisteraars. Want dan krijg je toegang tot het Clubhuis. Een geheim kanaal waar hele leuke mensen zitten.

Jurian Ubachs:
[1:04:14] Super geheim kanaal.

Randal Peelen:
[1:04:15] Fantastisch. Vier meetups per jaar. Je krijgt stikkerse biervultjes van ons door je brievenbus. Je luistert zonder reclame, eerder dan de rest. En elke week met een bonusaflevering.

Jurian Ubachs:
[1:04:22] Die meetups hè?

Randal Peelen:
[1:04:24] Ja.

Jurian Ubachs:
[1:04:25] Is er niet heel bijna eentje?

Randal Peelen:
[1:04:26] Ja, de dertigste alweer.

Jurian Ubachs:
[1:04:28] Wow.

Randal Peelen:
[1:04:28] Mooi in Amsterdam. Vlakbij een deeltje, zo sneller.

Jurian Ubachs:
[1:04:31] Zo, beter ontdekken om Nick even nu.

Randal Peelen:
[1:04:34] Dijk van een datacentrum zit daar. En dan kun je zelfs een rondleiding krijgen. Waarschijnlijk als je nu luistert en je bent niet ingelood, niet. Maar we moeten nog even kijken.

Jurian Ubachs:
[1:04:42] Hebben we nog gelood?

Randal Peelen:
[1:04:43] We hebben nog niet gelood.

Jurian Ubachs:
[1:04:45] Oh, we moeten loten.

Randal Peelen:
[1:04:46] Maar we gaan moeten loten, ja. Dat weet ik wel. Je kunt ook zeggen FIFO. Maar dat vind ik soms lullig.

Jurian Ubachs:
[1:04:51] Er waren namelijk wat vragen in het club. Of mensen zich nog konden aanmelden. Ze kan je sowieso voor de meetup nog wel aanmelden. Garantie op de rondleiding is er niet.

Randal Peelen:
[1:04:58] Ik denk dat loten het eerlijkste is. Want als je zegt wie het eerst komt, die het eerst maalt. Ja, als je net op vakantie was en je ziet het daarna. Dat is een beetje lullig toch?

Jurian Ubachs:
[1:05:05] Ja, en wat ik best wel vaak zie ook. Is dat mensen zich dan aanmelden. Maar dan last minute toch afmelden. Omdat ze toch op vakantie blijken. Er zit niet echt een downside aan. Om je sowieso aan te melden. En als je dan later niet blijkt te kunnen. Dus dat zou dan een beetje. Dan ga je een beetje handdoekjes gedrag worden. Ik meld me zo snel mogelijk aan. En als ik toch niet blijkt te kunnen.

Randal Peelen:
[1:05:25] Luisteraar van ons.

Jurian Ubachs:
[1:05:26] Ja echt jongen.

Randal Peelen:
[1:05:27] Een beetje Engelsen. Nou goed. Voor nu hartelijk dank voor het luisteren. Tot de volgende keer.