S09E19 – Een nieuwe inkoopcombinatie voor datacentra en mentale gezondheid van IT’ers met Erik Bais

Randal Peelen
Zo, nee, ja. Poeh, terug in de studio, Floris. Welkom. Ja. Wat fijn je er weer bij te hebben. Hoe voelt het nou, zo onder de ademende mensen?

Floris Bot
Ik denk dat het bijna een jaar geleden is man.

Randal Peelen
Het gaat echt hard hoor.

Floris Bot
Vorig jaar zomer waren we heel even open. En toen was ik er ook. Ja, klopt.

Randal Peelen
Jij was een van die gasten die toen door de.

Erik Bais
En toen ging het mis. Daarna ging het weer mis.

Randal Peelen
Het is een soort deja vu. Waarschijnlijk hebben we nu. . Precies, ja.

Erik Bais
Het gaat ook echt mis hoor.

Randal Peelen
Het gaat ze meteen weer mis. Fucking hell. Maar daar ben ik ook wel een beetje bang voor. Maar we kunnen de tijd nog keren. We hebben gewoon allemaal prikken in de arm. En dan zijn wij straks gewoon safe.

Floris Bot
Ja, nee, dat is wel.

Randal Peelen
Er kan dus niks gebeuren.

Floris Bot
Iets verder van Ruurd af gaan zitten, dan die heeft nog maar één prik in zijn arm.

Randal Peelen
Nee, die zit mij.

Floris Bot
Dus ik ben benieuwd. Ik hoop dat het meevalt voor je. Ik vind het vooral leuk dat we geen gesprek hoeven hebben of die hier noodzakelijk is of niet die prik.

Randal Peelen
Nee, dat is heel fijn. En weet je wat ook heel fijn is? Dat we gewoon lekker kunnen gaan podcasten. Want dit is ongeveer cold open elke single week dat we hier zitten. Wuptje Fokino. Welkom bij Met Nerds om Tafel. We praten vandaag met Floris en Ru. En mijn naam is Randal Peelen. Onze gastneud van vandaag, je hoorde hem alweer even is Erik Bais. En die zit hier maar liefst voor de derde keer. Goedenavond. Ja, en dat is wel grappig, want Floris en ik spreken hem allebei vaker dan dat. Maar goed, het blijft een graag gezien gast. Erik is directeur van A2B Internet en Prefix Broker. Daar hebben we het allebei al eerder over gehad, dus dat gaan we deze aflevering iets minder tot niet doen. We spraken hem in seizoen 2 over Naughty Ports en Dossen destijds. In seizoen 7 over de handel in schaarse IPv4 adressen. En nu heeft hij weer een nieuwe start-up. Dus weer iets te vertellen. Erik, welkom terug. En fijn dat je in ons holletje hebt durven kruipen. Wat is die nieuwe start-up voor jou en hoe heet die? Waar gaan we het over hebben?

Erik Bais
We gaan het hebben over een nieuwe Colo Provider.

Randal Peelen
Erik Bais, de hele wereld zit vol Colo providers. Dat bestaat al lang. Dit wiel hoef je niet opnieuw te gaan. Waarom in Gods ben je mee bezig?

Erik Bais
We waren eigenlijk een tijdje geleden gebeld door een klant van ons. En die zei van ja, ik sta momenteel in DC2 bij XS4ALL. En ja, KPN is allemaal heel langs mijn hand al die diensten aan het wegschaven. En we hebben het vermoeden dat het over een tijdje dat ze ook kunnen zeggen van joh, veel plezier erbij.

Randal Peelen
Want Excel School had een datacentrum. Waar je ook klantcolocatie kon doen. Dat was best wel uniek voor een internetprovider.

Erik Bais
En daar waren ze best goed in. En met name natuurlijk door de bestiering van de mensen op de vloer waar je gewoon terecht komt. Ja, dus daar stonden 150, 200 reks of zoiets met klanten die daar allemaal hun eigen spulletjes zelf wilden beheren. Dus ik werd gebeld door Misha. Je kent hem niet. Gewoon. Misha. Ja, Misha Peter. Zegt toch genoeg. Michael die belde me en die zei van ja ik jullie staan met A2B internet in 20 verschillende datacenters. Waarom ook heen? Zeg het maar. Toen heb ik Nissja in contact gebracht met een andere klant van ons. En toen heb ik Dick de Waal gebeld. Dic de Waal is betrokken bij info. nl. En info. nl had gewoon een hele grote suite in Digital Realty, in de toren op Science Park. En ik wist dat hun heel veel ruimte over hadden. Hun waren wat dingen anders aan het doen. Veel meer cloud. Omdat de klanten die kant op wilden. Met de dienstlening van info. En ze hadden de infrastructuurstukken wilden ze overzetten naar Doctera. Het bedrijf dat bestond al een tijdje. Daar hebben ze eigenlijk alle infrastructuurprojecten in gezet. Toen hebben ze dus Misha en Dik de Waal bij elkaar gezet. Nou, toen kwam er nog iemand bij. En toen hadden we dus een suite van 20, waar eigenlijk maar drie, vier reks in gebruik waren. En opeens waren alle 20 reks weer vol. Het was iets van. Waven. Wa even. Maar als dat voor jullie zo goed werkt, ja, dat is leuk voor een breedje voor onszelf. Maar misschien zijn er al veel meer klanten zometeen die daar weg willen. En hoe zouden we dat vorm kunnen geven? Nou, zo is het idee ontstaan om dus een coöperatie te gaan starten met vieren. Waarvan Dick en ik de bestuurders zijn. En dat hebben we DC1. amsterdam genoemd.

Randal Peelen
Want KPN had DC2 al.

Erik Bais
Ja, nou ja, wel een beetje qua hint inderdaad. Dus hard zief, ja, we willen ook gewoon een leuke naam ervan van maken. Dus vrij snel kwam dit op tafel. En daar hebben we dus vandaag de website voor online gezet. En we gaan nu beginnen met eerst met voorinschrijvingen. Dus we gaan kijken van nou hoeveel klanten kunnen we interesseren. Die zometeen dus inderdaad, net als Martijn en Miscia, dus zometeen gaan zeggen van ik moet mijn spulletjes hier maar even rus gaan er elders gaan neerzetten. En waar gaan we dan een beetje fatsoenlijke support krijgen? Er zijn heel veel datacentren in Amsterdam. Welke moet je dan kiezen? Met name dat. Dus we hebben een aantal datacenters voorgeselecteerd. Dat is het Digital Realty. Die hebben twee datacenters. Eentje op de Wenkbachtweg in het Business Park. En eentje in Science Park, een hele hoge toren, naar de Splinter Newly Toren. En we hebben dataplace gevraagd. In Hofdorp. Dat is allemaal regio Amsterdam. En daar gaan we mee beginnen en gaan we zeggen van kijk, waar willen de mensen staan? En het voordeel is het gewoon splinternieuwe datacenters.

Randal Peelen
Even een stapje terug, want ik kan me nu voorstellen dat er luisteraars zijn die met de oren beginnen te klappen. En ik wil kijken of iedereen het nog goed kan volgen. Je had dus. Jij doet al jaren wat jij zelf noemt data van A naar B brengen. Dus je bent eigenlijk een partij dieverancier. Netwerkleverancier is. Dat betekent onder andere dat je helpt om datacentra aan elkaar te koppelen. Maar jij was nooit echt qua core business bezig met het veruren van racks. Helemaal niet zo. Dus. Je brengt die verbindingen tussen datacentra. En nu denk je, god, dat is een gat in de markt met als simpele reden dat steeds meer klanten erom gingen vragen. Waarvan de oorzaak weer is dat XS4ALL. De voorwaarden verandert waardoor klanten daar blijkbaar minder graag willen hangen.

Floris Bot
Ja, maar er zijn natuurlijk ook altijd wel partijen die gewoon überhaupt aan het rondkijken zijn en denken van kan het niet leuk, kan het niet beter?

Randal Peelen
Kun je schetsen wat die voorwaarden zijn? Want ik ben even kwijt waarom klanten daar dan weg willen.

Erik Bais
Kijk, op het moment dat het zometeen geen personeel meer over de vloer rondloopt die je kan aanspreken, er worden geen pakketjes meer aangenomen omdat je een nieuwe harddisks nodig hebt in de apparatuur die je al even draait.

Randal Peelen
En die harddiscs moeten vervangen worden. Dan dacht even de schroeger, dan hing jouw spullenboel daar en dan stuur je het pakketje gewoon naar het datacentrum zelf.

Erik Bais
En dan werkt. En dan kon je even bellen en zeggen: joh, schroef even die hardersker in, vervang even die voeding, dat soort dingen. Maar op het moment dat die dienstverlening begint te verschralen, omdat ze dat gewoon langzamerhand wegbezuinigen, ja dan. Wordt het toch wel een beetje jammer. Dan is het meer gewoon een schuur. Maar zonder dienstverleiding. Dat had dan overal wel kunnen staan. Wel goed koud. Ja, als je een beetje marsloop wel. Zijn er ook een aantal. Met name de klantgroep die in dat specifieke datacenter staat, die willen zelf hun eigen hardware beheren. En die als ze naar de cloud hadden willen gaan, hadden ze dat al lang al gedaan. En er zijn ook gewoon doelgroepen die juist niet met hun spullen in de cloud willen hangen. En die willen dat per se, om wat voor reden dan ook. Zelf beheren.

Ruurd Sanders
Jouw definitie met de cloud is gewoon bij Amazon of dat soort servers van de andere, gewoon via bepaalde en met name dan Amerikaanse partijen.

Erik Bais
Google, Microsoft, Amazon.

Floris Bot
Lekker bij mij om de hoek.

Erik Bais
Onder andere op de Agie port. En dan heb je nog maar zodat het in Nederland staat.

Floris Bot
Ik werk zelf bij een partij die grotendeels niet in de cloud kan. Dus voor zo'n partij is dit heerlijk. Wij hebben een Nederlandse regelgeving en daar moeten we allemaal heel veilig zijn en we hebben een aantal machines die gewoon niet door een ander beheerd mogen worden. Dus voor ons zou dit een hele goede oplossing zijn. Bij een andere leverancier, waar we ook heel gelukkig mee zijn. Maar dat soort partijen, daar zul je er best wel veel van hebben.

Randal Peelen
En dan ga ik even terug. Oké, dus Exosrol had altijd een vleugel in wat ze noemden DC2 van KPN. En in die vleugel of verdieping, volgens mij zelfs is het een verdieping. Juist een hele verdieping. Daar hingen partijen die gewoon behoefte hadden aan zelf Hanson. En het feit dat er een mannetje over de vloer liep voor het moment dat ze er zelf even niet waren. Waarom is dat dan nog steeds een gat in de markt? Want dit klinkt voor mij niet iets als dat volstrekt uniek zou moeten zijn of zo. Er is toch gewoon het werking in het orzijn team.

Erik Bais
Vroeger heb ik het dan over. 2000, 2003, die periode had je meerdere partijen waar je redelijk low-level colo kon krijgen. Neem True als voorbeeld. Vincent. True was voor tweakers. True was een partij die is groot geworden met Colo. Dat kun je wel zeggen. Later zijn ze veel meer managed service provider gaan worden. En veel meer de value chain als het ware omhoog gaan. En ander soort diensten gaan doen. Maar op het moment dat je op dit moment met één REK aankomt bij een datacenter, ja, wel, als je naar een Equinix gaat of naar een willekeurige andere partij, dan daal je ten eerste hoofdprijs. Je moet zelf echt alles, alles gaan regelen. Het zijn vaak contracten die ten eerste heel erg lang duren. En het is niet. Er wordt heel snel geprobeerd om echt allerlei andere diensten er ook meteen bij te gooien. Dus het. En welke van de partijen moet je dan kiezen? De partijen die we nu in de coöperatie hebben gezet, dat zijn mensen die allemaal al 20, 25, bijna 30 jaar in het vak zitten. Allemaal echt uit de hostingbranche, netwerkbranche. En gezamenlijk hebben we dus gezegd van nou we gaan hier gewoon een apart bedrijf neerzetten. Want er is gewoon hier behoefte aan om dit gedeelte gewoon in te regelen. Want op het moment, ik heb al klanten aan de telefoon gehad die ons belden, die zeiden van ja. We hebben nu twee kasten op die locatie staan. En ik heb een klant die wil haar eigen rek hebben. Maar die krijgt dan een KPN-contract. En dat willen ze niet. Dus omdat er dan allemaal van die shit bij zit. En contacten zijn 157 pagina's. En die zei van ja, dus we gaan nu eigenlijk zijn op zoek naar een andere optie. En als we die gevonden hebben, dan gaan we die andere kasten van onszelf, gaan we daar ook neerzetten. Dus waar moeten we heen?

Ruurd Sanders
Maar ik heb er geen verstand van, dus ik ga een hele domme vraag stellen. Is dit zo uniek? Of is dit nooit eerder gedaan? Nou ja, vroeger was dit heel normaal. Ja, daarom. Kijk ik even uit de running weg geweest of zo.

Erik Bais
Er zijn heel veel partijen die dus. vroeger heel groot zijn geworden met het puur leveren van van cola.

Floris Bot
Ja, en cola is dan eigenlijk gewoon kast, stroom en netwerk.

Erik Bais
Rek, stroom, koeling, beveiliging. Een netwerk is dan vaak optioneel, want dan kan je kiezen van waar willen we dat gaan leveren. En de meeste datacenters zijn tegenwoordig carrière neutraal, dus dan mag je zelf kiezen. Wel, tenzij we KPN staan, want dat is nee KPN. Lijkt me logisch. Maar zo zijn er dus ook datacenters van bijvoorbeeld een Verizon hier in Amsterdam of van NTT of Cogent of andere partijen. Maar er zijn ook gewoon carrière neutrale oplossingen.

Randal Peelen
Maar Ruurd van jouw beeld, kijk, ik weet hier natuurlijk nog niet de helft van. Dat Erik weet. Alleen we hebben wel eens meegemaakt, dan hang je in zo'n datacentrum en denk je, nou dit is een knooppunt van internet en netwerk. Je hangt iedereen aan elkaar. Je werkt iedereen samen. En dan hang je in zo'n kast en letterlijk naast jou hangt de kast van een conclega aan en zeg je, yo, het is wel slim als wij gewoon onderling data uitwisselen, dat is lekker efficiënt. Jij gaat dat touwtje spannen. En dan komt opeens die vloerbeheerder over je schouder kijken. Nee, nee, nee, nee, nee, nee. Dat mag niet. Ja maar wacht even, ik hang er letterlijk naast. Nee. Zo onze kasten, jij mag niet zomaar een touwtje van die ene naar die andere kast trekken. Mag het niet dan? Nee, dan moet je eerst aan ons vragen of dat mag. Mag het?

Floris Bot
Nee. Nee. Maar dan mag je vaak wel een touwtje trekken naar de zogenaamde Meetme Room. Waar je dan een poortje huurt.

Randal Peelen
Voorbeeld waar ik net aan dacht mag dat zelfs niet eens.

Floris Bot
En dan die andere partij mag dan ook naar de Meroom een touwtje trekken. En dan die poortje. worden met elkaar verbonden en dan betaal je allebei bij wijze van vier tientjes in de maand. En om dat kabeltje van eigenlijk een meter. Om dat te kunnen hebben.

Randal Peelen
Dus dan wil je een datacentrum waar dat gewoon wel mag. Nadal is dat dat verzante spaghetti of valt op mee?

Erik Bais
Nou, dat valt op mij. Kijk, want daar kun je gewoon pre-kabeling tussen de kasten gewoon zetten. Dus dat is het probleem niet. En de klanten die gewoon bij ons op zaal komen te staan Daar kunnen we gewoon onderling gewoon zelf de bekabeling allemaal regelen. Dus daarin zit ook gewoon een besparing. Omdat je dus. Als datacenter hebben ze eigenlijk vrij weinig aan bekabeling over onze rechts te zeggen. En dat maakt het wel gewoon een stuk makkelijker. En daarbij kan je dus ook gewoon voor klanten gewoon veel meer aan dienst faciliteren. Dan dat ze zeggen van nou ja, ik wil van kast A naar kast B. Maar dan moet je dus net als wat Floris zegt, naar de Meet Me Room en dan moet je weer terug en dan betaal je dus alle twee. 50, 60, 70 euro.

Floris Bot
Dat is gewoon een verdienmodel. Voor de mensen die hier echt niks van begrijpen. Een Meet Me Room is zeg maar je meterkast.

Floris Bot
Ja, een verzamelkamer.

Floris Bot
Dus als je het vergelijk trekt met een huis, ik vind het wel een goede vergelijking. Dan heb je dus twee kamers naast elkaar en die zeggen. . Hé man, we zitten naast elkaar. Ik wil met jou een directe verbinding met jouw Playstation. En die eigenaar van het huis zegt, dat is leuk, maar dan trek jij maar lekker een kabel naar de meterkast. Want daar heb ik een switch. En dan prik jij jouw koudje in de switch en dan doet die andere hefter dat ook. En dan mag je allebei zo'n switch per maand gaan betalen. Succes! Hoi! Dat is ongeveer wat er gebeurt. En als jij de beheerder bent van zo'n gebouw waar dat gebeurt, dan snap ik het ook wel. Want ja, anders krijg je inderdaad spaghetti onder de vloer of over de kasten of mensen gaan gaten boren, heb ik ook gezien. Dat soort dingen, dat wil je natuurlijk graag voorkomen. Maar het is niet heel gebruiksvriendelijk. Nou, en als jij dus een eigen kooi hebt, dus een kamer in zo'n datacenter, dan kan je zeggen ik wil dat hier mijn regels gelden. En dan kan je veel meer gaan doen. Dan kan je zelf al, zoals Erik net aangeeft, je kan zelf al kasten met elkaar gaan verbinden. Je kan zelf al zorgen dat elke kast met elke andere kast kan praten via een switch of via een andere methodiek met een glaskabeltje of een etenetkabeltje. Nou, weet je, als jij dan drie kastjes komt huren en server A moet met server B in kast A en kast B babbelen, dan kan je dat zo doen. En dat is natuurlijk wel heel chill. Terwijl als je bij een. . KPN op een datacenter staat. Godverbieden op Telecity 2, als dat nog bestaat, weet ik eigenlijk niet. Dan zeggen ze kabeltje trekken. Dan gaan we naar de Meet Me Room. Oké, is 35 euro per maand om het kabeltje naar de Meet Me Room te huren? Dat waren een hele oude prijs hoor.

Erik Bais
Tegenwoordig is het 80 euro zelfs.

Floris Bot
Ja, nou top. En er zijn zelfs datacenters waar het gewoon richting 110 gaat. Ja, per maand. Om twee kasten met elkaar te verbinden. En dan per kast hè?

Randal Peelen
Erik, ik zou je zo meteen nog wel even willen vragen over het wel- en wee van datacentra en wat nou voornadelen zijn en waarom partijen voor dat soort. ruimtes kiezen. Maar wat is jullie doel? Waar hoop je dat jouw nieuwe schattige samenwerkingsverband naartoe groeit? Gaan jullie eerst alle exoschool klanten. .

Erik Bais
afpakken en is het dan wel mooi geweest of heb je hier echt mooie nee we de focus op dit moment is inderdaad Amsterdam regio dus inderdaad gewoon de klanten die gewoon binnen de Amsterdam regio willen blijven staan met hun spullen Maar we zijn ook zeker ook naar het kijken van locaties als Utrecht en Eindhoven.

Randal Peelen
Maar dat komt dan aardig uit de lucht vallen voor mij. Want zo'n excess for all die ermee stopt tussen aanhang steekt. Want ze stoppen niet echt, maar ze gooien. Eigenlijk een soort van bom in alle voorwaarden en daardoor willen partijen weg. Dat snap ik heel goed. Maar hoe jullie dan opeens zo getig en dorstig worden in een markt die weliswaar verzadigd is. .

Floris Bot
Ja, dat is de vraag of die dus verzadigd is.

Erik Bais
Ja, hoe zit dat? Ja, want als je dus inderdaad gewoon. . Je kan niet zomaar zeggen van nou we gaan dus 200 kasten even optillen en aan een ander ergens anders neerzetten. Dat is best wel een dingetje. We hebben gezien wat er gebeurt als een bedrijf dat probeert op andere voorwaarden die contracten allemaal over te gaan zetten. Kijk naar KPM wat ze nu aan het doen zijn. En klanten willen daar toch hun eigen keuze in kunnen maken. En dan is het handig dat je werkt met mensen die dat vaker gedaan hebben. Die in meerdere datacenters spulletjes hebben staan en weten van ja, dit datacenter heeft deze voordelen en dit datacenter heeft die voordelen. En het kan heel simpel zijn dat het gewoon puur gaat van joh, het gaat om aanreistijd. Van hoe lang doe ik erover om naar een bepaalde locatie te rijden. Waar woon ik? Waar wonen je engineers? En die moeten ergens heen rijden. Is het dan handig als de engineers in de buurt van Schagen wonen? En je hebt je datacenter ergens in Utrecht. Wieringenwerf?

Floris Bot
Dan is het fijn. Ja, Wieringenwerf. Dan sta je wel bij Microsoft, dan mag je niet op de vloer komen. Oké, slecht voorbeeld.

Erik Bais
Nou, maar weet je, dus dan kan je dus gaan kijken van welke kant van de ring wil je bijvoorbeeld staan in Amsterdam. En kom je aan de andere kant van Amsterdam uit, stel je woont in Almere. Ja, wil je dan in Sloterdijk bij een datacenter staan? Of ga je in Almere in een datacenter staan? Dus ik ken een bedrijf die had spulletjes in Sloterdijk staan. En toen hebben we alles verhuisd richting Almere naar een partij daar. Supergezellig daar. Ja, hartstikke gezellig. Mooi is dat. En dus, maar vanuit A to B hebben wij altijd gekeken van joh, hoe kunnen we met de datacenters samenwerken. En het datacenter levert de dienstverlening datacenter. Wij leveren netwerk. En zo werken we dus samen met de datacenters. Voor deze E in Amsterdam kwamen er andere partijen bij. Die zeiden van ja, maar wij kunnen wel degelijk meerwaarde gaan leveren. Naast dat we het netwerk gaan leveren. Gaan we ook kranten ontvangen. Gaan we de extra diensten erbij zetten. Versturen.

Floris Bot
Nou, nou niemand. Nou, Floris, zet je Sirië uit? Ja, tof. Dan zegt Siri, nou wie zou ik het versturen? Dus naar het datacenter kan dan ineens.

Erik Bais
Ja, dan kan je het dus inderdaad. Dus op het moment dat het dan wat moet gebeuren in een datacenter, en dat kan dus zijn dat er een server gerecht moet worden of klanten moeten ontvangen worden. De facturatie überhaupt moet gewoon spik en spann zijn, dat moet gewoon kloppen, dat moet geen gezeurrige neusel over zijn. Dus dat zijn gewoon de dingen die wil je gewoon goed geregeld hebben. En als we dat kunnen faciliteren daarin. En wij kunnen voorselectie doen aan welke datacenters vinden wij die voldoen aan een bepaalde standaard. Dan is dat al heel veel winst. En omdat daar meer mensen die ze kennen meegaan naar diezelfde datacenters, verwachten we dat we zometeen wel meer partijen ook gaan aanhaken daarin.

Randal Peelen
Maar wat jullie bouwen is in een zekere zin dus een soort abstractielaag over zaken die in feite al wel bestonden. Zeg ik het dan goed, want het is niet zo dat jullie eigen vastgoed bezitten dat je een datacentrum noemt. Dus die ruimte huur je in feite ook.

Floris Bot
Je bent in die zin gewoon een laag bovenop datacenter.

Erik Bais
Toch? Maar het is voor de datacenters zelf ook prettig, want in plaats van dat ze met. . . 80 verschillende partijtjes voor één rek bezig zijn, praten ze met één partij. 180 reks die gewoon zeggen: van jongens, we willen het op deze manier gewoon standaard ingeregeld hebben. Dus dat maakt het ook gewoon veel makkelijker.

Floris Bot
Als ik vragen mag, want je hebt net een aantal namen genoemd. Er zitten vier mensen in dat samenwerkingsverband. Ik ben even kwijt wat voor samenwerkingsverband ook weer. Ik ken jou al lang, dus dat is makkelijk. Ik weet, jij zat ooit bij Internet Services, wat nu KPN is, dus ik snap dat je KPN een loer wil draaien. Nee, dat is niet waar. Dus jij bent één van de vier. Jij loopt al lang mee. Je hebt net Misha genoemd. Waar kunnen mensen Micha van kennen?

Erik Bais
Open BSD Amsterdam. Oké. Dus Misja heeft High Five als bedrijf. En een van de projecten van High Five is OpenBSD Amsterdam. Daar heeft hij zelf heel veel software voor geschreven. En daar draait hij ook gewoon zijn eigen platform op BSD. Colo en VPS hebben gewoon verhuurd. Oké. Dat is een beetje uit de hand gelopen, Robbie, moet ik zo maar zo te zeggen.

Floris Bot
En die andere twee?

Erik Bais
We hebben Dik de Waal. Dik de Waal is. . . Nou, ik denk al. twintig jaar of zo dat hij bij info. nl zit. Info. nl kennen de meeste mensen wellicht vanuit de webomgeving Hoek. Ze doen full service webbureau. Dus die doen en platform en ontwikkeling. Hele grote telco klanten hebben die gehad. Banken en verzekeraars waar ze dan diensten voor deden. De hele webomgeving voor beheerder. En die hadden ook gewoon, ik kwam, ja, Dick belde mij vorig jaar en die zei van ja, jij hebt 19 jaar geleden, voordat ik naar IS ging, heb je een keer ons netwerk opgezet. Dat heeft een aantal iteraties nu meegedraaid. Het wordt tijd dat we het weer even ondersteboven gaan gooien. Kom eens even kijken. Toen hebben we dat hele verhaal van info genormaliseerd. En zodoende wist ik dus dat Info dus een hele grote suite had die half leeg stond. En Misha die had. Martijn van Netko uit Haarlem. Martijn van Ende. En die ja. Die wij van Beverlander denken. Nee, nee, nee.

Erik Bais
Een andere laten.

Erik Bais
Een andere. En netco die levert gewoon heel veel. Het is gewoon een IT-dienstverlener, levert heel veel zaken op beveiliging en IT verbindingen aan klanten. Hebben heel veel daarin samengedaan bijvoorbeeld met Accessrol. En dus klanten die werden dan gewoon access vooral klant. En hun leverden daar volgens de dienst overheen. Want XS4ALL had zowel resellers als. . klanten die je dan kunnen aanbrengen voor IT-resellers. Dus er zit een heel leuk palet aan diensten die we met z'n vieren kunnen aanbieden als bedrijf.

Floris Bot
Ja, en maar want we hebben nu een beetje gefocust alleen op XS4ALL, maar dat is misschien de trigger geweest, maar je wil natuurlijk meer dan alleen. Ja, er zal waarschijnlijk wel veel meer uit gaan komen.

Randal Peelen
Kun je het palet nog één keer samenvatten? Je hebt netwerkdiensten, je hebt fysiek de rex waar je in gaat hangen.

Floris Bot
Beveiliging, heb ik net gehoord. Beveiliging, ja. Beveiligingsdienst. En een stukje service ook. Pakketten in ontvangst nemen, harddisken erin schroeven, servitje resetten. Kabeltjes omprikken, dat soort geneuzen, denk ik.

Randal Peelen
Wat zijn de parameters waar iemand op let? Want ik heb zelf nog nooit meegemaakt dat ik ergens stond en ik dacht. Ja shit, ik wil even een servertje ergens ophangen. En tegelijkertijd zeg je, joh, er zijn dus datacentra die verhuren liever een heleboel racks aan ons in één klap en wij zetten er een heleboel kleine partijtjes in. Hoe klein worden die partijtjes en hoe groot kunnen ze zijn? Hoe ziet het spectrum van potentiële klanten eruit?

Erik Bais
Wat we met DC1 Amsterdam gaan doen is focussen op de volklanten. En dus klanten die hem heel gek afnemen. En de klanten die dus gewoon Reckspace nodig hebben, gewoon een paar U. Dus één server willen ophangen of twee U's. Een hoogteunit. Een hoogteunit inderdaad. Dat wordt belegd bij High Five en Bernetco. Die zijn daar beter voor ingericht. Dus die huren dan een rec.

Floris Bot
Dus het idee is niet dat je zometeen Vps. dc1. Amsterdam krijgt ofzo.

Erik Bais
Nee, dat zie ik niet. We gaan het echt gewoon puur op rechts bijz houden. En wat we daarin ook gaan doen is klanten die dan zeggen van ja ik heb ook nog zoveel lijnen bij XS4ALL of KPN zetten. Die wil ik ook meteen meemigreren.

Floris Bot
Nijnen als in DSL of Glashof of zakelijk. Ja. Oké. Ja, dat is natuurlijk wel fijn, want jullie hebben zelf CQ-samenwerkingsverbrand met om dat ook te kunnen faciliteren.

Erik Bais
Dus dat wordt. . . Gewoon meteen meegefaciliteerd. En dat kunnen mensen gewoon op eigen via de portal kunnen ze dat gewoon meteen inschieten zo meteen.

Floris Bot
Dat is ook wel chill, want dan kan je eigenlijk een via een VPN kan je gewoon. . Je eigen survey in je niet-eigen, maar bijna eigen datacenter benaderen zonder moeilijk te doen.

Erik Bais
Ja.

Randal Peelen
Wat moet ik aan denken bij dat soort klanten? Je zegt 300 lijnen, dan heb je dus een partij die heeft 300 medewerkers die thuis internet nodig hebben of zo?

Erik Bais
Nee, dat zijn gewoon 300 verschillende bedrijven of bedrijven met verschillende vestigingen. Een supermarktketen ofzo? Ja, weet je, ik sprak laatst een reseller van onszelf. En die nam vroeger altijd heel veel lijden bij KPN af. Exosrol. Als reseller. En die heeft dus laatst een brief gekregen en die zegt van ja, ik krijg geen verzamelfacturen meer. Dus alle lijnen die ze daar nu afnemen, krijgt ze.

Randal Peelen
Per lijn een factuur. Dat vind ik dus gek. Waarom zou KPN geen verzamelfacturen kunnen maken? Ah nee. Access vooral gaan dat niet meer doen.

Erik Bais
En als je dat wel wil, dan moet je over naar KPN, een nieuwe voorwaarden. Begin je contract weer met een jaar. Maar anders krijg je dus gewoon 90 facturen. Al als je 90 lijnen nu op die facturen hebt staan, krijg je dus zometeen 90 facturen. En dan ben je gemeente als je er 2800 hebt. En die moet je dus. Allemaal gaan inboeken. Hij zegt, ja, dat ga ik niet doen. Dat is gewoon te vrachelijk.

Floris Bot
Dat kan een beetje klantje wegpesten, toch? Nou, dat is het ook wel. En dat is dan dan in de hoop dat ze eigenlijk nog bij je blijven, maar dan bij je moederbedrijf.

Erik Bais
Ja, is hetzelfde dat ze ook gewoon voor al die zakelijke klanten, dat ze hebben gezegd van ja, we gaan geen meerdere IP-adressen meer toestaan. Dat is toch belachelijk?

Randal Peelen
Nou, het is eigenlijk al bizar dat ze het in het verleden wel deden. Nee. Voorzakelijke toepassingen is daar wel degelijk. Nee, ik snap dat partijen het wel willen hebben, maar A, wel, Excel, was altijd natuurlijk KPN. Natuurlijk wel. Nee, ik snap wel dat een zakelij klant dat wil. Ik zit alleen, waarom deed Excholen? Maar dat is eigenlijk benaderen zien best wel logisch.

Erik Bais
Wel, zij hadden heel veel zakelijke klanten. Het was zowel een consumentenlever als hier, maar ze deden ook zakelijk. En ook resellers. En Juist die twee groepen worden er op dit moment allemaal uitgeduwd.

Floris Bot
Ja, maar eigenlijk is Accessor nu de reseller geworden, toch? En die zegt, ja, mijn voorwaarden worden minder interessant, maar je kan naar mijn leverancier toe.

Randal Peelen
Het is sowieso raar in die wereld waarin KPN bezig is dat wat. Ik werk ook bij een internetprovider en wij kopen ook lijnen bij KPN in. En dat doe je vaak via een WBA-contract. Het gekke is, er waren tijden dat het best wel heel erg moeilijk was om aan zo'n contract te komen. Er waren ook wel tijden dat je ze gewoon belde, zei doe mij zo'n contract, je betaalt braaf wat het kost. En dan kreeg je het gewoon.

Floris Bot
WBA is wholesale broadband access? Ja. Dus dat is eigenlijk het raamcontract vanuit waar je lijnen kunt gaan verkopen.

Randal Peelen
Ja, alleen er zijn wel varianten op, maar voor de eenkaltijd van deze podcast wordt het een beetje ingewikkeld. Maar wat daar dus in dat wereldje is gebeurt dat heel veel partijen gewoon zijn gaan inkopen via andere bedrijven die al een WBA-contract hadden. Nou, wij zijn daar een goed voorbeeld van. Erik die haalt zijn lijntjes bij ons vandaan voor WWA. Maar wat me ook een beetje dwars zit, want nu maak je eigenlijk een heel mooi bruggetje naar iets wat me al langer bevreent in dit gesprek. Als jij zegt excessrol, stop met. datacentrum diensten en of in ieder geval pas die voorwaarden aan die klanten gaan weg. Ze maken het ook wat lastiger voor historisch heel dankbare XS4ALL. Klanten die lijntjes huren. Die gewoon internetabonnementen hebben. In beide gevallen denk ik gelijk aan een partij als Freedom. Die daar al best wel lang. Ja, toch de gedoodverf de opvolger van excess rol zou moeten zijn. Waarom gaan die daar niet mee met de buiten vandoor?

Floris Bot
Dat is een goede vraag.

Ruurd Sanders
Die richt zich op consumenten nu op dit moment of niet?

Erik Bais
Dat wel. Het is voor een groot gedeelte dat inderdaad Freedom richt zich voornamelijk op consumenten. Wij komen vanuit de zakelijke hoek. En zo hadden wij bij ons op de website al een hele blogpost geschreven van joh, alternatief voor XS4ALL of naar KPN. Met name dus omdat al die zakelijke voorwaarden eruit gesneden werden. Dat was bij ons gewoon standaard. Als je meerdere IP-dressen wil, krijg je meerdere IP-adressen. Zoveel facturen op een lijn. Uiteraard. Daar horen we met je vijf.

Floris Bot
Het blijft zakelijk.

Erik Bais
En Als je dan gaat kijken naar de doelgroep voor heel specifiek colo, ja dan. . . Ja, daar is Friedom ook mee bezig, samen met een andere partij. Maar die heeft alles in een toren staan, in IJsselstein en in Alve en in Wormen volgens mij. Wel mooi uitzicht. Ja, hartstikke leuk uitzicht. Maar er wil geen hond in hun toren staan. Oh, het is een mooi uitzicht. Ja, maar met een datacenter kijk je naar. 24x7 beschikbaarheid, mensen op de vloer, mensen die weten waar ze mee bezig zijn. Wel beveiliging, 24x7 aanwezig in het pand. Dat zijn de zaken waarmee je dus gaat kijken en je kijkt naar aanrijdheid. Dus beschikbaarheid, bereikbaarheid. En bereikbaarheid niet alleen met de auto erheen rijden, maar ook gewoon. . Het moet nog niet zo zijn dat je met een rode lopen dat moet je uitrollen. Maar er moet wel een bewaker zijn die gewoon checkt van joh wie wil hier naar binnen. En als je dat op drie uur s'nachts wil, dan moet dat kunnen. En dat is heel wat anders dan dat je met een pasje ergens bij een deur staat en zegt van ja, ik moet naar boven. Het is leuk, Santoren, maar qua connectiviteit is een drama. Je wil in een datacenter zitten, want je wil meerdere opties hebben voor netwerklever als SIRS. En zo'n toren ergens meer in het band, dat moet je niet willen.

Randal Peelen
Maar wat is het toch met die torens? Want ik heb daar wel eerder een rondleiding gehad in zo'n toren en dat was echt wel heel vet. Zo die toren van loop ik. En dan sta je hoog. Ik ben niet in dat topje geweest. Maar als je in de middenmond bent, dat is al pittig hoog. Dan ben je op zich hoog zat. Maar waarom staan daar datacentra? Dat is toch gewoon.

Erik Bais
Het is vloerspace die over is waar ze toevallig drie rechtsen hebben ingezet. Ja, oké. Het is nooit bedoeld als datacenter.

Randal Peelen
Het is wel daar heen, want het zijn centantennes met. .

Erik Bais
Nee, het zijn zenders en zo. Voornamelijk de reden waarom ze daar een REC-space hebben gebouwd. Is omdat je telco-apparatuur erneus moest kunnen zetten voor die zenders die bovenop dak zonden. Vandaar. En dat ze dan toevallig nog vloerspace over hadden, daar zijn ze vervolgens weer die ruimte gaan.

Floris Bot
Gebruiken.

Erik Bais
Of verhuren voor andere doele.

Floris Bot
Maar ja, en kijk, het geluk wil dat zo'n zendmast, daar liggen natuurlijk ook kabels heen. Er is al een verhoogde vloer voor het datacentje. Er is al iets van een airco. Dus weet je, de stap is niet zo groot. Maar Nou ja, loop ik is geen goed voorbeeld. Jij noemde net IJsselstein, die staat wat meer in de middle of nowhere. Ga je daar een beveiliger neerzetten, 24 uur per dag? Voor die plantkasten die je er misschien in kwijt kunt? Dat kan niet uit. Nou ja, je kasten worden heel duur, dat kan. Ja, maar weet je, sommige dingen moet je niet bellen. Krijg je een nieuwe cyberbunker idee.

Ruurd Sanders
Kan ik misschien een stapje hoog gaan, want we praten tot nu toe constant vrij lagende welbekende ozielaag, zeg maar. Als je nou een stukje naar boven gaat en je gaat meer op de hosting zelf zitten en op de content bijvoorbeeld. Hoe gaan jullie daarmee om? Ik stel die vraag omdat ik werd getriggerd door een artikel in het NRC over een partij die jou ongetwijfeld wel bekend is. Een EK-Tel. Bekend? Ja hoor. Hoe kijk jij daar tegenaan? Want dit is volgens mij ook hosting. Er komen partijen, die hosten daar iets. En hoe gaan jullie daarmee om? Jullie monitoren dat niet. Wat moet ik me daarbij voorstellen? Hoe kijk jij nou tegen zo'n partij aan, bijvoorbeeld? Want het zijn natuurlijk wel vrij foute gasten. Tenminste, van wat ik ervan was, dacht ik van nou, die zijn niet zo heel. Ja, maar Fris?

Erik Bais
Er is een heel groot verschil tussen. . Ik stel die vraag als leek, hè? Ja, maar er is een heel groot verschil tussen een bedrijf die gewoon. Pertinent geen abuse management doet of um eigenlijk zeg van joh Wij halen niks online tenzij de politie met een warrant aan de deur. Die gaan echt dwars zitten.

Ruurd Sanders
Ja, misschien moeten we even een stapje terug van de kijken.

Randal Peelen
Je had een artikel meegenomen volgens mij. En dat stond in de NRC. In de kop van dat artikel leidt. Het afvoerpuntje van het internet zit in een Noord-Hollands dorp. Het afvoerputje van het internet.

Ruurd Sanders
Ja, echt de inderdaad de cybercriminaliteit, malware, kinderpornowet. Tenminste, van wat ik van dat artikel had gelezen, leek het wel alsof het halve kinderpornnetten van de hele wereld wel lekker in Nederland werd gehost. Dan zal het wel een beetje gechargeerd zijn geweest. Wat zeg je? Welk dorp? Ja, Wormer stond hier. Warmer. Ja, hij is vrij groot dorp. Maar goed, kijk dit. Oh dan. Oh, dan is het goed. Maar ik bedoel maar, kijk, dat lijkt me een variant van nou dit is duidelijk hosting gone wrong.

Erik Bais
Ja, maar dit, dit, dit, dit, hier wil je gewoon absoluut niet mee geassocieerd worden. Nee.

Ruurd Sanders
Maar hoe ga je dat voorkopen? Ja, dat was mijn vraag. Hoe ga je daarmee om?

Erik Bais
Nou ja, dus als netwerkleverancier. Want jouw klanten die rechts huren, die hangen aan jouw netwerk. En daar krijg je dus gewoon abuseemeldingen van van joh, er gebeurt dit, er gebeurt dat, er gebeurt zo. Dus je hebt heel snel door wat rotte appels zijn als er rote appels in je netwerk zitten. En juist door de persoonlijke aanpak. En gewoon een goed gesprek te hebben met bedrijven. Wat doen jullie als bedrijf? Dat is een heel andere tak van sport. Als dat je zegt van joh. . Je kan gewoon een rec bestellen, bitcoins betalen. En ik zet het online en veel plezier. Dat is een heel andere tak van sport.

Ruurd Sanders
Speelt dat nog heel erg in Nederland? Ik bedoel, is dit artikel nog actueel?

Erik Bais
Is relevant. Er zijn een paar partijen in Nederland die inderdaad zich specifiek op die doelgroep focussen.

Ruurd Sanders
En waarom kunnen wij zoiets niet aanpakken? Zijn wij gewoon te slap qua regelgeving in Nederland dan?

Erik Bais
De minister van Justitie heeft ondertussen wel een name en shame policy gemaakt. Ja, die heeft hen ook wel geoormerkt.

Ruurd Sanders
Volgens mij staan ze wel ergens op een zwarte lijst.

Erik Bais
En dit is wel degelijk een van de zorgkindjes binnen de branche. En dat, eh, ook bij bus big business. Hier heel lullig gezegd. Hier wordt gigantisch vergeld bij verdiend. Met die dag voor sport.

Ruurd Sanders
Dus dan even snijdt de kop van de slang af en duikt er weer een ander op.

Randal Peelen
Ik vind dat wel een terechte vraag, waarom kunnen we dat niet gewoon stoppen?

Erik Bais
Dan moet je dus aantoonbaar kunnen maken dat ze dus zelf een hand hebben gehad in hetgeen wat ze dus gehoopst werd door hun klanten.

Floris Bot
En wat zij zeggen is, die klant die komt gewoon met een machine en die hangt in het netwerk en we hebben hem succes gewenst.

Ruurd Sanders
Wij bemoeien ons daar niet mee. Dat is niet ons vak. Op het moment dat er dus een cease and des komt. Tenminste wat ik ervan last had. Het is zelf te vertellen, ja. Want ze doen het dan ook nog vier bedrijfjes op de Seychelle. Ja, ze hebben zich enorm enorm verspreid inderdaad over allerlei heen.

Floris Bot
Toen al die twee huftens uit Den Haag of niet?

Ruurd Sanders
Ja, het is een duo. Ik vergeten hoe ze. . Nou, ik hoef daar zo van één bab K en Rainier van E. Als je al je achternaam al. Als je Rinier en die bedrijfsname invoert, dan weet je genoeg op Google. Ja, het zijn twee Haag Genezen, geloof ik. Een met getinte brindenglaas en de ander met een iskaal afgetraind en in een trainingsbroek. Het klinkt al lekker fris.

Floris Bot
Ja, nee, als je naar een bedrijf gaat, dan komen de rotwaarders tegemoet volgens mij.

Ruurd Sanders
Ja, zo werd dat omschreven.

Erik Bais
Ja, maar hoe zou ik het zeggen? De heren begreven zich. Op heel glad ijs. Ze weten precies tot hoever ze kunnen gaan.

Ruurd Sanders
En dan reageren ze pas. En zelfs dat nog niet. Nou ja, wat ik ervan had gelezen is dat ze dan net zo het klein beetje doen. Dus ze halen dan op een gegeven moment halen ze wel een server ergens offline. Maar de rest laten ze nog allemaal staan.

Ruurd Sanders
Dus in feite is het.

Erik Bais
. Ja, maar wat er dan gebeurt is, dan worden de IP-adressen veranderd. En dan lijkt het alsof het offline is, maar dan staat het ondertussen op een ander IP-adres. En dat soort trukken dat en dat wordt dan gezegd van ja, weet je, we hebben die klant op lijn gehaald en vervolgens kwam hij bij een andere reseller, kwam hij toevallig weer online. Want dat zit ook allemaal in hetzelfde groepje. Dat is heel lastig om daarop te acteren. En dan moet je ze dus al bestuurlijke aansprakelijkheid of zoiets gaan aanpakken.

Ruurd Sanders
Is dat een heel groot probleem of zijn het gewoon een klein clubje wat fysiek voor de rest, of heeft Nederland hier echt een structureel probleem?

Erik Bais
Nee, dit is een klein clubje, maar die geven het wel een hele, hele nare smaak.

Ruurd Sanders
En hosten natuurlijk heel erg veel. Want wij hebben in Nederland goede verbindingen. En blijker kan ons rechtssysteem hier niet zo heel hard. Tenminste, wat wel lekker las, dacht ik van nou ja, het is eigenlijk verbazingwekkend hoe lang dit al gaande is. En dat er eigenlijk niet echt tegenop getreden wordt.

Erik Bais
Hoe lang het al gaande is. Want er zijn dus een paar bedrijven in Nederland die zich daarmee bezighouden. Bulletproof hosting zoals ze dat noemen. Zo noemen ze dat? Bulletproof-hosting, dat je het ook niet down kan krijgen. Of niet down. gaat krijgen door gewoon een mailtje te huren. En ja, omdat Nederland zo'n goede infrastructuur heeft, trekt dat wel een bepaald publiek aan die het voor. Wat anders wil gaan doen dan even een e-commerce website. En schone energie.

Ruurd Sanders
Niet dat die partijen daar zo mee bezig zijn, maar dat trekt weer andere type. Providers zeg maar aan, of hostings.

Floris Bot
Nou ja, ik zat me af te vragen, want zo'n partij als deze uit de Warmer. Die moet toch ook een netwerk ergens inkopen? Zijn die dan elke paar maanden aan het jumpen naar een nieuwe leverancier? Want die leveranciers raken ze wel zat.

Erik Bais
Ja, maar dit doen ze op eigen IP-sprijs. Dus die leverancier die krijgt zelf daar een helping van. Nee, het is gewoon een pijp, daar gaat gewoon water doorheen.

Ruurd Sanders
Ja, ze hebben het wel echt ook inderdaad bijna wat van wat ik ervan last had wel echt alles volledig hun eigen beren. Dus ook het gebouw was van hun, de infrastructuur, de energie en alles. En dan kun je dat soort dingen wel flikken.

Floris Bot
Maar dat kan je ook alleen maar doen als er genoeg mintjes tegenoverstaan. Want dat vergt nogal een investering.

Ruurd Sanders
Nou ja, het trekt natuurlijk wel bepaalde partijen aan die zeggen van nou dat is wel wat waard. Het is een service. Het is niet je foute service, maar het is wel een service.

Erik Bais
Ja, ja. Nee, ook daarin, dit is dan een van de excessen aan de andere kant. Dit, de meeste Nederlandse bedrijven hebben ook zoiets van daar wil ik niet mee geassocieerd worden. En stel je bent dus als klant sta je dus momenteel met je spullen in een datacenter. En je hebt zoiets van, nou, ik wil je kan gewoon naar de website van zo'n partij gaan en denk je van, het ziet er normaal uit. En je komt dus inderdaad dan opeens bij zo'n partij te staan. En daar word je er niet vrolijk van. Want die associatie, die zijpelt ook door. Want meld de partijen die bijvoorbeeld, stel je hebt daar je mailserver staan en zij versturen heel veel spam. Dan krijg je jouw mailkrijder ook niet erin. Dat soort dingen, daar moet je dus wel naar gaan kijken. En dan is reputatie dus wel degelijk belangrijk.

Randal Peelen
Heren, ik vind het ontzettend interessant. Maar ik merk ook dat dit een konijnhol is dat zo diep wordt. Dat gaan wij helemaal niet uit kunnen diepen in de beperkte tijd die we hebben. En er is wel een ander onderwerp dat we graag nog even aan zouden willen snijden met jou, Erik. Want een onverwachte, moet ik het noemen, hobby van jou, of in ieder geval iets dat je doet. Is om ook zo nu en dan talks te geven over mentale gezondheid. Nou, hoe ben je daar zo. . Wat heb je daarover te vertellen dat je daar voor op een podium gaat staan en daar. . . presentaties over bent gaan geven.

Erik Bais
Ik heb nu twee keer een presentatie gegeven over een keer over toxic work environments en het risico burn-out. En recent op de Wright Meeting heb ik een presentatie gegeven tijdens de opening plenary over de resilience of ja de. . De human network. Dus wat gaan we doen als ripe community nu iedereen gewoon thuis zet. We kunnen geen. in-person meetings mee doen en wat voor effect heeft dat op de community. Wie missen we nu in de community? Want mensen die sluiten zich af, worden geïsoleerd. Hoe voelen ze zich? Dus we hebben qua ripe community een aantal mensen bij elkaar gepakt. Zijn we gaan praten van hoe komen we er nou achter hoe het eigenlijk met de mensen uit de RIPE community gaat. Dus dan hebben we een hele grote survey gemaakt. En daar hebben we een paar hele heftige vragen ingesteld. Onder andere van heb je last van depressiviteit? Heb je last van isolement? Maar ook heb je suicidegedachtes, heb je daar last van gehad? Heb je daar nog steeds last van? Dat soort zaken. Even een kort de vraag. RIPE, wat is dat? RIPE is de organisatie in Amsterdam. En die regelt het uitgifte van IP-adressen. V4, V6, AS-nummers. Dus het is echt binnen de branche, zeg maar. Binnen de internetbranche. Juist. Ik ben vrij actief in de RIPE community en RIPE zelf heeft als regio Europa, het Midden-Oosten en Rusland. Oké, duidelijk. Dus die eerste presentatie die ik gegeven heb over toxic work environments in onze branche en het risico burn-out. was eigenlijk omdat we op IRZ met elkaar zaten te praten. En we kregen op een bepaald moment. . . Ja, werd er eigenlijk een beetje een beetje schamper gedaan over. Ja, ik heb al 80 uur gewerkt deze wijk. Het is pas donderdag. En ik moet nog even. En het was, joh, gebeurt dat? Is dat eenmalig? Is dat structureel? Wat vind je manager daarvan? En nou toen kwam er een. . . Een stortvloed van ellende eigenlijk werd er verteld. En daar zijn we echt even met die jongen even gaan zetten. Toen hebben we dus ook gezegd, joh luister, overmorgen hebben we een barbecue daar en daar. Zorg dat je erbij bent. Dan gaan we gewoon eens even persoonlijk even zitten.

Randal Peelen
Ja, want even voor de context, je hebt het nu over mensen die uit verschillende. bedrijven samen in een IRC-kanaal zijn beland. Een tafelcommunity heeft er wat weg van. Mensen werken. In principe stuk voor stuk van ander bedrijven zijn geen collega's, maar kennen elkaar wel een beetje.

Erik Bais
Nou ja, we kennen elkaar al bij de 25 jaar. Want iedereen in deze branche die. Wisselt wel van werkgever, maar niet van baan. Zo moet je het eigenlijk zien. Dus het is meer van, joh, waar werk je nu? Wat doe je nu? En bevalt het hier beter dan op de vorige stoel, is dat. En eh. Als je dan hoort hoe sommige. werknemers letterlijk gewoon als een resource gewoon uitgeperst worden en ze dat heel normaal vinden En daar dan fysieke krachten over krijgen. Dus gewoon dat hun lichaam bepaalde tekenen begint te geven. En dat ze daar gewoon slaaploosheid, last van hun maag. Last van hun hart, diabetes, overgewicht. Noem het maar, noem het maar, noem het maar. Ik had in die presentatie die ik voor NL nog gaf. had ik denk 15 of 18 symptomen op een rijtje gezet. En toen kwam iemand naar de hand naar de presentatie, kwam naar de microfoon toe. En die zei van ja. Ik had het drie, had ik er niet. Ja, ik heb een score van 15 uit 18 win ik een prijs. En die gouden die zeiden van joh, bij mij kwam op een bepaald moment kwam de man met de hamen langs. Hij zegt, ik kon echt letterlijk helemaal niets meer. Hij zei, ik kon mijn veters niet strikken. Hij zegt, hij stond in de auto gewoon langs de kant van de weg en stond te janken. En hij zegt, ik kende het gewoon helemaal niet meer.

Ruurd Sanders
Ik moest erop gehaald worden. Wat is de relatie met COVID dan? Want dit is iets. Kijk, dat moet worden uitgemolken is natuurlijk. Door game designers is het ook. Schering inslag, mensen die helemaal kapot gewerkt worden. Heeft COVID iets. Wat heeft COVID daarin gedaan? Want ik zou me zo kunnen voorstellen dat. In zo'n ripe netwerk, maar ook in sowieso, in zo'n hostingbranche, dat mensen op zich het fenomeen thuiswerken niet zo heel. Vreemd vinden, toch? Ik bedoel, je werk kan vrij makkelijk met je mee verhuizen. Je bent niet echt gebonden aan een vaste plek. Dat klopt. Dus thuiswerken zou er niet vies van moeten zijn. Of, dat zou ze in ieder geval niet vreemd zijn. Wat heeft verkoven het dan daar in de mix gegooid?

Erik Bais
Nou, laat ik dan eerst even antwoorden op het branche specifieke gedeelte. Omdat je dus je werk zo makkelijk meeneemt, neem je je werk heel makkelijk mee. Supergevaarlijk. En in deze branche is het helemaal normaal dat je maintenance, dat je dat s'nachts doet. Dus morgens om 9 uur staan de klanten weer aan de deur. Want dan moet de rest. . Doordraaien. En het is niet alleen maintenance, maar het is ook storingsdiensten. Want als klanten s'nachts storingen hebben en die gaan bellen, dan moet er wel de telefoon opgenomen worden. En uiteindelijk wordt het bij iemand op zijn bureau of op zijn bed gelegd. Zo van joh, luister, het moet wel nu gefixt worden. Dus mensen die heel veel storingsdiensten doen, of heel veel maintruns doen, en daar niet de juiste tijd voor krijgen om ook normaal uit te rusten. Krijgen dus daar overdag ook last van. Want die hebben namelijk overdag ook al een hele dag gedraaid. En het is wat dat betreft dus een hele ongezonde situatie. En dan moet je dus als werkgever alert op zijn. Maar er zijn dus ook werkgevers die daar misbruik van maken en daar dus op doorduwen. En als personeel, als je dat niet door hebt, want dat sluipt er heel voorzichtig in. Dan kan je daar dus op een bepaald moment kom je dus gewoon een keer de man met hamertuigen. Ja, ik zie het in mijn werk, zie ik het ook gebeuren. Maar goed, dat is een medische wereld. In de relatie tot COVID zijn we dus gaan kijken van oké. Voor COVID deden we met ripe meetings. Hadden we twee keer per jaar een persoonlijke meeting van de week waar iedereen gewoon invloog naar een locatie ergens in Europa of in het Midden-Oosten. En dan konden we daar met elkaar, konden we praten. En mensen die. Die kende elkaar dus en wisten dus ook van, joh, dit zijn mensen uit mijn omgeving. En daar kan ik meer mee zeggen, want het is niet. Een werknemer, werkgeverrelatie. Dit waren peers. Heel safe. En het was heel safe om met de anderen over bepaalde dingen te praten. En je ziet elkaar, maar u triggert iets. Maar Het onderwerp depressie, burn-out, dat soort zaken is taboe in sommige landen om over te praten. Dus sommige dingen wordt niet over gepraat en wordt gewoon doorgeduwd. En wij zijn dus heel specifiek daarna gaan vragen. Om daar dus de discussie over te krijgen. Om het dus wel bespreekbaar te krijgen. Want Omdat we het nu niet meer zien, wil niet zeggen dat het niet gebeurt. En we wilden ook weten wat voor effect die thuisisolatie heeft op onze mensen heeft. Zie je even verschil, wat voor verschil zie je in landen? Naar sommige landen is, daar bestaat het concept homoseksualiteit niet, depressie niet, zelfmoord niet. En dat kan dus een hele vervelende combinatie zijn. En zeker als je daar dus niet over kan praten. Thuis niet. In verband van het geloof. Of schaamte, of dat er dus op werken over bepaalde dingen gewoon niet gepraat kan worden. En dat kan dus een escalerend effect gaan geven. En op het moment dat je dus daar vanuit een open community kan zeggen van nou we zijn daar, wij snappen dat het niet in bepaalde. landen of culturen dat het niet zo makkelijk is om daarover te praten als hier in Amsterdam, om eens wat te noemen. Dan kan je daar toch een luisterend oor voor zijn en kan je kijken van oké, kunnen we dan binnen de community daar wat voor je betekenen? En dat is ook redelijk anoniem, ondanks dat we elkaar natuurlijk wel kennen. Maar het is wel safe. Dat is het grootste ding.

Floris Bot
Is er een soort van aanname gedaan dat. . . Als je elkaar niet meer zo vaak ziet op kantoor. Al was het maar eens in de week dat je op kantoor was. Dat als je dat nu niet hebt, dat je eigenlijk een soort van je controle, je veiligheid, je vangnet kwijt bent.

Erik Bais
Je merkt gewoon dat bepaalde dingen van je aflullen met je collega's bij een koffiezetapparaat. Want sommige collega's kan je gewoon heel goed mee over weg. En die weten eigenlijk meer van je dan je beste vriend.

Ruurd Sanders
Een blik is soms wel genoeg. En Serpendipity, hè? Je staat bij die koffiezetapparaat, je weet even niet wat je moet zeggen. Dan kan er soms wel eens iets vallen van, hé, gaat het eigenlijk wel met je? En dat mis je nu natuurlijk. Je gaat nu niet een meeting opzetten, een teams meeting met iemand van hé, gaat het wel met je? Dat doe je niet zomaar. Dat schijnen sommige bedrijven overigens wel te doen. Dat vind ik wel comisch eigenlijk. Ik doe dat dus heel expliciet. Ja, dat weet ik beter inderdaad. Bepaalde bedrijven die verplichten dus ook medewerkers om bij elkaar te gaan zitten.

Floris Bot
Nou ja, daar gaan we ergens over praten. We hebben bijvoorbeeld elke dinsdag en donderdag hebben we koffie. Een virtuele koffie en twee keer in de maand hebben we een collega en die gaat aan liedjes zingen en op de gitaar spelen. Superleuk. Maar het is gewoon even met elkaar check-in van hé.

Floris Bot
Hoe is het met jou dan?

Floris Bot
Weet je, en dat is natuurlijk, dat mis je, want er is nu geen koffiezetapparaat waar je met z'n allen heen loopt. En ja, ik ben iemand die, als ik aan iemand denk, stuur ik graag een berichtje. Van hé man, denk even aan je. Weet je, maar in tal van bedrijven is daar geen ruimte voor. Of is dat niet normaal?

Randal Peelen
Ja, maar het is ook zo dat. . Kijk, COVID speelt wel mee, want ik ken. Meerdere mensen persoonlijk die daar wel aan onderdoor gaan om gewoon al anderhalf jaar thuis te zitten en geen menselijk contact hebben. Ik zou daar zelf ook heel slecht tegen kunnen. Ik zie gelukkig wel meer mensen. Alleen ook als jij gewoon op kantoor zit, dan zijn er genoeg mensen die überhaupt de capaciteit niet bezitten om dat te uiten. En inderdaad, als je dan niemand om je heen hebt. Die daarnaar vraagt of het moment dat dat gebeurt sla je dicht. Alleen op zo'n IRC-kanaal durf je het wel te zeggen. Weet je, dan ben ik blij dat er voordat zo'n mensen zo'n uitlaatklep bestaat.

Floris Bot
Ja, en dan begint het op IRC omdat dat wat anoniemer is ofzo? Of is het echt?

Erik Bais
Ik herkende bepaalde dingen die gezegd werden op IRC, waarvan ik zei van oeh, dat klinkt niet, dat klinkt niet helemaal gezond. En toen werd ik dus wat doorgevraagd.

Randal Peelen
Maar wat herkende je dan? Want ik vind dat ja. Ik weet niet of mijn voelsprieten daarop aan zouden slaan.

Erik Bais
Nee, maar dat kan ervaring zijn. Het was gewoon. Er waren twee mensen die maakten een opmerking tegen elkaar. Die kenden elkaar wat langer. En toen zei de ene die zei van van joh, ben je niet op kantoor? En de ander zei van nee, maar mis je me. En dat was pre-COVID. Het was eigenlijk de verwachting dat ze gewoon op kantoor elkaar zouden zien. En toen werd er een onderhuidse opmerking gemaakt van joh, iets in de trant van ja maar het feit dat je niet aanwezig bent wil niet zeggen dat je ook gemist wordt ofzo. Zo'n soort opmerkingen werden geplaatst. Het werd een beetje een rare opmerking. Beetje onder water prikt. En toen zei je iemand anders van. Ik merk dat ik over die opmerking even wat langer na moet gaan denken. Dat voelt niet fijn. En toen breid ik niet daarover door. Nou, en toen kwam er een beerpunt naar boven. En toen zijn we dus inderdaad even gaan zeggen van nou, misschien moeten we eigenlijk wel gewoon eens over dit onderwerp en wat dit eigenlijk werkdruk, wat dat met zich meebrengt. Moeten we daar gewoon eens een keer een talk over doen. Omdat het eigenlijk gewoon taboe is om daar eigenlijk in een werkomgeving te praten over burn-out door werkdruk of een toxic work environment. Want meestal. Als je in zo'n omgeving zit, dan is juist de werkgever of de manager van de afdeling. Is gewoon onderdeel van het bestel en is niet vaak, of is meestal niet de juiste persoon om daar open over te praten.

Floris Bot
Je moet buiten je eigen. Buiten je eigen team en buiten je eigen manager kunnen.

Erik Bais
Ja. En toen heb ik dus mezelf voorgesteld en zeggen van nou, ik wil daar wel een presatie over geven. En dat was dus voor Emlog, dat was in 2019. Daar ben ik gewoon een weekstuk van gewijs. Daar ben ik echt gewoon letterlijk van alle verhalen die mensen toen, welke mensen toen uit het buitenland, want het werd live gestreamd ook. Ik geloof dat die presentatieedities van 2. 5, 3000 keer bekeek of zo op YouTube. Nadat hij online gezet had.

Ruurd Sanders
Mensen kan dus COVID eigenlijk niet specifiek meer de trigger, wat eigenlijk een damlos barst, wat eigenlijk al al die tijd al in die business zat, omdat het gewoon niet gesproken werd. Nog een druppel in de MR. Want dit is dit. speelt natuurlijk in meerdere branches. Want de reden waar ik die vraag stelde van COVID, omdat ik namelijk dacht dat je antwoord zou zijn, door COVID is er zoveel meer druk op. Datadiensten komen te hangen, waardoor wellicht de werkdruk omhoog is gegaan. En men niet heeft bijgeschaald met hoeveelheid mensen. Maar dat is dus niet zo. Dat was voor die tijd al zo. Het is gewoon eigenlijk, ja, dat was al zo. Dat heeft geen invloed gehad. Het is gewoon. Doordat het is al een taboe, het werd al niet besproken. En COVID heeft eigenlijk het water is te hoog komen.

Erik Bais
Eigenlijk wilden we dat verhaal wat we toen in 2019 hadden gedaan in de Nederlandse community. Welden we internationaal gaan doen in de ruimte community ja en toen heb ik gezegd van nou ik wil hem eigenlijk niet in een virtuele omgeving geven die prestatie nog een keer En toen werd, nou kwam de eerste lockdown, tweede. Dus alle ride meetings gingen virtueel. Toen hadden we er een stuk of twee, drie gehad. En toen had ik zien van nou weet je, nu komen we in een bepaalde flow met die virtuele meetings, dat ik daar ook gewoon een beter verhaal neer kan zetten. En toen heb ik dus gewoon die prestatie in een iets andere zetting, met andere voorbereiding. Zijn we dus echt naar mental health gaan kijken. Hoe is het nou eigenlijk met je? En dat kan in de ene cultuur is het van how are you doing? Ja, maar dat is een beleefdheidsvorm van, joh, hoe gaat het met je? Dat is nog net niet hoi.

Randal Peelen
Ja, eigenlijk is het gewoon hoi.

Erik Bais
Anders zeggen gewoon, hé alles goed. Maar mensen staan heel raar kijken op het moment dat je daar dan op antwoordt. Jij is een beleefheidsvorm of wil je echt weten hoe gaat.

Ruurd Sanders
Ja, nee, dat is altijd dat is altijd een beetje de vraag van wat bedoel je er nou mee? Ik reageer het nog wel serieus op. Nou, eigenlijk niet zo goed. Fijn dat je het vraagt, want we willen het eigenlijk al een hele dag over hebben. Maar dat bedoelde ik niet. Ik wil eigenlijk door.

Floris Bot
Had je die vraag anders moeten stellen, vriend?

Erik Bais
Ja, precies. Op het moment dat mensen daar dus gewoon heel serieus op ingaan, dan moet je daar dus ook de tijd en de empathie voor weten op te brengen om daar dus heel serieus met die mensen. Over te gaan zitten. Het lijkt me super moeilijk om dat virtueel te doen. Ja.

Ruurd Sanders
Voel je het toch niet aan door zo'n scherm heen?

Erik Bais
Nee, maar. Dus we hebben dit voorbereid. Questionnaire gedaan. Kan de questionnaire zo meteen wel even. . Ja, ik zat door je presentatie in te schakelen. Dus daar stond inderdaad die.

Ruurd Sanders
Questionnaire bij.

Erik Bais
En daar staan. . En dat zijn best wel heftige vragen die we daar. . En heel persoonlijk. En tijdens de presentatie zelf ben ik dus meer op wat zijn de reacties nu en hoe groot is dit probleem nou eigenlijk, zonder dat we het hierover hebben. Er kwam zelfs iemand naar me toe en die zei van ja, ik krijg de opmerking, want die had dus in een baan. En die had een bepaalde boordfunctie en die had al vrijwilligerswerk dat idee en dat soort dingen. Die had echt wat druk. En daar had hij moeilijk mee. Dan kreeg ik een opmerking van. . Ja, maar jouw kinderen zijn niet thuis. Want hij dat gezien had geen kinderen. En ze houden dat jij kan wel even wat harder werken. Je weet niet waar je het over hebt. En hij zegt van ik word gewoon niet herkend. Ik wil het gewoon heel raar. Het wordt niet serieus gemaakt. Ik word gewoon niet serieus. Je hebt geen kinderen thuis. Je weet niet wat stress is. die moet school moet helpen met online lessen en dat soort dingen. En daar zat hij echt mee. En het feit dat hij daar gewoon met me over kon hebben, als iets van. Ja, weet je, dat voelt wel gewoon als een stukje erkennen.

Floris Bot
Ook zo iemand heeft er erkenning nodig. Ik bedoel, als jij twaalf, dertien uur per dag gevuld bent, maakt niet uit of dat met kinderen is of met werk. Het is gewoon gevuld.

Erik Bais
Je moet ook op een bepaald moment gewoon kunnen afschakelen. En als die ruimte niet gegeven wordt, wat voor reden dan ook?

Floris Bot
Wij zijn wel eens met z'n tweeën gewoon door een groot park gaan wandelen. En even gewoon kop uit. Even iets anders doen. En dat is echt wel nodig. En als je dat niet hebt, of die mogelijkheid niet hebt. Of het gevoel hebt dat je niemand hebt om dat mee te doen. Ja, dan kan je heel erg vastlopen.

Randal Peelen
Wat zijn de uitkomsten over die talks? Want we kunnen die links natuurlijk in de show notes zetten. Dus als mensen denken, hé. Hier ben ik wel nieuwsgierig naar of ja helaas maar waar. Ik hoop het niet, maar ik heb hier ook een ei dat ik kwijt moet. What's next?

Erik Bais
Nou ja, we zijn dus nu voor de ripe meeting hebben dus een soort van open house sessie gedaan. Waarbij we dus uitnodigingen hebben gezet van nou, we gaan in een bepaald gestructureerd format hier over praten met mensen die dat willen. En ik geloof dat we iets van twintig man in de eerste ophoudssessie hadden ofzo, die we net twee weken geleden gehad. En we hebben vandaag dan besloten dat we er eind augustus, begin september dat we er weer eentje gaan doen. En waardoor we dus het onderwerp blijvend houden. Mensen die willen aanhaken of daar wat kwijt willen.

Randal Peelen
Gewoon even hard willen luchten. In primaire zinnen luisterend oor. Het is niet zo dat je daar Kijk, wij zijn. . Het is heel heel. . Kijk, je bent niet hun HR-manager. Nee.

Erik Bais
Nee, maar je kan wel uit. Dus dat was bijvoorbeeld een. . Afgelopen open house sessie was er iemand in die zegt van ja, vroeger ging ik naar kantoor en ging werken en dan kwam ik terug naar huis en dan ging andere dingen doen. Nu loop ik naar mijn werkplek. En morgens ga ik aan. En dan eet ik achter mijn bureau. En s'avonds ben ik nog steeds even bezig. En dan ga ik naar bed. Maar ze worden helemaal gek. En boodschappen worden thuis bezorgd. Ja. Weet je? Hij zegt. . Ik ben niet meer buiten. Hij zegt. . Geen sociale interactie, er is niks. Het klikt niet meer. En echt een heel, heel sociaal iemand. Hij zegt, word je helemaal gek. En dan heb ik gezegd, ja weet je. Leg dat ding gewoon eens weg. Ga gewoon eens een rondje lopen. Ga een rondje golfen. Ga gewoon eens naar buiten. Ga gewoon. Leen een hond. Maakt niet uit. Leen een buurman. Ja.

Floris Bot
Serieus, ik heb de hond van de buurvrouw wel eens geleend. Jij hebt gewoon gezegd, joh, jullie komen niet zo vaak niet zo vaak meer buiten. Mag ik die hond voor jullie slenen? Dan ga ik gewoon eens een teringen aan het lopen. En als je een beetje oké buren hebt, dan zullen ze zeggen, het lijkt me geen slecht idee. Hier heb je een riem, hier is de hond. Dan spreek je over een uurtje of twee wel weer. Ja. En dat is echt vet relaxed. Want je bent niet in je eentje de desnood lul je tegen die hond aan.

Erik Bais
Maar dat kan je dus ook met een collega doen. En je kan dus ook zeggen van nou, in plaats van dat we dus afspreken bij een klant, spreken af op een golfbaan, ga gewoon negen hols lopen.

Floris Bot
Ja, er zijn er niet veel, die golven natuurlijk, maar verzin iets.

Erik Bais
Nou ja, weet je, wij zijn dat juist nu gaan doen. Wij hebben nu ICD-resellers van ons. We hebben gewoon gebeld. Ze zeggen, joh, golfje. Nee, dat is mooi. Dan word je ingeschreven in de golfklas. Vind je het leuk? Ja, lijkt me lachen. En ze hebben nu gewoon nog EVB-klasje. Aan de ene kant datacentergasten, aan de andere kant ICT-resellers. En die zijn nu hun GVB aan het halen met ons. Beginners. Beginnerskleurs. Ja maar het wel lachen. En daardoor. kwamen ze dus daadwerkelijk weer naar buiten. En gewoon één keer in de week, gewoon een uurtje. En even lessen met een pro. En dat is goed voor de relatie. Ze zijn er even uit. Wij zijn eruit. Je ziet weer even elkaar. En weet je dat. . Nodig mij is uit. Ja, maar weet je. Weet je, dat is voor ons als bedrijf. Is het ook. was gewoon een gouden greep. En het stomme was, we zijn nu bijna twee jaar zitten we in die hele lockdown. En zeiden van. Rijd dat we dit niet meer zien in de branche om zijn. Dus ik sprak laatst een andere ondernemer. Ik spreek met mensen af in het Amsterdamse bos. Hij zegt van joh, we gaan even een rondje lopen. En de ene keer is het personeel, de andere keer is het een klantrelatie. En maar gewoon even lekker buiten even met je haren in de wind.

Floris Bot
Ja, ik doe dat ook graag, ik noemde dat walk and talk. En met een nieuwe collega of zo en dan zeg ik gewoon luister, ik rijd naar jou toe. Of naar waar je wil afspreken. En dan gaan we daar gewoon een stukje lopen. En als dat door een stad is, is het door een stad. Als het door een bos is of een park, dan is het daar. En maakt me niet uit. Je zorgt dat je een beetje afstand kunt houden. En that's it. Gewoon even een beetje tijd. En buiten durf ik nog wel aan. Binnen vind ik nog steeds heel eng.

Erik Bais
Ja, maar dat is voor heel veel mensen zo. Moet je voorstellen dat je dus zometeen weer naar een situatie krijgt met evenementen. Wat gaan we dan krijgen? Ik wil even ervan uitgaande dat het zo meteen onder controle is.

Floris Bot
Ik zag een Twitterberichtje laatst van iemand in die schreef van ik vind al die blote monten maar eng, alsof het blote konten waren. Ik heb dat ook man. Ik zie nu mensen in de supermarkt zonder maskertje. Ik vind het gewoon een beetje eng.

Randal Peelen
Nee, maar wat Erik zegt dus wel terecht. Zelfs in de aanname dat corona letterlijk voorbij is. Wordt het op zijn minst onwijs wennen? Het wordt echt weer wennen.

Erik Bais
Mensen zijn socially awkward aan het worden.

Ruurd Sanders
Dus mensen menigten zijn sowieso nu weird natuurlijk.

Erik Bais
Ja, dat ligt eraan. Hoeveel je erin gooit? Festivals gezien kruipt over elkaar heen. Maar als je een publiek hebt wat. toch wel wat afstandelijker zou kunnen zijn. Waar wellicht wat meer mensen in een bepaald spectrum kunnen zetten. Ga je hand geven, ga je knuffelen, ga je twee meter afstand houden, ga je zeggen, joh, boks. Ik weet het niet. Dat is sowieso een discussie natuurlijk. Dat hele sociaal. Die hele sociale interactie, die moeten we zo meteen weer helemaal opnieuw gaan leren.

Randal Peelen
Ja, maar ik denk dat dat wel meevalt. Want ik merk het nu al als ik bijvoorbeeld bij mijn schonouders kom. Mijn schoonmoeder is gewoon zo. afhankelijk van hoe je het wil noemen, assertief of ouderwet. Die komt gewoon op je af en die geeft je twee en drie zoenen op de wang, weet je wel. Net als vroeger. En als diegene dat eigenlijk effectief al aan het doen is. Ja weet je, zelfs een bot en lul als ik gaat dan niet iemand wegdouwen en zeggen doe het niet. Nee, maar dat is direct familie, hè.

Ruurd Sanders
Maar waar het meer. . Kijk, er is zo'n raar. Ritueel in Nederland en in België nog veel erger, waar gewoon vrouwen blijkelijk op 1 januari de halve afdeling moeten gaan zitten zoenen. Voor Gelukkig Nieuwjaar. Nou, dat slaat eigenlijk helemaal nergens op.

Randal Peelen
Misschien hoef je terug te komen.

Ruurd Sanders
Nee, maar ik bedoel, ik denk dat dat. Er gaan delen weer terugkomen, maar ik denk dat er ook dingen permanent veranderd zijn.

Randal Peelen
Dat zou kunnen, maar ik denk dat dat nog eens anders gaat lopen dan wij misschien nu denken hier in deze Kamer. Een heleboel mensen gaan vanzelf weer dingen doen die ze altijd gewend waren. En kijk, voor mij was het zoveel procent van mijn leven, voor iemand anders minder.

Erik Bais
Ik denk dat heel wel. Dat we zometeen een generatie gaan krijgen. Die werkt, maar niet dat soort rare fratsen heeft meegemaakt. Dus de jongere generatie. Die dus daadwerkelijk op de werkvloer meer afstand gaat halen.

Randal Peelen
Want jij vindt drie kussen op de wang rare fratsen? Ik vind dat niet gepast op de werkvloer.

Ruurd Sanders
Dat is in België bijvoorbeeld is dat heel normaal dat de vrouw altijd twee kussen dan krijgt, volgens mij, of één kus. Slaat eigenlijk helemaal nergens op. Dat zou eigenlijk gewoon pertinent gewoon afgelopen moeten zijn nu met COVID. En er zijn ook al een hoop vrouwen die dat al helemaal niet prettig vinden.

Randal Peelen
Nee, oké.

Ruurd Sanders
Maar dat is dan een onderdeel van de cultuur.

Randal Peelen
Het zijn wel weer de vrouwen die nu grenzen mogen gaan bewaken.

Ruurd Sanders
Nee, nee. Het is ook niet hun hun. Het is potverdomme aan de bedrijven om te zeggen: jongens, ik denk dat we met z'n allen hebben gezien: dit hoeft niet meer, dit doen we niet meer. Het gaat er gewoon weer terugkomen. Ja, dat vind ik een interessant verhaal. Ik denk sowieso, want jij geeft dan aan van de situatie op kantoor. Ik denk sowieso het concept van kantoor en daar vijf dagen in de week weer naartoe gaan. Ik vraag me serieus af of we daar ooit naar terug gaan.

Randal Peelen
Tuurlijk gaan we daar naar terug. Wat voor een privilege moet je hebben dat je gewoon even kunt zeggen dat je dat niet wil? Er zijn zoveel mensen die die keuze hebben.

Ruurd Sanders
Er zijn bepaalde werkgevers die. In deze periode ook hebben we gezien dat het ook kan in een mix.

Randal Peelen
Ja, maar er zijn er ook een heleboel die je het gewoon lekker terug bij af laten gaan. Ja, sterker nog, er zijn er een heleboel die hebben het anderhalf jaar stiekem al lang gedaan. Nee, dat klopt.

Ruurd Sanders
Laten we heel eerlijk wijzen. Dan ben je volgens mij niet echt heel slim bezig. Want de volgende ligt alweer op de loer. Dus dan ga je je bedrijf. Super kwetsbaar maken als je op die manier jezelf inricht.

Randal Peelen
Maar 20% van de mensen willen ook geen vaccin. Dus weet je, of het slim is of niet, staat even niet in vraag. Ik ben het gewoon eens. Ik hoef die drie cussies nooit meer terug. Ik zeg alleen, dat gaat wel gebeuren.

Floris Bot
Ja, maar. Maar ook jij kunt er invloed op uitoefenen.

Ruurd Sanders
Maar wat denk je nou dat een werkgever zien, buiten de psychische klachten die mensen hebben, waar we met z'n allen in hebben moeten leren om er anders mee om te gaan? Maar ik denk dat dat soort triggers echt wel naar boven zijn gekomen. En dat we hebben gezien van, oké, dat vijf dagen thuis zitten, dat is in ieder geval niet gezond. Maar er zijn ook bedrijven die hebben gezien, goh. En nogmaals, ik denk dat de mix nog steeds het beste is. Dat er is in sommige gevallen een bepaald soort werk. Ik zeg niet dat het voor iedereen opgaat. dat een mix met thuis en op kantoor werken de productiviteit niet omlaag haalt. Met andere woorden, die plek. Die kan ik er niemand anders geven. En ik kan het met een kleine kantoorpan doen. Als jij als werkgever daar niet mee bezig bent op dit moment. En met de dreigingen die er nog steeds zitten. Want er zijn voorlopig. Dat je zegt, als we van corona af zijn, geloof me, we gaan nooit van corona afkomen. Dat blijft altijd in de luute een beetje sluimeren. Dan ben je gewoon oerdom bezig. Dan ga je jezelf super kwetsbaar maken.

Randal Peelen
Dat mag wel. En dan mag ik het zelfs wel met je eens zijn. Ik zeg alleen, er zijn gewoon heel veel mensen die werken in een bedrijf. En dan doe je Braaf wat de baas wil. Als wat de baas wil iedereen op kantoor, dan gaat dat gewoon echt heel veel gebeuren. Jij zegt namelijk eerder in dit gesprek, daar komt niet meer terug. Ja, dat komt wel terug.

Ruurd Sanders
Ik zeg niet dat het zo is.

Randal Peelen
Het is heerlijk als je een bedrijf bent waar het niet zo is. En het is heerlijk als je de curepower hebt om te zeggen ik doe er niet aan mee.

Ruurd Sanders
Wat volgens mij niet snel. Ik denk voor corona dat het concept van. Bijvoorbeeld drie dagen op kantoor, twee dagen thuis. Dat dat voor heel veel werkgevers was van daar heb ik geen zin in. Ik weet niet hoe ik dat moet. En dat is allemaal complex en weet ik wat allemaal. En corona is wel een heel groot experiment geweest, waarin er in heel veel bedrijven heeft aangetoond dat het wel degelijk kan. Als je de goede mix aanhoudt, als je de faciliteit hebt. Heel veel mensen hebben die. Die thuiskantoren nu ingicht. Dus die staande. Dus je zou als werkgever, en natuurlijk zijn werkgevers die dat dus niet doen, zou je superdom zijn. Want je kunt volgens mij gewoon de helft van je vastgoed. Teruggeven aan een provider. Of zo. Aan hostsprovider. Hier mag mijn gebouwen hebben. Want ik heb het eigenlijk helemaal niet meer nodig. Waarom ben jij dat in stand aan het houden?

Randal Peelen
Het is helaas niet anders dan dat we verder moeten met de podcast. Ik denk dat. We hier wel kunnen constateren dat Ruurd doet eigenlijk de stelling de wereld gaat drastisch veranderen. En dan verdedig ik de stelling, nou dat gaat meer terug bij af dan ik nu hoop.

Floris Bot
Mag ik dan poneren dat de wereld zou meer drastisch moeten veranderen dan dat?

Ruurd Sanders
Ik denk dat als we met z'n allen eens een keer wat van zouden moeten leren, dat is mijn stelling. Dat zou superdom zijn, want anders hebben we al die tijd van corona de pleegespoeken.

Randal Peelen
Floris en ik zijn, zeg maar. Wat wij dan zelf zouden noemen realistisch pessimistisch, of zo. Zo van ja, mensen zijn toch wel zo dom.

Ruurd Sanders
Ze komen wel terug. Ik heb de hoop dat we met z'n allen toch er nog enig slaatje uitslaan.

Randal Peelen
Dan zijn we nu bij de vragen van de luisteraars. Jongens, we hebben niet zo heel veel tijd. En we hebben wel een A4'tje vol vragen. Dus als iedereen nou één vraag doet, dan denk ik dat we heel trots mogen zijn op onszelf. Nu zie ik Ruurd al driftig scrollen. Ik had ze nog niet gelezen, dus ik moet even. . Al pak er maar één die dik gedrukt is, want die zijn allemaal heel erg vaak geübbed.

Ruurd Sanders
Ja, ik heb dit. Ja, dit is ook wel deze ligt wel een beetje in het verlengde met een onderwerpje wat ik nog aan wilde snijden. Maar ik vind het een goede vraag. Niels van der Veer die vraagt. De standaard huisstijn en keuken perc zijn tegenwoordig best wel energiezuinig. Kijk naar de M1RM versie van de MAC. Hoe zit dat met service? Op de website van DC1 schrijven jullie bijvoorbeeld over nieuwe moderne energiezuinige datacenter. Is dat een klimaatgerelateerde keuze of meer economisch? En hoe zou ik eraan toe willen voeren?

Erik Bais
Dat heeft met name de nieuwe datacenters maken ook gebruik van nieuwe culturinken. Dus dan kan je dus beter koelen om dezelfde PW-waarde te halen. Dus uiteraard op het moment dat je een datacenterverhuizing gaat plannen. Zou je er al zich goed aan doen om ook gewoon meteen de nieuwste hardware erin te gooien? Want die zijn over het algemeen een stuk energiezuiniger dan dat je je dubbel Xeon server van 15 jaar oud meesleept. Dus dat zal je gaan zien. Maar met name ook de nieuwe redatacenters hebben gewoon een beter koelsysteem. En dat is dus veel energiezuiniger. En ja, weet je, uiteraard doen ze dat allemaal met groene energie en dat soort. Het begint natuurlijk met verstoken.

Ruurd Sanders
Zie je daar nog een beetje innovatie in ontstaan? Ik bedoel, Nvidia wil natuurlijk met. Die wil eigenlijk de aanval op Intel willen ze openen. Zie jij ze dat lukken met hun AM-service en arm V7, CPUs en dergelijke? Of zie je dat in de business nog niet terug?

Erik Bais
Ik ben zelf niet zo heel erg in die laatste serverhoek wat daar de laatste ontwikkelingen in zijn. En welke CPU nu deze week het. Nee, dat is meer een industrietrend. Wat je dus wel ziet is dat er zijn wel partijen die dus echt aan het kijken zijn naar. . In datacenters met ander soort koelingssystemen. Dus we hadden er laatst eentje hier zitten. Daar hadden we laatst natuurlijk Vincent hier, die daar natuurlijk een heel verhaal over had. Immersive cooling. Ik sprak laatst Bertolt Brenneke, die bij Submer zit. De grootste eigenlijk in de markt. Die doen niks anders dan hele grote badkupes neerzetten. Waar ze de servers onderdompelen. Om er zoveel mogelijk computer op zo'n klein mogelijke vloeroppervlak neer te zetten. En je zal daar wel wat innovatie in zien.

Ruurd Sanders
Ja, want dat is vooral aan de achterkant. Dat is vooral na de warmteproductie waar je eigenlijk. . . Ik denk dat daar qua wat zo'n server oplevert, qua warmte, daar is denk ik in de laatste tien jaar niet zo heel veel mee gebeurd. Of zie ik dat verkeerd?

Erik Bais
Wat je met name in die hoek ziet is dat ze dus daar hele specifieke compute servers voor neerzetten. Waar je dus hele ogen density haalt. En die dus eigenlijk met luchtkoeling bijna niet meer gekoeld kunnen worden. Dus het probleem van meer op elkaar persen, krijg je dan vervolgens, ja dan moet je naar een vloeistofkoeling gaan. En dan kun je vervolgens. . Kun je dan weer veel meer bij elkaar zetten en nog beter koelen. Waardoor het nog beter overklopt kan worden. Dus waardoor je er nog meer uithaalt.

Randal Peelen
Kunnen die klote dingen niet gewoon minder warm worden? Nou, dat is eigenlijk. We hadden jarenlang vloeilampen. Toen kwamen de spaarlampen, die waren eigenlijk ook al niet. Nu hebben we leds. Kunnen we die gewoon allemaal leds zetten?

Ruurd Sanders
Dat is wel de. Daarom stelde ik die vraag ook. Dat is wel een beetje de revolutie die nu gaande is. En waar Intel gewoon een probleem is.

Randal Peelen
Ik weet dat ik een gigantische Apple fanboy ben. Maar als ik zie hoe die M1 presteert tegenover deze onbruikbare klote laptop die ik nu voor hem heb staan. Over die van jou of die van mij? Allebei eigenlijk wel. Want videobellen. Als je met Microsoft Teams gaat videobellen, dan heeft deze laptop het zwaar. Dit is het topmodel van het Inteltijdperk. Dat is krankzinnig. Dat heeft waarschijnlijk ook niet ideaal geoptimaliseerd, die software, maar desalniettemin.

Ruurd Sanders
Dat is de reden waarom nu onder andere Nvidia en ook Qualcomm die kopen natuurlijk volgens mij of Qualcomm. ARM opgekocht.

Randal Peelen
Maar ik denk dan, dan staat die server daar heen te zijn voor het equivalent van één Teams belletje. Kom op, mensen.

Ruurd Sanders
Dat is dus een beetje wat het is. Wij zijn met z'n allen al veertig jaar lang zijn wij. In feite is slaaf van de architectuur van Intel een bepaalde manier van processors maken, een bepaalde manier van sillikken op elkaar stekken. En waarvan je gewoon ziet in de laatste tien jaar dat de groei, zeg maar, de hoeveelheid. Performance die ze er nog uit kunnen persen. Ten opzichte van de hoeveelheid energie. Dat Int daar gewoon niet het eigenlijk slecht kan bijbenen. Op de servermarkt zijn ze nog steeds herenmeester, op de consumentenmarkt verliezen ze het nu op dit moment. Staan ze gewoon eigenlijk, worden ze te kakken gezet door ook door AMD. Maar ook door de ARM-tegenhangers. En Apple is daar een van.

Randal Peelen
Maar die AMD's worden nog steeds alle Jezus heet.

Ruurd Sanders
Die schijnen toch ook weer een veel beter, die zitten sowieso op een veel kleine procedée. Waardoor ze weer veel minder energie produceren. En dat lukt Intel. Omwille van de manier waarop Int georganiseerd is, lukt dat gewoon heel erg slecht.

Floris Bot
Maar ik weet niet, jij zegt die dingen waar de bloed heet. Jij hebt natuurlijk zo'n Mac Mini staan. Dat is natuurlijk ook gewoon. Een jankerd slecht apparaat, laten we wel zijn. Nee, ik heb zo'n MacBook Prootje met een M1 erin. En die kan gewoon 15 uur op een accu. Dus kan je me vertellen dat dat. . Allemaal opgaat aan de kijken.

Randal Peelen
Mini kan echt nog geen seconde op een accu.

Floris Bot
Dat is bizar. Maar ik heb dus een laptopje met zo'n M1 erin. Die gaat gewoon 15 uur op een accu. Dat is dezelfde accu als in jouw intel Unix. Ik ben de jaloers op je.

Randal Peelen
Wat maakt mijn McMini toch niet minder van? Nee, maar McMini is natuurlijk gewoon een beetje. .

Ruurd Sanders
Maar dat is de revolutie die gaande is op de consumentenmarkt op dit moment. ARM begint gewoon. Oddersteund te worden door.

Ruurd Sanders
Ik ben zo blij met iemand met PC-af snoopplek hier.

Ruurd Sanders
Nee, maar ik vroeg me af of die revolutie inmiddels al een beetje door begint te dringen op de servermarkt. Maar ik blijf eigenlijk nog niet.

Floris Bot
Nee, maar die begint denk ik. Die begint.

Ruurd Sanders
Denk ik nu pas een beetje te komen. Nou ja, ik weet dat Nvidia stapt er nu in en die wil echt de aanval op Intel wil je gaan doen.

Floris Bot
En dat is ook logisch, maar. in het, als je kijkt naar bedrijfsmachines, daar stael je heel andere eisen aan dan consumentenmachines. En dus je hele architectuur en je procedere eromheen en de compatibility en ook de betrouwbaarheid, daar wordt iets heel anders van gevraagd. En daar zijn we gewoon nog niet. Apple doet geen service meer, thank God. Heb je nog ooit gedaan? Het was een mooie server, zeg maar. Ja, het waren hele mooie servers, maar software was het net niet, toch? Ja, dat is een beetje jammer. Jullie hadden daar een stukje software op draaien, die was niet fantastisch. Nee, maar dus. Voordat dat doorcijpelt, het duurt gewoon even.

Ruurd Sanders
Ja, is dat ook niet omdat de business misschien een beetje conservatief is? Dat ze zeggen van luister, we willen gewoon reliability en we zijn al zo aan het innoveren op de blik.

Floris Bot
Laten we het in die business.

Erik Bais
Ja, weet je, het gaat in de business om beschikbaarheid, betrouwbaarheid. En als 99% van de business op dit moment gewoon luchtkoeling gaat, En er zijn een aantal partijen die dus inderdaad op dit moment aan het kijken en zeggen van ja maar met luchtkoeling kom ik er niet meer. Dat betekent dus dat je dus zometeen een ander soort datacenters zou gaan krijgen. Waar ze dus met submersive cooling gaan gebruiken. Met vloeistoffen. Of andere technieken moeten gaan toepassen. Ja, of onder de zee plaatsen. Iets met onderwater. En. Hoe ze dat gaan doen, daar gaan we de komende tien jaar uitkomen. Voor de datagrenters van nu is het belangrijk dat ze dus. . Bijvoorbeeld buitenlucht met gekoelde lucht gaan mengen of andere zaken. Dat ze enorme warmtrugwindinstallaties. Terugwindinstallaties, warmte gaan oppompen of weer. Warmte weer gaan terugpompen en koud water weer oppompen, dat soort configuraties gaan doen. En dat is hoe meer ze daarnaar kijken. Hoe energiezuiniger zo'n datacenter gaat worden.

Randal Peelen
Maar gaat het nou om het klimaat of gaat het om de centen? Allebei. Uiteindelijk gaat dat hand in hand in hand.

Erik Bais
Maar. Een zuiniger datacenter heeft uiteindelijk ook een lagere energierekening. En als je dus afgerekend wordt per gebruikt kilowattuur. Dan is daar je antwoord.

Ruurd Sanders
Ja, maar dat kun je dan ook met grijze energie natuurlijk nog inkopen. Dan ben je nog net zo vervuilend bezig natuurlijk.

Erik Bais
Ja, maar daarom is het ook voor klanten vaak interessanter. Om dus nieuwe apparatuur neer te gaan zetten. Als je dus afgerekend wordt op de kilowatuur die je dus verbruikt.

Ruurd Sanders
En wat het energielabel natuurlijk wat eraan.

Randal Peelen
Volgende vraag.

Ruurd Sanders
Yes.

Floris Bot
Zal ik maar?

Randal Peelen
Ja, je bent aan de beurt.

Floris Bot
Alrighty. Martijn Koetsier vraagt waarom geven bedrijven zo oneverredig veel geld uit aan het monitoren van de medewerkerstevredenheid? Wat een ingewikkeld wordt. En zo weinig, althans zo lijkt het, aan het daadwerkelijk verbeteren hiervan. Heb je een idee? Ik heb wel een inkopertje voor je, maar ja, zo'n onderzoek is, dat is makkelijk. En dan hoef je niet per se wat te doen. Nou ja, dat is natuurlijk één.

Erik Bais
En Wat natuurlijk met zo'n onderzoek is natuurlijk kijk je naar de werknemers. En heel vaak zit het bij de werkgever. Want die is namelijk degene die de druk in de organisatie bepaalt. Dus je onderzoekt eigenlijk de verkeerde? Voor een heel groot gedeelte is dat zeker van doepassingen. Als je dus naar management kijkt en managementstijl, dat de veranderingen daarin doorvoeren, is veel lastiger. En daarin ook de resultaten op de werkvloer terug gaan vinden. Dus dat onderzoekje is makkelijk.

Randal Peelen
Maar geldt niet alleen voor medewerkersonderzoeken en zo. Het is natuurlijk overal. In elke branche zie je wel de doorgewinterde Excel managers die het fantastisch uit kunnen leggen voor een whiteboard. Mijn geniale Excel-sheets op nahouden. En wat heb je aan het einde van de dag daadwerkelijk bereikt? Ook dat kunnen ze best wel mooi vertellen. Maar dat is dan uiteindelijk wel een beetje wat de mensen zeggen.

Erik Bais
Zo'n geniale Excel-manager. Kan een absolute kloudzak zijn. Dat is ook wel. En dat kan dus een heel vervelend effect hebben op de personen om hem heen, of de personen die aan hem of haar rapporteren. En daar zit een veel groter probleem. Wel, het missen van empathie. Empathie is iets dat kan je niet faken. Je kan niet aan de ene kant zeggen van hoe is het met je en wat erg. En vervolgens van nou weet je wat. Ja, maar kan je toen niet naar huis sturen, want ik heb je nog wel even nodig en je moet dat dan dan nog even afmaken. Dus als het. gefijnst is als het niet echt en daadwerkelijk is, stop er dan mee, want dan Prikt personeel, mensen prikken daardoorheen. En dan zal je heel snel merken dat op het moment dat het even drukker wordt. Dan gaat de empathie er vanaf en dan komt gewoon het oude beestje weer naar voren. En dan gaat het weer hart tegt. Volgende vraag.

Randal Peelen
Wouter van Es, hoe maak je de perfecte gin-tonic? Ik zeg met mini gin. En welke tonic dan? Mini. Dus M-E-A-N-Y. M-E-A-N-I-E. I-E, sorry. De eerlijkheid mij te zeggen dat jij mij nog wel eens zo'n fles in de hand hebt geduwd, historisch gezien. Erg dankbaar voor. En het is ook goed te zuipen, maar dan heb ik nog geen gin tonic. Dat is geen gin tonic.

Erik Bais
Ik vind dan Elderflower Fever Tree. Vind ik erg lekker.

Randal Peelen
Die is erg lekker, maar die staat gewoon in Albert Heijn en we moeten nu wel een beetje exclusief doen. Nee, maar dat is de tonic die je erbij moet hebben. Nou kijk.

Floris Bot
En dan nog meer citroentje, een pepertje.

Randal Peelen
Kom, kom maar en jalapenjo's. Ja.

Erik Bais
En dan die groene Elderflower. Je kan een schilletje van ehm. Sinusappelen erbij doen. Dat kun je doen, maar dat is vies. Dat vind ik wel langer hoor. Ik had echt vlakbij.

Floris Bot
Mandelijntjes. Ik kom even niet op de naam: die iets groter dan een sinusappel en een beetje bitter. Creepfruet. Een stukje grapefruit. En een blokje watermeloen.

Erik Bais
Aardbeien heb ik ook wel eens gedaan. Sterker nog. Ik weet dat Paul, degene die de gin maakt. Je hebt ook al recepties op zijn website gedaan. Dat men je niet!

Randal Peelen
Waar kopen we die mini-gin dan? Nou, kijk maar op mini. nl. Of Erik lievaken. Had je zelf zo'n vraag?

Erik Bais
Ja, Erik.

Floris Bot
Heb je zelf nog een vraag gezien? Moet je even kijken.

Erik Bais
Ja. Waarom we in Amsterdam een colocatiebedrijf beginnen terwijl de strand daar begint op te raken? Nou ja, het gaat.

Randal Peelen
Wat is die vraag?

Erik Bais
Die is van Dennis 94. Dat is op zich natuurlijk wel een geinige. Want die servers die staan al in Amsterdam.

Randal Peelen
En die gaan alleen naar een ander datacenter in Amsterdam. Maar is dat een ding? Kun je te gek maken en dat het niet meer past? Nee, er is niemand die jou eet heeft verteld. Erik Bays. Jij hebt de laatste kilowatt gebruikt. Geef als wat elektronen terug.

Erik Bais
Geef stadswarmte, geeft die terug. Er zijn. Er zijn datacenters die hebben zo gigantisch veel capaciteit gebouwd. En dat mocht ook gewoon. En daar is ook gewoon een vergunning voor afgegeven. Dus dat mogen ze ook gewoon gebruiken. Of de datacenter dan uiteindelijk vol raakt en dat gebruikt, ja daar is het al lang al op. Er is tien jaar geleden al een contract voorafgesloten. Dus het gaat met name een probleem worden voor nieuwe datacenters die nog gebouwd willen worden en daar vervolgens de stroomallocatie niet voor krijgen.

Floris Bot
Daarvoor moeten er eigenlijk oude datacenters weg.

Erik Bais
Nou ja, ik weet er nog maar. Die midden weg mogen.

Randal Peelen
Ik hou wijzelijk mijn mond. Ik vind het tijd voor de tips, want daar moeten we ook nog even doorheen. Is er iemand die zegt ik zou de eerste tip wel willen geven? Floris steekt zijn handen heel erg hoog de lucht in.

Floris Bot
Vrienden van de show zouden dit kunnen zien op het YouTube's. Mijn tip heb ik gekregen van een collega van mij, Erik van der Meij. Bijzonder vriendelijke fan. Die heeft mij getipt. Winds of Change, een podcast. Op Spotify. Dat combineert bij mij nooit zo lekker. Maar oké, dat moest dan maar. Winds of Change is een liedje van de Scorpions. Scorpion? Scorpion? Scorpions. Ja, de Scorpions. Nee, de de de zanger heet Klaus Meino. En er was een gerucht. Zeku is een gerucht dat Winds of Change, wat heel toevallig vlak na de val van de muren in Berlijn een hit werd, medegeschreven zou zijn door de CIA. En de CIA heeft ook rockconcerten in Rusland voor elkaar weten te krijgen via een hele illustere constructie met een opgepakte, maar niet veroordeelde drugsmokkelaar. Die toevallig ook de manager was van een aantal rockbands. Maar zo hebben zij die liedjes Rusland ingekregen. En die hebben er mede voor gezorgd dat democratie in Rusland iets groter werd. Stond daarvoor. Het is lekker gelukt. Nou ja, even los van of dat is gelukt of niet. Het verhaal eromheen is. Bijzonder interessant.

Randal Peelen
Het omgekeerd is ook gebeurd. Iemand heeft ook ooit Lenin op de trein gezet. Nu is het communisme het land ingemokkeld.

Floris Bot
Dus wat dat betreft heeft Rusland toch wel wat te vrezen van het Westen. Maar het verhaal is natuurlijk superleuk. Het wordt heel goed verteld. In ongeveer acht episodes volgens mij van een minuut of 40 het stuk. Ik vond het heel vermakelijk. Ja, het kutte van Spotify is dat je dan voor elke nieuwe episode even terug naar je telefoon moet om de volgende aan te zetten. Want door kunnen ze niet, snap ze gewoon niet.

Ruurd Sanders
Ga daar wat aan doen, mensen. Winds of Change hoef je niet op Spotify te luisteren hoor.

Floris Bot
Maar het is exclusie voor Spotify gemaakt? Nee. Holy crap, hij staat gewoon in.

Randal Peelen
Ik heb hem gewoon buiten Spotify geluisterd hoor. Oh my god. En was het tussen aanhangstegens de bedoeling? Of is dat op zo'n vanuit?

Ruurd Sanders
Toen het uitkwam, was het inderdaad, het is inderdaad, het is van. Hoe heet dat huis nou wat ze opgekocht hebben? Gimlet, volgens mij. Nee, maar ga het niet meer. Het is van een huis wat ze volgens mij opgekocht hebben. En de deal was volgens mij, of ze hebben de exclusieve rechten opgekocht, dat het een tijdje dat de nieuwe episodes alleen maar op Spotify zouden komen. Maar de later kwamen ze ook wel in andere podcastfeeds kwamen ze wat. Ik weet dit namelijk, want toen het uitkwam, ging ik het luisteren. En wat jij zegt, het is een ongelooflijke binger. Dus ik ging op een gegeven moment inderdaad, en ik begrijp heel goed wat je voelt. Ik state inderdaad die smerige wereld van Spotify in. Voor podcast. Spotify, prima voor muziek. Maar voor podcast voel ik me vies als ik daarin stap. Omdat ik het gewoon verder wilde luisteren. Ik kon gewoon niet neerleggen.

Floris Bot
Maar het is gewoon. Ik kon niet in mijn eigen tempo luisteren. Ik kon hem niet op 1. 25 zetten en dan de stiltes eruit Hij gaat niet automatisch door naar de volgende episode. En ik vind het echt, ik vind dat systeem van Spotify helemaal kut. Maar dat heb ik er absoluut voor over voor deze podcast.

Ruurd Sanders
Nou cool, dat is dat een mooie tip. Ik heb trouwens nog een artikel toegevoegd dat ook heel mooi is wat geschreven is in het Parol. Een ode aan de journalistiek speerwerk. Dus om aan te raden om door te lezen. Prachtig, echt tof. Die link zie ik graag tegemoet.

Randal Peelen
Erik, durf jij het aan?

Erik Bais
Ja hoor. Nou ja, ik heb het al een beetje verklapt tijdens het hele verhaal. Ga lekker naar buiten. Ga wat lopen, gewoon wat wandelen, strand, bos, lopen ze een rondje golf. Stap ze nu dan eens even uit je thuis, werkomgeving. En gaan we eens lekker buiten met iemand praten. En in plaats van dat je weer gaat afspreken op kantoor, spreek je af met een klant of met een collega of vriend, vriendin. Je zus. Whatever. Gewoon in een park, bos, golfbaan. Weergolf, golf, Florisgolf. Ga suppben. Verzin iets. En ga lekker even met je haar in de wind lopen. Gewoon lekker relaxed. Oké Erik. Ik zal het morgen absoluut doen. En dan had ik er daarna nog eentje. Dat is een YouTube dingetje die ik gevonden had. En ook van de week wat lekkere hete sausjes besteld. Absoluut op YouTube kijken, Hot Ones. First We Feast. Die is leuk hè? Ja. Oh, die is heerlijk. En sowieso, als je dan die, met name die aflevering met Gordon Ramsay, die schepel die ook wel eens een keer als tip gebruikt. Ja, die is dan echt gewoon gewoon, dan heb je tien van die hete sausen gaan ze af en het wordt iedere keer heter. En je ziet het zweet ze uitbreken en iedere keer worden de vragen vervuilder. Ja, echt briljant.

Randal Peelen
Maar het zijn ook wel goede vragen. Het is een goede interview. Het is een goede interview. Hele goede vraag. En Erik, je zat net te vertellen voordat we aan het opnemen waren, dat je een aantal van die hotzaders hebt besteld. Je hebt dus op heatsupply. nl dat is een van de heel erg weinige Nederlandse webwinkels waar je al die sausers kunt die in Hotlands ook voorbij komen. Je doet ook hele pakketten daarvan. We hebben die tip eerder gegeven, maar onze vriendelijke vrienden van de hetste Podcast, die hebben het met die gasten voor elkaar gekregen dat er een permanente kortingscode is. De het zijn podcast, dus DHP10. Dat is de kortingscode, dan krijg je 10% korting. En dit zijn allemaal eigenlijk doorgaan ze wel flesjes van meer dan een tientje. Dus als je dan al die flesjes wil, dan ben je 100 piek verder. En dan is 10% korting altijd welkom. Ja. Dus doe daar ook. Flashie voor niks ongeveer.

Erik Bais
Nou, maar dat is daar inderdaad ook inderdaad gewoon. . Ik denk dat ik iets. .

Randal Peelen
10, 12 van die flesjes of zo bestelde op van de wijk. Ik vind jou wel een mooie figuur, want je bent daarin prijsinsensitief. Want ik vroeg aan jou van, wat kost dat ene flesje? Je weet het niet. Ging je het opzoeken? Oh die was 24 euro.

Floris Bot
Ja, die lijkt me ook heel. Nee, ze heet Caroline Reaper. Dat is vast fantastisch. Let's go, Project X, doe die maar.

Randal Peelen
Dus dat dus. Mooie tips. Ik ga iets doen wat eigenlijk nog nooit eerder is gebeurd in de geschiedenis van mijn nerds om tafel. En ik voel me daar helemaal niet vies bij. Want ik doe het gewoon met rechter rug. Ik ga namelijk voor de derde fucking keer op rij dezelfde tip geven. Ik wou net zeggen. Lees ik dat nou goed? Als heeft een hele simpele reden. Ik heb namelijk. Naar aanleiding van Fouke Postbaas tip, twee weken terug zaten we hier, die tipte Bo Burnham en dan de Special Insight. Dus een special. Op Netflix. Dan denk je, Randal, die heb je vorige week ook getipt. Ja, maar ik heb niemand erover gehoord. En ik ben hier oprecht. Dusdanig van onder de indruk. Ik zie dit als zo'n meesterwerk waarvan ik de muziek. zo dagelijks nog luisteren en zo ongelooflijk van geniet. Ik moet en zal het op mijn kerststok hebben dat iemand op de slecht mij aanspreekt en zegt. Nou Wandel, ik heb dat gekeken van een groeit, wat was het heerlijk? En dat is me al gebeurd, maar buiten de slek, godverdomme. Dus ik heb een goede vriend, Joost Gellevis, u allen wel bekend. Joost Schellevis van de NOS. En voormalig mijn nerds op tafel. Die heeft een keer naar me geluisterd voor de afwisseling. En die zet diezelfde avond nog die special op. En sinds die tijd, elke dag. Zitten wij gewoon quotes uit die special in plain sight in chatgroepen waar andere mensen bij zijn met elkaar te doen. En dan zeggen mensen, oh dus onnaarvolgbaar. En we hebben de grootste lol met elkaar. Dit is een special. Het is eigenlijk een comedy special van een comedian. Maar die zat een jaar opgesloten. Dus die heeft in die kamer, in zijn eentje met een camera en hun stel microfoons, een hele special opgenomen. Dat is al knap genoeg. Het is een maatschappij kritische special. Diep introspecties, er zit een subtext omtrent depressie in. Het gevoel dat je hebt van een jaar in een kamer zitten. Ik heb het gevoel dat ik daar zelf een jaar heb gezeten. Hij heeft epische en hilarische muziek geschreven. Helemaal alleen. En ik beschouw deze special als een waar kunstwerk. Ik zou het heel fijn vinden als iemand hier naar luistert en denkt, nou laat ik het de kans geven, want anders tip ik hem volgende week. Godverdomme weer.

Ruurd Sanders
Ik wil het zeggen. Dus je gaat je blijft het gewoon net slang tippen totdat iemand in de sleck tegen je zegt.

Floris Bot
Ik sta hierachter, ik sta hiervoor. Ik ben helemaal overtuigd. Ik heb een vraag. Moet je kijken of kan je ook gewoon luisteren?

Randal Peelen
Kijken voegt heel veel toe, maar je kunt het ook wel luisteren. Ik heb heel weinig. . Tijd om te kijken. Ik denk als je het eerst op Spotify luistert en je denkt dan dat is grappig. Dan ga je vanzelf ook een keer kijken. Maar je kunt ook alleen luisteren. Dat is unmogelijk.

Floris Bot
Ik ben nu heel veel aan het hout werken en dan heb ik een andere koptelefoon voor gekocht. Dus ik heb van die oortjes en daarover valt mijn koptelefoon tegen een geluid. Dus ik kan luisteren.

Randal Peelen
Je leven is rijker op het moment dat je het in ieder geval nog geluisterd hebt.

Erik Bais
Maar je moet niet gaan wegkijken als je met oud werken bezig bent. Dan mis je opeens een paar vingers. Precies. En als je in de lach schiet, dan is dat misschien ook nader.

Floris Bot
Ik ben nu in de fase dat ik heel veel moet meten. Dus dat gaat nog wel. Als ik dan wegkijk, dat ik denk. Shit, wat was het ook weer, dan ben ik nog geen vingers kwijt. Nee, nog niet. Ruurd.

Ruurd Sanders
Oh, ik heb trouwens nog bij jou nog ook nog even een linkje toegevoegd van de Winds of Change. Het is van Crooked Media. Dat is het huis wat daarachter zit. En die hebben die zijn door Spotify betaald. Om die podcast te maken, deels. En in Ral daarvoor hebben ze dus een tijdelijke exclusiviteit gehad. Maar het is ook gewoon op Stitcher, Spotify, dus en Apple Podcasts. En een willekeurige podcast-app is het te vinden. Radio. En hij is inderdaad fantastisch. Ik heb hem zelf ook een keer als tip gebruikt. Mijn podcastip is dan Land of the Giants. Ik weet niet of je hem kent. Het is een podcastip van Vox Recode. En het is een soort documentaire podcast. Die gaat over een aantal de grote techreuzen die wij hebben. Dus we hebben het over Amazon. Er worden een aantal episodes aan besteed in hoe dat opgekomen is. Waarom zijn ze zo succesvol? Hoe gaan ze met hun. Met hun medewerkers gaan ze om. Wat heeft robots bijvoorbeeld, brengt dat daar? Ze hebben daarna ook een serie gemaakt over Netflix. En waarom Netflix zo goed is, maar hoe Netflix ook eigenlijk opgekomen is. En ze zijn nu bezig met onder andere met Google. Ook wel fascinerend om te horen hoe Google opgekomen is. Googlers versus Google was. Dat is echt een hele goede. Dus ja, Recode, sowieso Fox, een heel goed huis natuurlijk, die maakt een fantastische podcast. Land of the Giants, dat is mijn eerste tip. Tweede tip: De Nos op drie, op het Nos op drie kanaal op YouTube. Dat zijn explaner video's. Ze zijn eigenlijk gericht op jongeren. Maar ik vind ze zo goed. En ik ben er altijd op geabonneerd. En ik vind dat ze het zo ontzettend. Niet alleen dat ze duidelijk en gewoon. Heel laag drempelig houden, maar ze gaan ook nog eens een keer de diepte.

Randal Peelen
Dat is een beetje on-Nederlands voor mij, vind ik. Als ik het luister, dan denk ik, dit had in het Engels moeten zijn ofzo.

Ruurd Sanders
Ja, dat zou best kunnen. Maar ik vind gewoon dat ze pakken heel veel verschillende onderwerpen aan. Ook in de coronatijd waren ze altijd ontzettend informatief. Ook over de Delta-variant kwamen ze heel vrij snel over van nou, deze variant zou je je zomer nog wel eens naar de klote kunnen helpen.

Randal Peelen
In mijn zomer, Ruud. Ik heb gewoon twee prikjes. Mij kan niks gebeuren. Ik ben letterlijk immuun. Debal en alles.

Ruurd Sanders
Ik had wel graag naar een festivaletje gewild. En volgens mij is dat redelijk naar de klote. In ieder geval zij brengen dat op een dusdanige laagdrempelige manier. Ik vind gewoon dat elke Scholier hier gewoon naar moet kijken, dat vind ik. Dat is mijn mening. En ik vind eigenlijk ook gewoon alle volwassenen gewoon naar kijken. Het is laagdrempelig. Het zijn. Snacks.

Randal Peelen
En het is gewoon informatief en goed en goede geproduceerde en inhoudelijke feitelijke content van onze. Favoriete NOS. Precies. Die gehost wordt op YouTube en nooit op tv.

Ruurd Sanders
Het is specifieke YouTube content, inderdaad. En ik vind eigenlijk wel, dat mag ook wel eens keer gezegd worden, dat dat er ook is. En daar moet je ook wel naar kijken, vind ik.

Floris Bot
Over de NMS gesproken, zullen wij een petitie beginnen dat ze het jeugdjournaal gewoon het zevenuurjournaal gaan noemen? Nee. Bij ons op de Slack was er dus een discussie over geschiedenis. En iemand die niet op de VWO zat, die zei. Nou, bij ons. Ja, als het je interesseerde, dan kon je wel wat leren. Maar anders hebben we een beetje het over de Tweede Wereldoorlog gehad en dat was het. En mede daarom. Zie ik heel veel mensen uit mijn bubbel. Ja, die doen maar wat. En dat nieuws is allemaal veel te ingewikkeld. Maar het jeugdsurdaal. Is juist helemaal niet ingewikkeld. En dat vertelt ook nog eens een keertje af en toe een positief ding. En ik denk dat als heel veel meer mensen het jeugdjournaal zouden kijken, dat ze meer begrijpen van de wereld in een begrijpelijke taal. In Jip, in Jannek hetrouw.

Ruurd Sanders
Ja, en ik vind dat dit YouTube-kanaal dat ook doet. Het is gewoon een beetje in het verlengde van elkaar. En het is ook precies een beetje een aandachtspannen, volgens mij, van een gemiddelde puber. En daar schaar ik mezelf dan ook onder.

Floris Bot
Het geloof een minuut of zeven max of zo, toch?

Ruurd Sanders
En het heeft gewoon de juiste visuele afwisselingen en hoe ze schakelen tussen. Daar is er goed over nagedacht. En het is gewoon echt heel goed gemaakt. Dus ja, ik zou zeggen dat kijken en dit ook kijken.

Randal Peelen
Tot zover deze aflevering van Met Nerds om Tafel en met Nerds om Tafel is een podcast door Floris Bot, Jurian Ubachs en mij. Randal Peelen. Onze panelleden zijn Esther Crabbendam, Maarten van Woerkom en hij zat alweer. Ruurd Sanders. Onze gastnerd was niemand minder dan Erik Bais. Erik, derde keer. Mensen kennen je nu door en door, maar waar kunnen ze meer over jou te weten komen? Nog meer. Dat zou leuk zijn, toch? Of een rekje huren.

Erik Bais
Misschien wel twee. Ja, misschien wel. Ik zou zeker de linkjes. waar we het over gehad hebben, over de presentaties. Ja, die staan erin. Die staan erin. Dus die jouw lezingen. Die zijn inderdaad wel handig om inderdaad even erbij te gooien.

Floris Bot
En als je je over spreekt, dan kom je bij ons naar de Slack en dan zoek je op het.

Randal Peelen
Dan zit je. Komende dagen even in de gaten. En die start-up dat heet dus DC One. EC1. Amsterdam. Ja. Want punt Amsterdam is natuurlijk een top-level domein. Ja, uiteraard.

Floris Bot
Waarom niet? Bijna gratis.

Randal Peelen
Meer informatie over ons kom je te weten op onze eigen website. En dat is mnot.nl. Join onze Slack, dan gingen 2000 charmante kapabelen en niets dan. gezellige Nerdshell voor. Je kunt vragen aan onze volgende gastnurd gaan stellen in het kanaal Vragen van de Luisteraar. En je kunt meepraten over deze aflevering en alle afleveringen hiervoor in het kanaal Napraten. Gasnerd kun je aandragen in het kanaal Gasnerd. Dat is altijd heel erg fijn en heel welkom. Zeker als je ook weet hoe je een gastnerd het best kan bereiken. Want soms is dat nog wel eens een uitdaging. Je kunt elkaar tips geven. Dus niet alleen onze tips aanhoren, maar elkaar tips geven in het kanaal Tips. En Floris, die heeft een heel erg mooi nieuw kanaal ontdekt. En volgens mij ruurt ook. Nou Floris. Welk kanaal had jij voor de mensen in Petto?

Floris Bot
Hij is helemaal niet nieuw. Ik zeg kom lekker naar achterklap. Het gaat niet meer alleen over Andrea Haases. Ik dacht dat je golf. Die had ik erin gezet. Oh, Erik had dat gedaan. Maar daar is het met name Erik en soms een ander. Dus als je het wilt vinden, daar zitten wij.

Ruurd Sanders
Daar zitten wij, golf en ruurt. Ja, ik heb hier besteklaar over geschreven, maar dat is een beetje een flauwe grap. Ik vind eigenlijk, ik ben de laatste tijd ben ik enorm geboeid over het coronakanaal. Volgens mij trekt dat sleck op dit moment ook helemaal leeg. Omdat daar zoveel gepost wordt. Want het houdtige moeder houdt het ontzettend bezig. En ik vind het heel fijn om daar te zitten. Te horen wat andere mensen zeggen en ook gewoon te horen wat de feiten zijn. In plaats van al die bullshit die voorbij komt.

Randal Peelen
Dus corona zou eigenlijk. Als iemand daar iets post. dat niet helemaal met feiten te maken heeft, dan hoor je het heel snel hoor heel snel afgepakkeld.

Ruurd Sanders
Dus ja, en Jorik zit er natuurlijk ook in. Jorik, Ino zelfs En Marino, sorry, Marino. Ja, Jorik zie ik meer, inderdaad, Marino niet zo. En natuurlijk de twee red teamleden die ook in Signaalwaarde podcast zitten. Als daar bullshit gezegd wordt, dan word je snel afgefakkeld. Maar het is een hele fijne plek om lekker te janken over corona.

Floris Bot
Het is zo tendentieus dat het signaal is.

Randal Peelen
Super podcast. Ja, die trappen alleen maar gewoon paniek en lagen open deuren in. Ik word er wel heel boos van van die podcast, maar volgens mij is dat ook, dat mag. Een beetje rare hosts in die blonde knullen.

Ruurd Sanders
Niks met Maarten ofzo.

Randal Peelen
Je kunt dus ook zeggen, als je op ontstrek zit en je hebt wel verstand van bruikbare en heel erg goed schoonmakende vaatwasser, dan kun je je melden voor Team Bestek Mand. Want daarvan heb ik opgericht. Word je vriend van de show, dan kom je in de lounge. Nee, dat moet ik niet meer. Nee, dat heet niet meer de lounge. Dat heet nu de clubhuis. Daar is een anarchistische staatsgreep geweest en die hebben dat hernoemd naar het clubhuis toen ik even niet keek. En je krijgt de afleveringen zonder reclame en eerder dan de rest. Merches te vinden ook op onze website Nerdbier nerdbier.nl. Voor nu hartelijk dank voor het luisteren en tot de volgende keer.

Floris Bot
Doei! Iedereen zegt stei.

Meerdere deelnemers
Die cameramet! Stekkla, die. Oh, doei! Mand.