S10E06 – Boetes voor WiFi-tracking en hackerspaces op de kaart zetten met Dave Borghuis

Randal Peelen
Floris, weet je nog dat ik altijd met de muis liep te kutten? We hebben zo'n scherm naast ontstaan. Dan kun je alle microfoons aan- en uitzetten. En dan zat ik altijd met die muis. Als ik de muis kwijt heb.

Floris Bot
Je hebt nu ontdekt dat het een touchscreen is. Al die tijd. Ik wist dat, hè? Ja? Hoe wist je dat? Toen wij die hier de eerste keer kwamen. Tim, gaat u met je vingers op het schermzat? Ja, dan krijg je wel vlekken. Zal ik je wat anders vertellen?

Randal Peelen
Ik heb een huis gekocht. Echt? Dus jij hebt net een half bijna een heel uur tegen mij omgekeerd. Nee, nee, nee, nee, nee, nee, nee, nee.

Floris Bot
En ik net stond te bellen, had ik mijn vrouw aan de lijn en die zei: ze hebben het bod geaccepteerd. Gefeliciteerd! Ik zeg, dat is echt vet.

Randal Peelen
Damn. Ja, had ik even. . Nu ben ik wel echt benieuwd naar de korte versie van die samenvatting, want dat hebben de luisteraars niet gehoord.

Floris Bot
Oké, dus ehm. Wij zoeken een bijzonder huis. Korter. Het moet heel groot. En er moet ruimte bij zijn voor een bed and breakfast of kangroebewoning. Zijn wij ze kijken bij dat huis bij hun huis in de Nilberg mocht je het willen opzoeken op de Dorgesvaard. Het is nu toch afkocht. En we zijn er bezig kijken, maar er is geen proces voor verkoop. Dus we zijn wezen te kijken. We hebben gevraagd, hé, en vanaf toen zeiden ze, ja dat weten we nog niet. Dus we hebben een aankoopmakelaar in de hand en Raymond Warners. En tegen Raymond gezegd, nou weet je wat, wij gaan gewoon een bot doen en dan dwingen we het wel af. En die zei, nou dat vind ik wel een goed idee. Dus die heeft vanmorgen een bod gedaan. We hadden ze tot donderdag, 12 uur smiddag, gegeven. En ze hebben vandaag gezegd van dat is goed, dat gaan we doen. Dus we hebben naar huis. We moeten anderen nog even verkopen. Dat is wel een dingetje.

Randal Peelen
Ja, maar dat gaat wel lukken. Daar ben je niet zo bang van. Pragmatisch gebudgeteerd. Ik vind het.

Floris Bot
Ja, onverwacht.

Randal Peelen
Dus een soort nieuwe traditie bij Met Nerds om Tafel dat alle hosts één keer per jaar verhuizen, ofzo. Eén keer per jaar verhuist er een host.

Floris Bot
Ja, dat is wel veel. Maarten is ook al verhuisd. En nu ik. Dus dat is wel iets te veel. Ja, Sander ook al. Holy crap.

Dave Borghuis
Dan lopen jullie een beetje voor op schermen volgens mij.

Floris Bot
Jij mag er nog even over doen als je wil.

Randal Peelen
Ja, nee, ik wil niet. Verhuizen voorlopig. Tenzij er een nieuw behuisje in de buurt komt, dan ben ik op zich nog wel te porren. Ja. Goeie plek om je overwaarde in te zetten, gast. Ruurd, had jij nog wat meegemaakt?

Ruurd Sanders
Nou, best wel een file.

Randal Peelen
Welkom bij Met Nerds om Tafel. We praten vandaag met Floris. Mijn naam is Randal Peelen en onze gastnerd van vandaag is Dave Borghuis. Dave is eigenaar van TwenSpace, een 3D-printservice in Enschede. En hij stond in 2017 en 2021 op de kandidatenlijst voor de Tweede Kamer namens de Piratenpartij. Hij is oprichter van hackerspace TkkrLab, denk ik, in Enschede en kostte de gemeente Enschede ooit een boete van 6 ton. En dan mag ik erbij vertellen dat Dave degene was. Wij hadden deze week nog geen gastnerd ingepland. Dus ik heb even een Twitterberichtje gedaan. Ik denk: wie meldt zich aan? Dave was een van de meest enthousiaste personen met het beste verhaal. Dave, welkom hier aan tafel. Bedankt dat je helemaal naar Amsterdam kwam, helemaal uit het oosten. Hoe stel jij je nou voor op verjaardagsfeestjes? Want dat mag weer. En je hebt een best wel lange lijst van dingen die je doet.

Dave Borghuis
Ja, dat zal het een beetje aftasten. Het ligt een beetje aan de persoon zelf wat zijn achtergrond is. En daar probeer ik er een beetje op in te haken.

Randal Peelen
En je bent in het gezelschap van nerds, wat zou je dan zeggen?

Dave Borghuis
Ja, dan zou ik beginnen over TkkrLab of over de wifi-tracking dan. Of over je t-shirt. Ja, kan ook. Kom maar door 64. Kom maar door 64. Dus daar ben ik ook ooit mee begonnen.

Randal Peelen
Maar ik heb meer als de identiteit van dat je boete. Het weet het bewerkstelligen aan de gemeente Enschede was een leuk nerdish onderwerp, maar dat is natuurlijk niet wie je bent.

Dave Borghuis
Nee, dat klopt. Ja, ik ben gewoon nerd. En ondernemer. Ja, nou ja, ondernemer. Dus ja ik probeer gewoon voor mezelf leuke dingen te doen. En ja, meestal is dat buiten mijn werkzaamheden die ik dan doe op werk, zeg maar. En ja, dat is bijvoorbeeld met de TkkrLab aan de slag zijn. En daar een beetje. Leuke dingen voor bedenken en kijken hoe we ons zelf in de media kunnen zetten. Dat soort dinnetjes.

Randal Peelen
Zullen we beginnen met die boete? Kun je het verhaal vertellen wat daar is gebeurd?

Dave Borghuis
Zeker. Dus in 2017 is ze begonnen met wifi. Tellen noemen ze dat zelf. Ik noem het altijd wifi-tracking. Tellen. Ja. En vanaf het begin is eigenlijk vragen geweest van ja, hoe zit het dan met privacy? Is dat allemaal goed geregeld? Is dat technisch goed geregeld?

Randal Peelen
Maar wacht even, je begint met tellen. Er moeten wel antennes hangen.

Dave Borghuis
Ja, dus er zijn. In de staat, iets van elf sensoren daarvoor opgaan, in de binnenstadszone.

Randal Peelen
Dus dat meer een soort project om bepaalde plekken te. tellen hoeveel mensen er langs liepen of zo.

Dave Borghuis
Ja, en gemeente Enschede zegt dat ze die gegevens nodig hebben om een goed beleid te kunnen regelen. Daar kun je ook al discussie over houden of dat de taak van gemeente Enschede is om dan mensen te tellen.

Ruurd Sanders
Maar waar dan voor voor crowdcontrol zo?

Dave Borghuis
Ja, dus ze hebben natuurlijk wel eens evenementen. Vooral in de weekenden komen er best wel veel Duitse bezoekers. Dus als ze dan een advertentiecampagne doen, dan willen ze daar de invloeden van weten. Dus willen ze zien of inderdaad meer het Duitsers komen. Niet dat we een wifi-tracking kunnen zien, dat is weer een andere discussie. Maar op die manier wil ze zien van ja, als we een stukje beleid doen of we hebben een winkelstraat open liggen of we hebben omleidingen liggen, heeft het dan invloed op de cijfers?

Randal Peelen
Maar wacht even, is het dan zo van ik hang een antenne op en ik ga dan gewoon kijken welke MAC-adressen er voorbij fietsen? Dat is een beetje wat winkels in het verleden ook met Bluetooth hebben gedaan.

Dave Borghuis
Nee, we zijn inmiddels wel een stapje verder. Dus dit wordt dan door een commerciële partij aangeboden. Dus de SGD heeft commerciële partijen de opdracht gegeven en die regelt het allemaal. En de gemeente Engelschede krijgt uiteindelijk een rapport van deze week zijn er zoveel bezoekers geweest, waarvan zoveel nieuw en ja, dat soort statistieken. En die partijen wat zij dan doen is dat zij, ze beginnen wel met MEC-adres. Da kan haar niet anders. Maar ze maken daar een hash van. Van twaalf posities. En in de eerste tijd werd dat die twaalf posities opgeslagen. Op een gegeven moment heeft de autoriteit persoonsgeef ook een brief gestuurd naar alle gemeenste in Nederland van Jonis, pas op misschien is dit niet zo'n goed idee. En toen heeft de commerciële partij gedacht van misschien moeten we wat wijzigen. Weet je wat, we gooien de laatste drie posities weg, dat we zoveel voldoende zijn. Dus dat hebben ze nou aangepast. Ja, en daar heeft de autoriteit persoonsgegevens dus een onderzoek naar gedaan. En die heeft eigenlijk geconstateerd dat wat vastgelegd wordt, wel persoonsgebonden gegevens zijn. En in het rapport, als je dat, ja, zo'n rapport van 58 pagina's, dus is een beetje veel om even. . Ja, je hebt dat samen in vier zin anders. Ja, nou ja, ik kan wel een heel mooi voorbeeld eruit halen. Ze hebben dus ook geprobeerd om mensen te. . kijken of ze mensen kunnen volgen. En ze hebben drie voorbeelden gemaakt. Uemand die in een winkel werkt, die waarschijnlijk dan dinsdags vrij is, want dat kun je heel moe zien. Maar niet iemand die de binnenkant eruit komt. Een dachtelijke wandelaar, en volgens mij een bewoner volgens mij. Dus ja, als jij er toch individuen uit kunt halen, ja, dan kun je eigenlijk zeggen: van ja, dus het anonymiseren van gegevens is dat mislukt. En ja, daar is eigenlijk waar nou de hele discussie om draait. Zijn die gegevens die nou vastgelegd hebben wel of niet?

Floris Bot
Maar dat wordt sowieso heel snel over het hoofd gezien, toch? Dat als je. Als je een apparaat specifiek kunt maken, dan kan je de persoon aan het apparaat ook specifiek maken. En als je vervolgens weet dat hij op bepaalde locaties is. Ja, dan heb je genoeg metadata om hele interessante dingen te kunnen doen.

Dave Borghuis
Nou, zekers. Dus de toeboetse is nog wel opgelegd, maar die is nog niet uitgevoerd. Dus ja, gemeente Enschede Autoriteit Persoonsgeef zijn met elkaar in de clinch. Om uit te vechten wat dan uiteindelijk dan wel of niet betaald moet worden. En het lijkt erop dat er nou de discussie er een beetje toe splitst op van ja, je kunt nou wel een. Persoon uitfilteren, maar je kunt niet die persoon aanwijzen. En dan zeker vooral al: van ja, als je die nachtelijke wandelaar wilt pakken, dan ga je een keer zelfs op het bankje zitten en zie je één persoon persoon voorbij komen. Ja, dan weet je vrij zeker dat die persoon dat is.

Floris Bot
Ja, maar als je ook zeker weet dat één bepaald profiel altijd om 12 voor negen op de maandagochtend naar dat en dat adres loopt, dan is het ook niet heel moeilijk.

Dave Borghuis
En daar wil gemeente Enschede nog niet aan, want dat kostte dan zes tonnen of ze daar mee gaan.

Floris Bot
Dus zij zoeken iemand die vooral hun verhaal weet te staven.

Dave Borghuis
Maar ik denk dat de gemeente Enschede gewoon volledig tegengaat. En dat dit ook nog een lang proces was, voordat daar uiteindelijk een conclusie uitkomt van wat de boete dan wel was. Of die wel of niet betaald wordt.

Ruurd Sanders
Dat zie je sowieso niet bij heel veel van dat soort boetes dat het altijd weer zo lang duurt dat je op een gegeven moment aan het eind van het verha denkt van ja, wat heeft het nou echt zin?

Dave Borghuis
Nou ja, in die optiek, ik heb wel een stukje bewustwording van wifi-tracking en dat soort dingen. Dus ik vind dat op zich al heel belangrijk en ik vind dat al heel gewin. Ik bereik daar wel een heel beperkte groep mee. Dus een beetje de nerds en de techneuten die dit soort dingen interessant vindt.

Floris Bot
Dank je. Nou, dat, maar ook wel mensen die hier wel werk van willen maken gemiddeld.

Ruurd Sanders
Zo'n beleidsmaker ook niet zich twee kracht. Oor krabbela, dat soort dingen inzo. Ja, ik weet niet.

Dave Borghuis
Kijk, Gemid Engel heeft ook gezegd van ja, maar wij zijn zozielig, want wij hebben geen waarschuwing gehaald. Ik heb al formeel een klacht ingediend. Daar is uiteindelijk niks uit gekomen. In het begin waren we meteen vragen natuurlijk. En de AVG heeft dus ook een brief gestuurd naar alle gemeentes van de jij onderop. Misschien is dit geen goed idee. Dus in mijn optiek heb je min of meer al drie waarschuwingen gehad. Of drie signalen waarvan je zegt van ja, misschien moeten we daar iets mee doen. Dus ja, het feit dat de gemeente zegt van ja, maar wij hebben geen waarschuwing gehad, daar ga ik totaal niet in mee.

Randal Peelen
Nee, maar goed, dat moet je altijd in een zaakbeland altijd heel stellig zijn. Ik heb eigenlijk twee hoofdvragen hierover. De eerste is, hoe werkt het nou precies technisch en hoe kwam jij daarachter? En de tweede is dan hoe heb je dat toen aangepakt? Want jij bent degene die dit op het spoor is gekomen.

Dave Borghuis
Hoe ik erachter ben gekomen is heel eenvoudig. Gemeente NCD heeft zelf aangekondigd.

Randal Peelen
Dus dat was niet het moeilijke stukje. www. nschreep. nl of zo.

Dave Borghuis
Ja, zoiets. Dat is aankondigen. Nee, volgens mij ook wel in de kranten en zo. Dus ja, ja. Dus dat was niet het moeilijkste stukje. En vervolgens wil je dat ja ik ben daar heel benieuwd van hoe doen jullie dat dan? En ja, is dat dan in gezien privacy veilig of dat soort dingen? En ja, de enige reactie die ik zo'n beetje terug kreeg van de leverancier is van ja, we doen iets met een 256 jaar iets. En dan goochelen we mee en dan dat is het. En ja, hoeveel posities ze er dan opslaan en hoeveel posities je er sturen.

Randal Peelen
Het is echt gek eigenlijk dat als ik een beetje hardop nadenk, volgens mij camera's hier veel geschikter voor zijn. En als je camera ophangt rondom de stad, dan is er volgens mij geen aandiende naar krijgt.

Dave Borghuis
Ja, maar volgens mij was het argument dat op dat moment de techniek nog niet zo ver was dat je dat goed kunt tellen.

Randal Peelen
Want een smartphone is natuurlijk niet helemaal gelijk aan een mens. Floris, die beargumenteert dan net wel.

Floris Bot
Nee, het is niet helemaal gelijk, maar het is een beetje proximaat. Nee, gemiddeld wel vast aan dezelfde persoon.

Randal Peelen
Meestal doen smartphone geen nachtelijke wandeling. Dus er zit er wel eentje. Ja, een broekzak dan.

Dave Borghuis
Nee, maar voordat ik er uiteindelijk achter was wat ze nou precies deden, was eigenlijk op het moment dat ze de autoriteit persoonsgeeft een rapport publiceerde. Daar stond er in het detail in hoe werkt het dan precies. Ze pakken dan gewoon een, ik weet niet of er willekeurige access point is, maar gewoon consumentenaccess point. Dan gooien ze open WRT op en dan hebben ze R<unk>G nog iets volgens mij. Dus dat is een of andere sniffler die alle pakketjes voorbij ziet komen. En dan hebben we een programmaatje omheen geschreven die dan de griffs die ze dan zien, dus de MAC-adressen, versleut of hashen en dan opsturen naar de server heen. Dus ja, qua techniek is geen heel bijzondere technologie die ze daarin gebruiken.

Randal Peelen
Nee, het enige wat ik me voor kan stellen is dat je zegt. Ik wil elk MAC-adres max één keer per uur opslaan ofzo.

Dave Borghuis
Wat ze doen op het moment dat ze het voor de eerste keer zien, wordt die opgestuurd en voor de. . . En ja, als die laatste twee minuten tussen twee en vijf minuten gezien wordt, dan wordt hij weer opnieuw gestuurd. En dan de rest gebeurt eigenlijk allemaal op de database server.

Randal Peelen
Maar goed, je zag dat rapport en toen dacht je, hé, dat vind ik niet goed.

Dave Borghuis
Nee, nee. Nee, want ik had zelf al een beetje geëxperimenteerd met hesjes en kijken van ja, wanneer kreeg je dan collisions? Nou ja, dan kwam ik. Ik ben geen wiskundige of wat dan ook. Dus ik gewoon proef tril trillermen met je. Dus als jij dan moet je echt van de Stad van Enschede teruggaan naar. . Maximaal vier, misschien zelfs minder, posities voor een hash. En dan pas krijg je collisions dat je zegt van oké, nu is er genoeg collisions dat je niet meer een individuel kunt trouwenbaar is. Want eigenlijk wil je dat hebben, zeg maar. Dus dat je niet een individu meer kunt volgen.

Floris Bot
Nou ja, zij volgen nu 23 karakters ofzo.

Dave Borghuis
In de database staat dus uiteindelijk negen karakters. Maar dat is nog steeds lang genoeg om inderdaad iemand individueel te volgen.

Randal Peelen
Nee, oké, maar je kunt hem makkelijk gokken. Want er zijn 160. 000 inwoners in NSG. Nou, dan wil je ongeveer zoveel. . Nou zeg even dat er heel veel toeristen komen. Dat zijn 200. 000 mogelijkheden. Zes posities is dus genoeg. Ja, zat.

Floris Bot
Ja, in principe. En dan zou je heus wel een keer een collision hebben, maar dat gebeurt niet super vaak.

Randal Peelen
Nee, en dat boeit ook niet, want ze willen weten van ja, komen er veel mensen langs. Of dat er één meer of minder is.

Dave Borghuis
En af en toe hebben ze zich ook versproken dat ze geen collision zouden hebben. Dus niet.

Floris Bot
Maar dan krijg je natuurlijk ook wel een klein beetje met mensen die je dwingt om te discussiëren over een onderwerp waar ze eigenlijk niet zo verstand van hebben.

Dave Borghuis
Een gemeenteenscheven is echt uitbesteed in het vertrouwen dat ze specialisten zijn en dat zij weten wat ze doen. En ja, achteraf kun je daar heel voorzichtig vraagtekens bij zetten.

Randal Peelen
Ik ben wel nieuwsgierig, want wat het met mij doet, zo'n verhaal als dit, is ik vind het leuk om te horen. En ik vind het heel nerdisch. En ik heb ook gezien dat je ermee op het journaal was. Dus chapeau, lekker bezig. Ik ben blij dat er iemand is in Engels geleden die die handschoen oppakt. Tegelijkertijd bespeur ik bij mezelf ook wel weer iets cynisch zo van. Nou en.

Dave Borghuis
Ja, maar dit is weer een zoveel stukje in het hele verhaal. Zo moet je dat zien. Tenminste, vind ik dan hè?

Randal Peelen
Floris, Ruurd, hoe kijken jullie en wat is je primaire reactie hierop? Denk je van nou dit kan echt niet? Of denk je, ja, wat maakt het eigenlijk uit?

Floris Bot
Het is moeilijk. Kijk, aan de ene kant denk ik, ja, Jezus, waar heb je dit voor nodig? Op deze manier. Er zijn betere oplossingen. Prima als je het bewaart in een database, maar alles wat je ermee doet moet dan geanonimiseerd of zo. Dus als je bewijs van in die database wel. . zeven of acht karakters gebruikt. En dan gaat matchen van hey zien we diezelfde nog een keertje terug. Ja, dat kan. Maar zolang daar niemand. zo specifiek kan zoeken. Als de uitkomst is, hé we hebben vandaag 130. 000 unieke MAC-adressen gezien, fijn. Als de uitkomst is, we hebben vandaag 128. 000 dezelfde MAC-adressen gezien als gisteren, dus 2. 000 zijn anders, wordt het al iets ingewikkelder. Wil je dieper dan dat, dan ben ik niet zo voorstandig om het netjes te zeggen. Maar ja, er is altijd ook nog een database beheerder. Weet je wel? Dus waar ligt de grens? Ik ben hier gelukkig geen specialist in.

Randal Peelen
En welk doel dien je er ook mee? Dat is meer een ruur.

Ruurd Sanders
Nou, ja, dat is een beetje wat ik er dus mee heb. Ik heb zoiets van, men begint vaak vrij onbezonnen aan dit soort dingen. Ze hebben dan zoiets van. Oh, crowdcontrol. En het zou wel handig zijn als we gaan verzameren. En we zien later wel. En dat zie je wel vaker met. Plannen die je dan wel of niet uitbesteedt, maakt niet uit, want dit had volgens mij net zo goed intern kunnen gebeuren. Waar men eigenlijk gewoon eigenlijk aan het begin. Er nog helemaal niet over nadacht. En misschien nog helemaal niet weet wat ze eigenlijk precies met die data willen doen. Meer onder het motor van nou, we gaan het wel vergaren, we zien het wel. Het lijkt wel zo'n beetje zo die RNC-methode, weet je wel, dat je dat je zo'n sleepnet ergens over kleurt. Slaan alles op. En later zie ik wel. En dan is het wel. Meer data is meer fijn. Nou ja, dat is precies wat vaak te insteken aan dit soort dingen is. En er wordt eigenlijk nooit echt. Heel goed over nagedacht. En wat ik dan vaak meestal zie is van stel nou bijvoorbeeld dat jij hier geen probleem van had gemaakt. Dat waarschijnlijk er niemand van had had geweten. Totdat een een of andere flap de rol. Had ingebroken op die database en de hele shit op internet had gezet. En dan was het één grote ruil geweest. Dus als je dat alleen al voorkomt, dan is het al helemaal goed. Maar ik merk het altijd dat het. Vaak een aaneenschakeling is van onhandigheden. Het is nooit echt met heel erg met Doelbewuste redenen gedaan om mensen echt te gaan tracken. Er is altijd wel een bepaald doel wat ze hun ogen hebben. En dat doel hoeft op zich niet verkeerd te zijn. Alleen de manier waarop. Ja, dan zie je dus dat het gewoon klunggelig gaat. En dan is het net scherp zijn.

Dave Borghuis
Dat is meestal dan een function creep wat dan gebeurt. Ja, we hebben die gegevens toch al.

Ruurd Sanders
Die begint met iets en dan. Nou weet je wat, we vergaren alles wel en dan zien we later wel.

Dave Borghuis
Daarom is het juist belangrijk om als je daarvan bewust bent, meteen een begin te zeggen: van jongens, dat is geen goed idee.

Floris Bot
Wacht, maar er is wel een verschil tussen wat jij net heeft als scope creep omschreep en wat er omschreven werd als function creep. Op het moment dat je die database al hebt. Dan zou je dus ook kunnen zeggen. Die data hebben we al. Kunnen we daar niet nog wat interessant mee? Dan ben je echt het bokje.

Ruurd Sanders
Vooral als je dat dan gaat cost-checken met andere databases.

Floris Bot
Dan ben je echt het boekje. Kijk, en daar heb je absoluut een punt. Dat je zegt. Let nou op, begin aan het. Zet op eerste of tweede stap van je plan. Leg daar al je beperkingen neer. Waar gaan we deze data voor gebruiken? En tot voor wie is die toegankelijk en wat mag je er dan mee doen. En want dan kan je niet meer buiten je boekje.

Ruurd Sanders
En toch even ook nog de andere kant van het verhaal. Mensen flikken alles op het internet. Als je iemand echt wil trakken, dan lukt het je toch wel.

Randal Peelen
Google heeft al een hele kaart van je in Google Maps, als je het niet uitzet, word je ook constant getrakt. Is je argument nou, leg nou geen database aan, want je database lekt een keer? Of is je argument, iedereen weet toch al wij? Nee, dat is al onhandig.

Ruurd Sanders
Dus dat moet je niet doen. Maar als het dan gebeurt, dan moet je niet. Dan is het goed dat je ingrijpt. En dan is het goed dat je zegt dit moet je niet doen. Alleen in het grote geheel interesseert volgens mij niemand echt. Want ze geven alles gewoon sowieso wel weg. Dus als Google een profiel van jou wil maken, dan kunnen ze dat al. En dan kunnen ze jou al van alle kanten volgen. Facebook heeft een. Een profielpagina van Randal Peelen, waar 50 eigenschappen van hem tot in detail al doorberekend zijn en helemaal Bepaald zijn. En dan denkt hij van. Dat is toch wel raar dat ik je één advertentie neemt.

Floris Bot
Er zijn meer dan 250 bedrijven in de wereld die profielen van jou maken voor advertenties. En die weten dingen over jou die je zelf niet eens beseft.

Ruurd Sanders
Maar dan bedoel ik meer dat in het grote geheel. Kijk, een niet-technerd, want ik kijk hier daarna en dan denk ik van ja, oké, dat is verkeerd, verkeerd ontworpen, blablabla. Maar de gemiddelde burger denkt misschien wel van ja, hoe cares? Ik geef toch.

Dave Borghuis
Het doet ook anders omdraaien. Ik vind het goed dat iedereen alles van je vastlegt.

Ruurd Sanders
Absoluut niet. Maar dat bedoel ik mij, maar wat ik probeer het een beetje vanuit, ik ben een beetje advocaat van de Duivel aan het spelen, in het grote geheel, het is hartstikke belangrijk dat dit gebeurt en dat we dit tegenhouden. Maar aan de andere kant lekt alle discussie.

Dave Borghuis
Het blijft lastige discussie. Ja, zeker. Ja, wifi-tracking is dan waar ik toevallig redelijk diep in zit. Maar ja, in privacy algemeen, spreken willekeurige voorbij gaan op straat aan en dan probeer gesprek aan te gaan. Ik denk 9 van tien mensen zeggen van ja, zo wat. Ik denk nog wel meer.

Ruurd Sanders
Maar dat is tegelijk ook het probleem. Heb je dat ook ervaren, want je hebt vanuit de Piratenpartij. Misschien ook wel mensen aangesproken op straat of wat ervaar je dan?

Dave Borghuis
Dat heb ik op zich niet zo heel veel gedaan. Dus ik zit meer met de mensen van de Tuklab dan te oeroeren. Ja, en die zijn allemaal wel privacy minders. Ja, nerds zijn er wel mee. Ik merk wel dat als ik dan met andere mensen spreek, of mensen met gemeenten in dit geval dan specifiek. Ja, dat die daar niet, ja, die zijn niet technisch omlegd. Dus dat is al een lastige discussie. En B, als je dan probeert te vertalen van ja, dit zou toch consequenties op de lange termijn kunnen hebben. Ja, dan vinden ze het toch lastig om daar betekenis aan te geven.

Randal Peelen
Misschien toch. Het is ook raar, want nu ben ik, wat ik zeg, principieel wel met je eens. En pragmatisch ben ik niet degene die hier het vaandel gaat dragen. En tegelijkertijd, de grote tech-giganten weten straks meer van mij, nu al. En die krijgen geen boete van zoveel miljoen of zoveel ton. En die arme gemeente die ook maar bij probeert te blijven, die krijgt er een stokje van langs.

Ruurd Sanders
een festival ze willen organiseren maar dat kan nou niet want die zes tonnen is weg ja en ze kunnen niet ze kunnen kost gaat niet door en ze kunnen niet meer meten over waar of hoeveel mensen er komen Het is al ingewikkeld dingen. Kijk, ik weet dat de gemeente Eindhoven trouwens ook wel zo'n. Ja, maar met palen hebben ze dat gedaan door de hele stad heen. Ik ooit een keer volgens mij bij tweakers of zo zijn ze een keer echt helemaal in detail ingegaan over hoe mensen dan. Middels die slimme palen dan helemaal door het door Eindhoven heen geleid kunnen worden in geval van voetbalwedstrijd.

Dave Borghuis
Zul je dat tellen of is dat meer crowdcontrol achter?

Ruurd Sanders
Ja, hoe het precies in elkaar is, maar dat zijn van die soort lantaarpalen, waar dan een soort scherm in verwerkt zit. Met het idee erachter is dat het dus end crowd control is en je kunt er dan ook het internet op.

Floris Bot
En hadden ze niet ook een andere kleur licht? mogelijkheid in die palen dat ze dus dat ze dus rood en groen licht komt hier moet je niet heen hier moet je wel heen ja ik weet niet meer of dat tracking in noorde week 100% zeker

Ruurd Sanders
En ze hebben ze iemand als hem hebben ze nodig in Eindhoven die niet meer te slapen.

Floris Bot
Ja, maar kijk, dat is eigenlijk wat ik wilde zeggen is. Laat ik heel grof zeggen, 3% van de mensheid die zich hier iets van aantrekt. Waarvan nog maar een klein deel denkt. Nou, laat ik dan vaandelis dragen. Dus dankjewel daarvoor. Want ik ben ook niet een vaandeldrager in deze. Hoewel we natuurlijk wel een soort van platform bieden. Dus dat is wel weer. Moet ik mezelf toch even veer in mijn pip steken. Heb jij goed gedaan? Dankjewel. Nee, nee, maar je hebt die voorvechters wel nodig. Tuurlijk. Weet je? En die hebben een grote bek. Zeg ik dan. Heel heel hard. Val van mij wel mee. Help me nog één keer, want in gebiedende wijs. Je hebt een groot weg.

Randal Peelen
Je hebt een aantal keer gevraagd van hoe ben je te werk gegaan. En je hebt elke keer gezegd dat het eigenlijk. autoriteit persoonsgegevens was die een boel heeft gedaan. Wat is je rol precies?

Dave Borghuis
Ik ben dus degene die de. handhavingsverzoek heeft ingediend bij autoriteitspersoongever. En met verhaal van gemeente Enschede doet dat kun je hier wat meer doen. En vervolgens heeft autoriteit persoonsgevers de onderzoek gedaan. Dat heeft ook bijna drie jaar geduurd.

Randal Peelen
Hoe gaat dit verhaal nu verder?

Dave Borghuis
Op dit moment, de boete is nu vastgelegd. Het ligt nu bij een interne commissie van Autoriteit Persoonsgegeven zelf die kijken of alles volgens de procedures netjes is gegaan. Het is niet helemaal duidelijk of ze dan ook met een andere uitkomst zouden kunnen komen. Het lijkt me haast wel niet, maar zwaar. Even vooruitgaande dat zij tot dezelfde conclusie komen als het originel de rapportschrijvers, zeg maar. Ja, dan zou het voor de rechter kunnen komen, denk ik. En dan wordt het gewoon een rechtszaak. En dat kan het ook zo één, twee jaar duren voordat daar.

Floris Bot
Hoe lang loopt het nu al?

Dave Borghuis
Drie jaar.

Floris Bot
Kanonnen. Maar je moet je me ook voorstellen dat je dus een gemeente is die hebben al lang een potje gezet. Maar de beleidsmakers zijn er lang weg, inderdaad. En dan zit je dus drie jaar met een soort. Voor gemeentes is niet heel veel, maar toch wel een zwart van darmkles boven je hoofd van zes ton.

Dave Borghuis
Zijn ze al gestop met trekken of is het jou zijn gestopt? Tenminste, wel in Enschede en volgens mij ook in Hanlo. En het bedrijf zelf die dat doet, die is volgens mij iets van 20 gemeentes actief. En van die andere gemeentes heb ik daar echt nog heel weinig van gehoord. Dus ik denk dat ze gewoon nog niet. . Het uitknopje hebben gevonden.

Ruurd Sanders
Nou ja, dit zou bijvoorbeeld ook wel een afschrikwerking kunnen hebben voor gemeentes die natuurlijk waar nog niet een wakkere burger om.

Floris Bot
Zitten daar een paar hele grote tussen ook?

Dave Borghuis
Dat durf ik zo niet te zeggen.

Floris Bot
Want anders kan je daar ook gewoon een zaak beginnen, toch?

Randal Peelen
Nou ja, goed, weet je wat het is? Je zet een jurist en een techneut in een kamer, je leest het vonnis. En dan zie je daarna een maas in de wet en dan kun je heel dichtbij hetzelfde effect komen. En je wel aan de regels. Het enige wat je niet wil, is dat je pinpointen mensen kunt herleiden. En ik denk dat er een wereld moet bestaan waarin. Sekken tellen met behoud van anonimiteit. In theorie natuurlijk wel mogelijk. Nee, dat moet ook kunnen. Maar de manier waarop ze het nu doen en de vraag is vooral oké en dan? Dan heb je alles geteld.

Floris Bot
Ja, maar dat was toch het doel dat ze gingen tellen?

Dave Borghuis
Ik denk ook wel voorgesteld van ja, misschien kun je op die sensor zelf totalen tellen en dat dan doorgeven in plaats van een individu. Of misschien zijn er andere slimme methodes die je kunt toepassen zonder dat je iets met een MAC-adres doet. En ik denk als je daar een paar techneuten op zet, dat er best wel iets uit kan komen.

Floris Bot
Dat je heus al minder dan zes ton gekost om er goed op te zetten.

Randal Peelen
Ik ben benieuwd hoe dit verder uit gaat pakken. Hou ons vooral op de hoogte. Ik dacht dat we aan de versnellingspok zitten van deze podcast als host toch. Je bent in het dragelijksleven ook veel aan het 3D printen. Ja, klopt. En jij 3D print ook dingen op bestelling, als ik me niet vergis. Vooral. Wat vind je van mensen die. Wapens beginnen 3D printen.

Dave Borghuis
Dan moesten ze val doen. Ik heb er zelf ook een.

Randal Peelen
Puurwapens. Nu bij je.

Dave Borghuis
Ik had heel snel gezocht, maar die ligt ergens niet op de plek waar die ooit ligt. Zo Amsterdam. Anders zou ik hem laten zien.

Ruurd Sanders
In Amsterdam moet je toch echt een peace bij hebben. Nee?

Randal Peelen
Daarom stond je in de file, beginnersfout. Je had gewoon, hai! Aan de kant! Maak je in de lucht schieten, gaan ze aan de kant. Komen ze zo aan de kant. Schieten is de nieuwe toeter. Nee, maar dit was een heel primaire correct. Zit er nu drog in, klapperen. Why?

Dave Borghuis
Ik vind die discussie leuk. Ja, oké.

Randal Peelen
Dat is heel fijn.

Dave Borghuis
Het lukt aardig met als je zo'n pistool in je hand hebt. Nee, maar 3D-print is deze een tool. En tool, ja, als je een tool hebt, die kun je voor alles gebruiken.

Randal Peelen
Een kunnen is ook een tool.

Dave Borghuis
Ja, maar all the way down. Kijk, ik ben daarmee bezig geweest toen het heel mooi begin. Dus dat is inmiddels drie, vier jaar geleden. Dat de eerste. op internet kwam. Dus dat is al een heel tijd geleden. En ja, en nu komt het ineens weer nieuws. Ik weet eigenlijk niet waarom het nu ineens weer nieuws komt, maar het is weer een andere discussie.

Randal Peelen
Nou, soms wordt het ineens opgepakt. Jij kwam met dat item. Heb jij wat meer achtergrond? Want het speelt wel inderdaad.

Ruurd Sanders
Het komt uit Justatus Nights. Dus dat komt over de oceaan heen gevlogen. Ja, kijk, Amerika is natuurlijk wel een land als het gaat om mensen die of door verwondingen of gewoon sterven aan gunshot wounds, zeg maar. Ligt dat per capita, per hoofd van de bevolking, ligt dat vrij hoog. En daar hebben ze gewoon wel echt een probleem. En daar lopen gewoon veel te veel mensen met een geweer. Ja, maar als je het bij Walmart kunt kopen, dan hoef je het niet te delen. Maar dat is het resultaat van een bepaald soort beleid. En dat beleid is heel sterk van we zijn een vrij land, vrij. Ze hebben dan een bepaalde. Amendement hebben ze redelijk verkracht. Want zoals de mensen het interpreteren, klopt het helemaal niet meer.

Randal Peelen
Maar dat is allemaal niet nieuw, Ru. Ooit gemaakt voor museet. Luistera zitten nu in de autodekker. Komt, dit weet iedereen al.

Ruurd Sanders
Hoe dan ook, ze hebben een geweerprobleem of een gunproblem. Dat is zeker. En ja, en en. Ze willen dat aan banden leggen. Ze willen eerst wel eens beginnen met de semi-automatische wapens. En de automatische wapens misschien eens een keer een soort van. Want wat waarom zou je dat. Want dat heb je niet nodig om.

Randal Peelen
Weet wie je ze noemt.

Ruurd Sanders
Om een hert neer te schieten.

Randal Peelen
De ene helft wil de andere helft wil het niet.

Ruurd Sanders
Ik weet niet of je een hert wil doorzeven met een semi-automatisch wapen. Zonder kan je niemand hebben.

Randal Peelen
Ik moet mezelf toch kunnen verdedigen.

Ruurd Sanders
Ja, neem even achter. Of je zo. Ja, precies. Nou goed, in ieder geval. Het probleem is, als we heel veel mensen met een geweer rondlopen en dan is het. De anything dat stops a bad guy with a gun, is a good guy with a gun. Dus alle leraren gaan bewapen, weet ik wat allemaal. Er zit een beetje een gespannen situatie. Politie loopt ook nogal gespannen. We hebben nogal wat racistische problemen hebben we daar natuurlijk vorige zomer was dat ontplofte dat. Ja, en dan komt in één keer in die mix de mogelijkheid om gewoon het hele zootje zelf lekker te printen. Nou, en toen vorig jaar of twee jaar geleden, volgens mij was het alweer 2018 of zo. Dat de eerste designs op internet kwamen en dat ze dat volgens mij toen van het internet om moeten afhalen Op gerechtelijk bevel. En er zijn nu bepaalde staten die dat aan het aanvechten zijn. Ja, en dat is best wel een lastige situatie.

Ruurd Sanders
Want wat wil men namelijk?

Ruurd Sanders
Men heeft een situatie daar dat je vrij makkelijk aan een wapen kunt komen. Dus de kans is dan ook aanwezig dat een nutjob ook aan een wapen kan komen. Mits, je het zeg maar dat strenger gaat maken. Want in Nederland bijvoorbeeld is dat best wel streng. Voordat je dan aan een wapen komt, moet je best wel door wat roepels heen schieten. Dus de kans, ook in Nederland is het overigens gebeurd, maar de kans dat je in Nederland gewoon vrij makkelijk aan een wapen komt. Terwijl je psychische problemen hebt, is wel een stukje kleiner dan in Amerika. Waar je gewoon de Walmart binnenloopt. Hoewel daar je geloof niet alleen de wapens, maar alleen de kogels. Maar het is gewoon veel te makkelijk. En als dan nu, zodra ik met die geprinte wapens iedereen het gewoon kan krijgen en er totaal geen checks meer zijn. Ja, dat is natuurlijk wel een. Beetje een enge situatie.

Floris Bot
Ik denk dat het probleem overigens groter is in Australië. Dan in de Verenigde Staten, omdat daar veel betere. Ik denk dat. Dus ik zeg niet het is zo, ik denk dat, omdat daar net als hier het heel moeilijk is om een wapen te kopen. Op de zwarte markt zijn wapens daar veel duurder. Dus als je nu 3D geprint een wapen. . Nou, je koopt een teringdure 3D printer van 3000 piek.

Ruurd Sanders
Laten we eens gek doen.

Floris Bot
En je moet ook nog betalen voor het spul om de tekening om het wapen te maken, want die is misschien ook niet gaat. Dus laten we zeggen dat je 5000 piek moet uitgeven. Een wapen. Een pistool is daar nu 20. 000 Australische dollar. Dus als jij voor 5000 een wapen kunt printen. En je laat je naaien aan alle kanten, maar je nog steeds vier keer zo goedkoop uitbouwen.

Randal Peelen
En je kunt dus naar TwenSpace in Enschede gaan en tegen. Ja, maar hem dan in het vliegtuig meenemen is toch een pittige ingewikkeld.

Dave Borghuis
Maar dan krijg je van mij wel dat ik zelf gemodificeerd model en dat is een klappetjespistool. Dus die krijg je dan. Jacht? Toen op de markt kwam heb ik wel even bij iemand die bij een schietvereniging is gecheckt van ja, als ik dit print, kom ik dan in probleem, ja of nee? En volgens mij is de regel van als jij iets. Gemaakt hebt wat gemaakt is voor het afschieten van kogels, dan ben je strafbaar.

Randal Peelen
Want dat ding kan dat wel. Gewoon normale kogels.

Dave Borghuis
Normaal gezegd zou dat dingen dat wel kunnen. Maar dat kun je toch niet altijd zien? Want ze kunnen ook voor jou alleen een onderdeel bestellen. Ja, nou ja. Nee, ze kunnen dat niet van de buitenkant zien.

Ruurd Sanders
Nee, maar jij kan het ook niet zien. Dus als zij gewoon alleen het.

Dave Borghuis
binnenwerk maar ik wil printen krijg ik nou al ander punt een ik weet heel helemaal in het begin heeft volgens mij de agenten in nieuw zeeland hebben ook zo'n pistool geprint en kogel afgeschoten Je mag blij zijn dat je na die tijd dan tot tien kunt tellen.

Floris Bot
Nog je handen hebt.

Dave Borghuis
Ja, precies.

Floris Bot
Want dat is natuurlijk de andere kant.

Dave Borghuis
Die knalden helemaal uit elkaar. Dus het is een leuke theoretische discussie. Toen de tijd was het puur theoretisch, ze zijn nu een paar jaar verder. Dus ze zijn ook verder gegaan met het ontwikkelen van modellen en dat soort dingen, zodat het wat steviger is. Maar nog steeds is het niet betrouwbaar of vervangbaar, vergelijkbaar met een echte pistool.

Floris Bot
Nee, de kwaliteit van een echt pistool is natuurlijk beter, maar ook 3D-printen. heeft niet stilstaan, je kan tegenwoordig nog metaal printen. Je hebt niet alleen maar meer plastics.

Ruurd Sanders
Want ik zie dat er ook semi-automatische wapens inmiddels bijna geprint kunnen worden. Dat zou kunnen.

Dave Borghuis
Ik houd niet zo goed in de gaten.

Ruurd Sanders
Jachten weer ook, zie ik. Een ER15.

Randal Peelen
Jouw primaire reactie was net heel erg. Ik vraag aan jou, zou je zo'n ding printen? Jou hoor. Maar die smirk zat hem er dus meer in dat je zegt. Tuurlijk moet dat niet kunnen en daarom krijg je van mij een kaptjespistool.

Dave Borghuis
Ik vind de hele discussie wapens, ik ben absoluut niet voor wapens wat dat betreft. Dus toen ik toen de tijd de pistool had gemaakt, kreeg ik een van de opmerking van die pistool de Liberator, dat ik hem genuted had. Dus ja, nou ja, oké.

Ruurd Sanders
Het is meer uit professionele interesse gewoon om te zetten.

Dave Borghuis
Ja, je bevindt je toch op een raakvlak van techniek en waar kun je ermee en waar kun je er niet mee? Ja, je ging in een ED-optiek, een 3D-prins is een tool. En HAM is ook een tool. En je kan met HAME ook iemand de kop in mappen. Maar daarmee zijn niet alle kamers.

Ruurd Sanders
Het is een vrij eenduidige tool. Je gaat niet een nagel in een plant.

Dave Borghuis
En de 3D-printer is wat breder inzetbaar natuurlijk. Maar nog steeds, ik zou daar geen wapen mee. Geen pistool mee printen. Ja, printen heb ik dus wel gedaan, maar niet mee. Afschieten, want ja, dan schieten het sprook. Nee, want ik heb geen kogels. Er zit ook geen gat in. Een van de modificaties die ik heb gedaan is waar je normaal kogel in doet. Dat heb je dichtgemaakt. En waar normaal de pin in zitten die dus in de kogel in slaat heb ik vervanden door iets anders. Dus ja, dat ding wat ik heb gemaakt is niet meer te gebruiken als poestoel.

Ruurd Sanders
Meer een prop.

Dave Borghuis
Ja.

Ruurd Sanders
had ik hem wel meegenomen, want dan had je wel gewoon zo.

Dave Borghuis
Ja, sorry.

Ruurd Sanders
In het verkeer dan zo, had je handschoenenkastje dat ding grijpt.

Dave Borghuis
Op mijn website staat het model, dus je kunt daar downloaden en alsnog zo verprinten.

Floris Bot
Kom je toch ook in problemen als je een nepwapen hebt? Tuurlijk.

Ruurd Sanders
Ja, volgens mij als jij een overval pleegt met een nepwapen toch best wel veel doen.

Randal Peelen
Ja, het is niet dat de politie dan zegt, oh dat is nep. Oh, dat was een klappertje op stof.

Floris Bot
Als jij in de file staat, inderdaad, en jij trekt zo'n ding had je dashboardkastje bij wijzen van. Valt niet op, dan denk ik wel dat ze je komen opzoeken thuis.

Ruurd Sanders
Ja, zo weet je denk ik.

Randal Peelen
Dave, andere vraag. Dat is gewoon een beetje mijn persoonlijke makken misschien. Maar ik kan me niet zoveel voorstellen bij 3D-print of dat mensen dat bij jou komen doen. Ik weet nog dat ik zo'n machine en dan gaat zo'n kopje en en weer en dan komt dan een beetje vloeibaar plastic uit. Hoe is de stand van zaken tegen?

Dave Borghuis
Dat is nog steeds zo.

Randal Peelen
Kun je al een regenboog geprinten met allemaal kleuren?

Dave Borghuis
Dat is theorie wel. Je hebt dus wel tegenwoordig van Prusa Multimaterial Units. Of je kunt dus een extern kastje kopen. En dan kun je daar verschillende kleuren filamenten indrukken.

Randal Peelen
Het is toch vaak al zo dat je met één kleur print.

Dave Borghuis
Ja, maar dan prin je nog steeds met één kleur, maar die kleuren kun je ze wel steeds afwisselen. Waardoor je dan uiteindelijk een object kunt printen wat meerdere kleuren in zit. En jij wilt van die andere printers, maar dan hebben we meteen over printers die ongeveer zo voortdurend zijn als huis. En die kunnen allemaal verschillende kleurtjes en materialen en dat soort dingen allemaal.

Randal Peelen
Wat komen mensen in de dagdagelijke praktijk nou bij jou printen?

Dave Borghuis
Het zijn toch meestal zakelijke opdrachten. Dus ja, er zijn. Ik heb een keer buishouders afgeprint, een keer blokjes voor afstandshouders. Dus ja, allemaal praktische dingen, zeg maar. Dus dat is echt niet zo heel creatief, om zo maar te zeggen.

Randal Peelen
En ook uitprobeersolsend.

Dave Borghuis
Dus die buizen en die afstandhouders was Walf werden daadwerkelijk gebruikt. Dus het was niet alleen een prototype, dus die werden gewoon kleine oplagers meegeprind.

Randal Peelen
Ik spreek nog wel eens de magische woorden. Ik werk bij een internetprovider. En wat wij vaak zien is dat verschillende gebieden. verschillende soorten glasvezel koppelpunten hebben zeg maar. En heel vaak zijn die koppelpunten dan een beetje bedacht dat er zo'n kap op kan. Een blindkap of een patchkap of hoe je zo'n ding noemt. En tijdens het ontwerpen van dat soort dingen, en zeker ook bij het maken van compatible modellen, gaan ze nog wel eens zo'n 3D printen. En ik heb wel gehoord van. . . Partijen die dat dan doen en er dan achter komen. Ja, het is leuk, maar deze 3D-printe versie, 3D geprinte versie, die kan er tien keer op en af en dan breekt er wat. Ze zijn niet zo stevig als de real deal.

Dave Borghuis
Nee, je hebt wel verschillende materialen waar je mee kunt printen. Maar dan maak je zelf toch wat lastiger om daarmee te printen. Dus die zijn heel gevoeliger voor temperatuur. Dus het kan zijn dat hij dan vaker misgaat voordat je een goede functie hebt.

Randal Peelen
En is dat plastic een beetje herbruikbaar?

Dave Borghuis
Nee, tenminste, ikz doe ik dat niet aan en ik heb wel een keer een video gezien van iemand die dat wel doet. En dat kan dan wel. Maar dan moet je wel volgens mij heel goed in gaten houden dat je één materiaal gebruikt, En ik weet zo niet of je dan ook nog verschillende kleuren kunt mixen. Of dat je nou zelfs één kleur moet apart houden.

Floris Bot
Ja, plastic is lastig. Je moet op je pollution letten, zeg maar. Vervuiling. Ja, want je maakt dat filament en wordt natuurlijk warm en daarbij komt er van alles vrij. Dus het materiaal verandert een beetje.

Dave Borghuis
Volgens mij valt dat op zich wel mee. Volgens mij zijn er thermoplasten allemaal. Dus ja, die kun je zacht maken en weer hard maken.

Floris Bot
Ja, dat zou wel fijn zijn. Maar je hebt het natuurlijk ook als het geen. . Ja, oké. Dan gaan we de techniek.

Dave Borghuis
Dus ja, in theorie ja, in de praktijk nee.

Randal Peelen
Nee, en is het voor jou. Echt een inkomstenbron of meer hobby?

Dave Borghuis
Meer hobby op dit moment. Dus ik zou het heel graag als inkomstenbron willen hebben. Maar daar krijg ik gewoon niet genoeg opdrachten voor.

Randal Peelen
En die makerspaces, die hackerspaces, dat alles met die spaces. We hebben een aantal keren een. Een clubhuismeetup gedaan. Dat wil zeggen dat al onze donateurs gezellig bij elkaar komen. Nu mag dat weer. Dus binnenkort staat erin aan te komen. En ik vertel alleen waar en wanneer als je vriend van de show bij ons bent. Dat is ook een keer in zo'n Awesome Space in Utrecht hebben we dat een keer gedaan. Dat is ook zo'n Space. En dat was voor mij de eerste keer dat ik in aanraking kwam met het woord Space. En voor mij is een Space gewoon. Huur een willekeurig voormalig bedrijfspand of basisschool en zet daar heel veel oude consoles en een soldeertafel. Dat is ongeveer wat is een spees.

Dave Borghuis
Je hebt eigenlijk verschillende benamingen die een beetje door elkaar inlopen. Dus je hebt Faplabs. Ik weet niet of jullie het.

Randal Peelen
Fabrication labs, toch? Fablabs? Fablabs. Dat is goed hoor.

Dave Borghuis
Je hebt makerspaces en je hebt spaces. En FabLabs zijn makkelijkst onderscheiden, maar die hebben allemaal min of min hetzelfde logo. En die moeten ook een FabLab chator ondertekenen waar wat dinnetje in staat voor welke apparatuur hebben ze daar staan en hoe gaan ze ermee om. Dan heb je een andere extreem van het spectrum de hackerspaces. En de hackerspaces is meestal Een groep nerds die bij elkaar komen, button-up organisatie, die leuke dingen doen. En wat vinden ze dan leuk? Dan willen we een keer met lezenkort aan de slag. Nou oké. Maar gekeken hoe we dat dan gaan regelen. Of we willen met 3D-prints aan de slag. Dus die gaan allemaal. Sorry. Dus die organiseren zelf wat. En dan heb je de makespaces. En ja, dat is eigenlijk minst gedefinieerd, zeg maar. Tenminste, in mijn optiek. En ja, dat kan zowel een vabplad zijn als een makerspace, als een hackerspace, maar ook iets wat ertussenin zit. Maar meestal is het in ieder geval in Amerika is meer commercieel, dus dan hebben ze net zoals Fabplaat hebben ze de toestaan En zoeken de mensen erbij. Maar FabLab is meestal ook wel verbonden aan hogeschool of een educatieve toestelling. En makespace zou dat gemiddeld wat minder zijn. Dus zover de theorie en in de praktijk loopt alles door elkaar in. En ja, als iemand zegt van ja, ik woon tussen twee hackerspaces, welke kan ik dat beste bezoeken? Dan zou mijn antwoord zijn van ja, bezoek ze allebei, want iedereen specieel heeft ook zijn eigen smaakje, om het zo maar te zeggen. En het kan best zijn dat je bij de ene prima past en dat je bij de andere totaal niet je draai kunt.

Randal Peelen
Is er iets anders dan? Verbindt is het altijd een vereniging of een stichting bijvoorbeeld? Of hoe werkt het?

Dave Borghuis
Nee, Nederlands zijn er op één na allemaal stichtingen. En er zijn één vereniging in Amsterdam, ter gink. En die moet ook alles formeel beslissen met de groep. En dan duurt dat eventjes voordat dat besloten is.

Randal Peelen
Heeft ook zo zijn nadelen. Maar wat is het nou in de kern? Het is gewoon een honk.

Ruurd Sanders
Het is toch een code dojo trouwens?

Dave Borghuis
Code Dojo is meer dat ze jongeren tussen 17 en 17 jaar.

Ruurd Sanders
Ja, maar ik zou zo kunnen voorstellen dat je dit soort Omgevingen ook gebruikten om te snijden.

Dave Borghuis
Invald tuklab is dan eigenlijk De mensen die voor een vrije tijd leuke dingen doen. En daar valt niet onder kleine kinderen bezighouden met programmeren. Tenminste niet bij ons. Er zijn misschien andere, volgens mij de techniek CD Venlo, die zit in een biep van Venlo. En die doen wel heel veel met kinderen. En ja, ik heb in Enschede zelf ook wel een code Dojo opgericht. Daar ben ik al een postje weg, maar die doen het wel regelmatig één keer in de maand inbiepen in Enschede.

Ruurd Sanders
Dat vind ik wel een goed initiatief.

Dave Borghuis
Maar een hackerspace, daar doe je echt de dingen die je zelf leuk vindt om te doen. En ja, 9 van de 10 keer is dat gewoon een beetje rondhangen. Babbelen over van anders dan nog wat, zoals bijvoorbeeld wifi-tracking of gedrede Printenpistoolen of dat soort dingen allemaal.

Ruurd Sanders
Dat soort dingen. As you do.

Dave Borghuis
Ja, dus dat een beetje.

Floris Bot
Oké, maar dus even kijken of ik hem goed begrijp. Dus in een makerspace is het meer de bedoeling dat je een specifiek onderwerp uitzoekt met een groepje en daarmee aan de slag gaat, zeg maar? Dus je had het net over willen een keer met een lasercutter werken.

Dave Borghuis
Ja, maar dat gebeurt ook vaak in Hackerspace. Alleen hackerspace. Sorry. Wat er op dat moment, als die behoefte bestaat, wordt onder de leden gevraagd van, hé jongens, wie wil dat schutten? En dan wordt gekeken of je dan genoeg geld bij elkaar kunt spokkelen om dat te regelen. En dan misschien dat de hekrespay zelf ook een beetje mee betaalt. Dus bij TkkrLab zeg ik altijd van de stichting TkkrLab zocht voor de plek, om zomaar te zeggen.

Ruurd Sanders
Dus de fysieke locatie.

Dave Borghuis
En dat de huren geregeld wordt. Dat soort basis dingen. En de members, ja, die moeten maar verzorgen voor de inhoud. En de inhoud kan dus zijn dat het laserkutten komt, of de d-printer komt, of dat de kasten komt en dat soort dingen allemaal. Dan zegt even heel zwart-wit, want de tek loopt het allemaal door elkaar in natuurlijk.

Floris Bot
Ja, nee, maar ik probeer dus het verschil tussen de twee voor mezelf goed helder te krijgen. En dat lukt me nog niet zo goed.

Randal Peelen
Het loopt ook in de praktijk door elkaar heen hebben.

Dave Borghuis
Nee, maar stel als je het echt zoat-wit wil zou zeggen, dan zou een makerspace meer zijn van we hebben hier de tools. En we zoeken daar mensen bij.

Floris Bot
Zij zijn meer faciliteren.

Dave Borghuis
Ja, en een hackerspace. We hebben een groep mensen die leuke dingen wilden doen. Hé, toevallig staat een lasercutter.

Floris Bot
Ah, oké.

Dave Borghuis
Dus ja, daar kan ik wel wat mee. En uiteindelijk kan het best zijn dat ze dezelfde tools hebben, alleen waarom ze die tools daar hebben staan, is dus heel anders.

Randal Peelen
Een ding dat mij heel erg bezighoudt is dat toen ik een keer in Awesome Space in Utrecht was met alle nerds, luisteraars, toen zag ik daar eigenlijk gewoon alle consoles staan en iemand had zeg maar de. . De best mogelijke pc-gebouw die je in het jaar 2000 had kunnen bouwen. Die had ook nog een naam volgens mij, weet ik niet meer. En dan ga je daar Retaleur 2 op doen. En dat lijkt me gewoon heerlijk. Ik zou. zeg maar kind aan huis willen zijn zo. Want ik heb zeg maar tussen aanhangstekens, ik heb een boel consoles. Ik zeg niet alle, maar ik kom een end in de buurt. En die liggen in de praktijk allemaal op zolder. En zeker sinds ik kinderen heb, dus een jaar of vier en een half, heb ik gewoon nergens tijd voor. Zelfs zeg maar podcast is gewoon altijd lekker schipperen tussen de uren die je wel en niet hebt. Dus ik heb al een paar keer op het punt gestaan om al mijn consoles de deur uit te doen. En het moment dat ik het dichtst bij dat moment was, dat is gewoon. Hoor heet ze, Marie Kondo of zo van Does it Spark Joy? Al je hele huis. Maar Does It Spark Joy. Sorry. Ik vind het idee achter zo min mogelijk dingen bezitten, heel charmant. En als je tegenwoordig Zelda Ocarina of Time wil doen. Maar Marie Kondo, bedoel je? Ja, ik ben. Sorry, Dianne.

Ruurd Sanders
Ik moet het ook niet loslaten.

Randal Peelen
Mijn expertis, de rest van de wereld. En als je echt een game uit het verleden nog een keer goed wil herbeleven, dan ga je hem emuleren. Want als ik nu mijn Nintendo 64 in mijn OLED TV steek, dat ziet er niet uit. Dus dan ga je het emuleren. En ja, eigenlijk heb ik zoiets van die consoles liggen daar maar voor Jan Lul. Het moment dat ik voor het eerst echt in de buurt kwam van ik ga ze nu gewoon op marktplaats zetten, is dat ik inderdaad in die Awesome Space was. En daar staan gewoon alle consoles. En toen had ik echt zoiets van, ik kan ze gewoon beter aan hen doneren. En daar gewoon elk weekend af en toe een uurtje zelf heen gaan. Dan komen ze en beter tot hun recht. En heb ik gewoon toegang tot die dingen. Dus later dachten. En ze blijven van jou. Dat kan ook nog. Ja, trouwens, dat is ook zo in het HomeComputerMuseum in het zuiden van het land. Is dat een beetje een. . Hoe zit dat met die doelgroep? Zijn het allemaal mensen met tijd te veel? Floris die gaat golven. Ruurd die houdt van festivals. Ik heb nergens tijd voor. Wat is je doel, Geroe? Jouw hobby is deze pot.

Ruurd Sanders
Toneel. Toneel is mijn hobby.

Dave Borghuis
Maar ja, toch de nurs die tijd erover hebben en een plek zoeken voor een hobby. En als jij heel druk bent, dan wordt het wat lastig natuurlijk.

Floris Bot
En voor een hobby maak je tijd toch?

Ruurd Sanders
Maar gaan jullie dan ook gewoon vol naar de Chaos Computer Camp of Make a Fair en Eindhoven?

Dave Borghuis
Toevallig wel.

Ruurd Sanders
Dat soort bijeenkomsten. Dan ga je ook gewoon.

Dave Borghuis
Even kijken, June is net of net gekomen een paar weken uit. Dus we moeten kijken of we daar een clubje voor kunnen fiction. Dus ja, het is wat meer dan alleen de space. Ook daarbuiten zien we elkaar wel. Het wordt echt een community. Wat is volgens jou hekken?

Ruurd Sanders
Ja, dat is heel vaak.

Floris Bot
Moeten we deze even overslaan?

Ruurd Sanders
Laten we deze maar even overslaan. Ja, nee, mensen die het gewoon ofwel of niet goed schikks of kwaadschikst leuk vinden om ergens in te kunnen breken. Is dat dat vinden ze nogal prettig?

Dave Borghuis
Ja, ik definieer de hekken als iets creatiefs met techniek in de brede zin van de forst. Iets gebruiken waar het niet direct voor bedoeld is, en waar je nou over hebt is meer iT's hacken, black hat white hat

Ruurd Sanders
Dat houdt ook nog mag geloof ik.

Dave Borghuis
En we hebben wel mensen die daar meer of minder in thuis zijn. En een paar andere experts zijn ook wel mensen die daarmee bezig zijn. Maar dat is niet onze doelgroep, om het zo maar te zeggen. Wij willen gewoon creatief met techniek zijn, in de breedste zin van het woord. En ja, voor de ene is dat met laserkutten of met 3D-print aan de slag, voor de andere gaat met software aan de slag. Een Want anders gaat inderdaad de security van een website checken.

Ruurd Sanders
Dat soort omgevingen. Robotjes aansturen, weet je dat ook? Robotjes aansturen?

Dave Borghuis
Dat is, ja, ik zelf niet, maar wel wat deelnemers van ons. Dus in Eens geleden was er ook van de Saxion een robosoceteam en die is opgehouden te staan. En een paar met me zeiden van, oh doe ons de apparatuur maar. Dus die staan ook bij ons in de space.

Ruurd Sanders
Ja, het is trouwens grappig, want ik denk dat Randel die wel kent, Toon van der Putten, panelist in Pek 45. Dat is ook echt zo'n maker. Maker, hacker, iemand die ook echt dat leuk vindt met lasersnijder. Hij noemt zich lasersnijder en websitebreider. Dus dat is zijn tag. Maar hij organiseert. Of hij zit in de organisatie van Fright Camp. Ja, die kijk ik wel. En dat ben ik al een keer geweest. Dus ik heb al een beetje het gevoel. Van wat men daar doet. Maar ja, daar zitten inderdaad de meest maffe dingen. Dat was ook bijvoorbeeld dat je leerde hoe je een sloot kon.

Dave Borghuis
Dat is ook al een vaste onderdeel van de campions.

Ruurd Sanders
Je kreeg dan, daar kreeg je ook jouw toegangsbadge, of je had dan een badge die je in je nek kon hangen. En dat was gewoon een Arduinebordje en dat kon je gewoon helemaal programmeren, dus iedereen ging er gewoon gekke dingen mee zitten doen. Super grappig, we zijn gewoon in camping. Ja, dan. En het is inderdaad gewoon, ja, tegen het eind van het weekend hadden ze van led lichtjes een soort van digitale vlammetjes gemaakt voor in het bos. Dat soort dingen. Allemaal aan elkaar geknoopt via een eternetkamer.

Floris Bot
Ik ben ooit in 1992 op de heu geweest, de hacking at the end of the universe. En dan heb ik met de dame die naast mij in het tentje zat een toetsenbord gemaakt waar alle toetsen van stenen waren gemaakt. Dat was jij. Daar zat ik ook bij. Dus weet je, dat soort dingen. Ja, je kan het gek maken als je zelf wil, natuurlijk. Ik heb ook via hem radio berichtjes zitten sturen. Dat ging snel langzamer dan ik kon typen. Dus dat vond ik altijd wel leuk.

Dave Borghuis
Maar als je ook op dat soort campjes bent geweest, wat er bij Hackspace gebeurt, is eigenlijk hetzelfde, maar dan in het klein. Heel veel mensen die dus bij Hackspace rondlopen, die zijn meestal ook weer betrokken bij het organiseren van dat soort evenementen.

Ruurd Sanders
Wat is een Nederlandse tegenhoog?

Dave Borghuis
Dat verandert ze iedere keer. Dus dit jaar, deze keer is het MCA. Het zou eigenlijk dit jaar plaatsvinden, maar dat is nou volgend jaar verplaatst.

Ruurd Sanders
Ja, want ik weet dat Frycamp altijd. die spreken dat met elkaar af, dat het altijd omkomen is. Dat is niet tegelijkertijd, want anders dan. Heb je een nerdtekort?

Dave Borghuis
Ik ga het al in de gaten gehouden. In ieder geval de Nederlandse experts komen we ook bij elkaar over de vloer heen. En als iemand een evenement organiseert en het is leuk en dan zien we elkaar ook. Dus het is een groep mensen die elkaar wel her en der tegenkomen.

Ruurd Sanders
Ja, die kampen zijn echt heel leuk.

Randal Peelen
Als je kijkt naar Twinspace, ik zie op je LinkedIn staan dat je daar de eigenaar van bent. Is dit nou zeg maar. . Je baan?

Dave Borghuis
Nou ja, het was de bedoeling dat ik daar inkomen uit zou genereren en ik was dus voor de corona mee begonnen. En ik had een eigen plek in een overbriksal.

Randal Peelen
Een soort space.

Dave Borghuis
Een soort minispace, zeg maar. En daar had ik ook een lasercut staan, de 3D printen met het idee van ja, dan kunnen mensen hier komen en dan de apparatuur huren, om zo maar te zeggen. En ik had ook wel vooraf een onderzoekje gehoopt van ja, is dat een behoefte aan, ja of nee. Ja, ik dacht dat het er dus wel behoefte aan was. Maar in de praktijk valt het dan dan toch een beetje tegen. Maar volgens mij heb je mensen nodig die zowel. Een beetje technisch ingesteld zijn als ze creatief zijn. Dus dan heb je eigenlijk twee van die fans diagram cirkels, het raakvlakje. Ja, hou je uiteindelijk een kleine groep over om daar genoeg inkomsten uit te genereren. Dus nu een beetje zoeken naar een andere inkomstenbron. Dus de Transpace laat ik nog wel even bestaan en de 3D print service ook nog wel. Maar het is niet voldoende om de toekomst door te komen.

Floris Bot
Om lekker rond te komen.

Ruurd Sanders
Het is 3D-print is ook een ding wat eigenlijk moeilijk van de grond komt. Je zou eigenlijk denken van Ach, mensen die downloaden wel een weet ik veel een onderdeel.

Floris Bot
Ik heb bijvoorbeeld handgrepen nodig. En dan denk ik, ja, weet je hoe duur die dingen zijn? En dat is nooit wat ik mooi vind. Dus als je dan iemand weet te vinden die zegt, nou weet je, als je mij een grove schets geeft en ik maak er wat van voor je, dan heb ik op zich over. Ik denk gewoon aan de zerfonderdelen. Maar ja, dan heb je dus, weet ik veel, tien 15 van die dingen.

Ruurd Sanders
Dat je niet zomaar even een onderdeel van een bos koelkast kan mag uitprinten ofzo.

Dave Borghuis
En dan kan je met je eigen reserveonderdeelen, Print. Dan krijg je natuurlijk ook discussie van wat is dan de kwaliteit. En stel dat jij een ontwerp of vindt dat jij zegt van kun jij je dat printen?

Randal Peelen
Eén keer printer.

Dave Borghuis
En het gaat dan helemaal mis. Wie van ons drie is dan verantwoordelijk?

Randal Peelen
Of je schent een intellectueel eigendom, een patent.

Dave Borghuis
Daar zijn nog wel wat uitdagingen om op te lossen. En wat ik vooral in een praktijk merk is van mensen hebben wel soms het idee van oh ik wil dat geprint hebben. Ja, dan moet je het ontwerpen. En dus moet iemand doen. Dat kost ook geld. Dus ja, en dan is het al 9 van 10 keer. Kost dat meer dan het hele onderdeel?

Floris Bot
Nee, inderdaad, als je zoals ik nu zeg, ik heb A123. Ik heb veertien handgreepjes nodig. En dan zeg ik, ik heb veertien handgreepjes nodig, moet er ongeveer zo uitzien. Dan ben jij, weet ik veel, anderhalf of twee uur bezig met het ontwerpen nog. Of iemand. Je stuurt het terug, dan heb je nog een keer een opmerking, ben je nog een keer een uur bezig, dan ben je al vier uur onderweg. En dan moet het nog geprint. Dan gaat het heus geen tientje per stuk meer kosten.

Dave Borghuis
Heel goed. Gaat er door?

Ruurd Sanders
Waarvan zit je al dan een scheurje al tegen. Zort van massaproductie, dan moet je afvragen. Het meer dan dat ene kleine stomme onderdeeltje van een een of ander Apparaat waar lang de reserveonderdelen niet meer van zijn. En dat daarvan dan misschien de fabrikant zo goedmoedig is geweest om te zeggen. Nou weet je wat, ik zet mijn. Een 3D-file zet ik op het internet. Iedereen kan het gewoon downloaden. Succes ermee. Dat zou ik een hele toffe.

Dave Borghuis
Ja, dat zou wel een geniale ontwikkeling zijn. Dat gebeurt nog niet goed genoeg. En waarschijnlijk ook vanwege de wie is dan verantwoordelijk? Die discussie durven ze nog niet aantrekken.

Ruurd Sanders
Wat je wel nodig hebt is zoiets wat jij nu hebt staan. In de buurt, waar je dan dat even naartoe kan sturen. Want als ik het dan vervolgens nog weer met de post moet laten komen. Ja.

Floris Bot
Maar even los van wie is er dan verantwoordelijk? Je kan natuurlijk gewoon zeggen, joh. Als je hem gaat printen, jouw eigen probleem. Nee, het andere probleem is dat al die fabrikanten helemaal niet dat je zelf gaat repareren. Want als het stuk is, koop je maar een nieuwe. Dus die repair actie weer omhoog. Oh, die is ook leuk. Wil je daar nog in rand al? Of zeg je de tijd niet voor?

Randal Peelen
Wat ik zelf gewoon even kwijt moet, is dat ik in een alternatief leven of een parallele tijdlijn best gewoon. Een space in kastricum zou willen maken. Waar ik gewoon lekker al mijn consoles neerplamp. Jij wil gewoon van die shit af.

Ruurd Sanders
Het heeft helemaal niks met Maker te maken.

Randal Peelen
Waarom sluit het een het ander? Godverdomme. Het is een beetje zo'n soort van dagdroom, dat de Met Nerds om Tafel community, die al bestaat, en dat zijn best wel veel mensen, als die nou eens allemaal in één dorp hadden gewoond. Dan was dit ding er binnen een week geweest. En het is dus eigenlijk dat fysieke component is best wel een uitdaging. Het feit dat het een locatie moet hebben. En dat is wel een mooi linkje naar iets wat ik aan wilde snijden. Want je had. Ja, je hebt ook een website gemaakt. Ik las het eerste keer toen ik dacht dat het heette mapall.space. Ik zo mappel.

Dave Borghuis
Dat is nog mijn naam nodig.

Randal Peelen
Mapal. Dus alle spaces van nou ja op het eerste gezicht de wereld, maar zeker Nederland, staan daarin. Nou, dan zoom ik een beetje uit en dan beschouw ik zo. Hoe het er in Nederland voor staat, nou ik zie er een heleboel in Zuid-Holland. Een handvol in Noord-Holland. Allemaal Amsterdam. Leeuarden, Groningen. En voor de rest, ik bedoel, ik denk dat ik ze met gemak kan tellen.

Dave Borghuis
Het zijn er elf die nu echt actief zijn.

Randal Peelen
Het zijn er niet genoeg voor me.

Dave Borghuis
Nee, je hebt wel Fablabs, maar die zijn veel minder open, zeg maar. En daar gelden ook meestal regeltjes en soms mag je daar alleen als student naar binnen heen. Dus dat is ook. .

Floris Bot
Hoeveel? Even gewoon sorry dat ik hem ga vragen, want misschien is het niet netjes. Maar hoeveel. . Hoeveel geld heb je nodig per maand om zo'n unit draaiende te houden? Dus hoeveel gebruikers en klanten en hoeveel euro per stuk?

Dave Borghuis
Bij TkkrLab zelf? hebben we iets van 35 members en die betalen allemaal 30 euro per maand gemiddeld. En dat is dan voldoende om de huur te voldoen.

Floris Bot
Ja, maar je wil er eigenlijk gewoon 500 hebben en dan is 5 piek per maand ook heel fijn.

Dave Borghuis
Ja, als jij dat op die manier zou kunnen regelen, ga vooral je gang.

Floris Bot
Ja, nee, maar dat is natuurlijk power is in numbers. Dus als je er 500 voor elkaar krijgt en betalen 5 euro per stuk is 2500 euro. Dan kan je prima zo'n ruimte van een uur en nog leuke dingen doen.

Dave Borghuis
Ja, maar wat ik wel belangrijk vind, of tenminste wat een enterpris anders maakt dan een online communitie, zeg maar.

Floris Bot
Is toch juist fysiek bij elkaar komen? Ja, oké. Dus je groep mag niet al te groot zijn, maar je wil ook weer niet te veel vragen, want dan wordt het te moeilijk.

Randal Peelen
En D<unk>D-avonden doen gewoon. Ja, dat gebeurt ook bij ons.

Ruurd Sanders
Magic the Gathering. Ja. Het is een beetje hetzelfde met die plekken achter een. Als je een spelletjeswinkel binnenkomt, dan is er altijd een plek achterin waar ze zitten, Magic, het DD, Warhammeren. Ik weet niet of dat. Werkwoorden zijn, maar bij deze maak ik ze.

Dave Borghuis
Een hackerspace is nergens een definitie waar je aan zou moeten voldoen, zeg maar. Dan moet je erin moeten beginnen.

Floris Bot
Ik heb geen tijd. Dan wijs je vrijwilliger in de buurt aan het doen. Dan heb je gewoon niet genoeg beurts daarin kast. Dan heb je niet tijd. Maar dan kan je wel dichterbij zijn.

Ruurd Sanders
Maar in Kastrum, dat zijn toch een beetje van die surf dudes. Het is alleen maar. Mannen waves.

Randal Peelen
Ik weet dat het tijd wordt dat jij een keer bij mij lekker kompakt. Dat is wel een goed idee. We nemen heel veel nerds mee. Maken we daar een hekken, is wel een serieus. Maar nee, er zitten niet alleen maar surf dudes. Er zitten alleen maar over een paard getilde veel te rijke boomers in dat kut dorp. Dus dat is een heel ander sfeertje. Het zijn geen surf dudes, geen kinderen.

Floris Bot
Er zijn wel mensen aan het surfen trouwens. Ze zegt er even helemaal niks. Ik wil niet ruzie krijgen met heel kasten, ik zeg even helemaal niks. Hij woont overigens in bakken, laten we even wel zijn. Op Bakm al.

Dave Borghuis
De uitdaging is als je stel dat je zo brindje wilt beginnen, ja, dan moet je gewoon, tenminste, zoals ik begonnen ben. Is met een paar vrienden verzameld om me heen die een beetje dezelfde interesses hadden. En ja, gewoon een keer aankondigen. Beginnen in een café. En een langzame handcare. Op andere plekken afspreken één keer per maand. En dan daaruit zoeken naar een plek.

Randal Peelen
Wij met me eens dat zeg maar. Wij zien dat in onze community rondom deze podcast ook heel erg. Dat tijdens het. Tijdens de lockdown, evident toen kwam dat Weerwolf heel erg op. Ze hebben massaal gaan doen. Dat is nu bijna moeilijk om een potje te vullen. We zijn op Discord hele avonden gaan organiseren. Nou, dat is ook op een laag pitje. Die lockdown was eigenlijk een soort van online canvas waarin heel veel van dat soort dingen gewoon. . . online gingen afspelen. En dat was kinderlijk eenvoudig en extreem laagdrempelig. En nu zo'n space hebben in de buurt, als je dat niet hebt, zoals ik. En je hebt bovendien geen tijd, ja, weet je, dan komt zo'n ding er niet. Terwijl ik wel een soort van space gat in mijn leven. In de vorm van een hackerspace.

Floris Bot
Maar het is ook van jou, kijk. Als er voor jou een space zou zijn in Haarlem of in Alkmaar of zo, weet je wat enigszins te bereizen is binnen 25 of 30 minuten of zo, dan is het misschien zelfs nog wel enigszins te doen. Maar als je.

Randal Peelen
Als jij nu naar Amsterdam moet, dat is voor jou best een strak. Er zijn er in Amsterdam wel vier, dus dat scheelt een boel. Maar dat is wel het enige in heel Noord-Holland.

Floris Bot
Ja, nou ik woon zo meteen helemaal aan het begin van Noord-Holland. Oh, dat doe je zelf. Einde van de wereld. Oh nee, begin van de wereld.

Randal Peelen
Het is altijd mooi als jullie zeggen.

Floris Bot
Ik heb een. . . Ik heb een probleem in mijn leven. Oh, maar daar heb je zelf voor gekozen. Ja, dat klopt. Ik heb er bij deze ook zelf voor gekozen. Laten we wel zijn. Dus dan is het helemaal niet te doen. Als ik dan zeg van, ah ik wil eigenlijk wel met een hackerspace dingen doen, mijn vrouw ziet me aankomen. Hé schat, ik ben net klaar met werk, tien uur vijf. Als ik dan nu naar Amsterdam rijd, snel via de McDonald's. Dan kan ik daar misschien kwart over zes zijn en dan moet ik ook nog een beetje op tijd terug zijn voor werk. Nou, dan ben ik er twee, tweeënhalf uur en dan moet ik weer naar huis. Dat is gewoon niet relaxed. Je kan niet even een uurtje erheen een keer.

Dave Borghuis
Nee, dat wil ik. Ik zie bij ons dat de members, de helft komt zo'n beetje uit Enschede zelf. En de andere helft toch binnen een half uur gerijen maximaal. Dus dat is wel een beetje, tenminste, spreek ik even voor Tuklap. Maar ik denk dat voor andere spelers ook een beetje geldt zeg maar.

Floris Bot
Ja, ik denk dat. . Kijk, ik ken Awesome Space dan ongeveer als enige ook. Dus die wordt nu wel vrij vaak genoemd, sorry daarvoor. Beste andere spaces die ook aandacht echt wel verdienen. Maar het voordeel dat zij hebben is omdat ze wat meer rondom gaming zitten en wat audio, dat er ook mensen juist uit de directe omgeving. Gewoon af en toe een huis ontsnappen. Gewoon lekker even daar een avondje gamen. En dat helpt natuurlijk wel.

Ruurd Sanders
Ik denk dan dit soort plekken ook wel vrij snel om organisch ontstaan rondom technische universiteiten. Je hebt natuurlijk Enschede heb je de technisch universiteit, je hebt een Delft, Eindhoven ook.

Dave Borghuis
Dan heb je al een vrij grote. Ja, maar je zou verwachten dat bij ons heel veel studenten zijn, maar dat. Valt in de praktijk een beetje heel erg tegen.

Ruurd Sanders
Ja, of misschien accidenten die zijn blijven plakken. Let wel. Ja, kijk. Maar ja, die zijn al wel met de paplepel ingegoten om met nudderige dingen bezig te zijn.

Randal Peelen
Heren, hebben jullie nog onderwerpen waar we het echt over zouden moeten hebben? Of gaan we naar de vragen van? Ik wil naar de vragen, want ik heb al een vraag op de call. Ja? Ja, Ruurd. Wat is jouw eerste vraag?

Ruurd Sanders
Oh, plaspauze. Hij moet plassen.

Randal Peelen
Oké, dat is goed. Maar dat ga ik ook. Dat zal jullie leren.

Floris Bot
Dat is goed hoor. Ja, sorry, even plaster. Ik heb vandaag echt veel te veel gedronken.

Ruurd Sanders
Ga je plassen en piezen? Of moet kiezen? Plas of piezen?

Randal Peelen
Ik ga even het meestal doen: uitknippen voor de donateurs, voor de vrienden van de show.

Ruurd Sanders
Je weet wel gewoon tegen het knippen afgeboden. Ik doe dat niet meer, maar dan komt er al het barst in. Het porcelein heb ik ook laatst achter mijn velletje vandaan moeten halen.

Randal Peelen
Dan ga plassen dan.

Ruurd Sanders
Godzamne. Ho. Ja, ja, niveau niveau. Maar ben je ook wel eens een frightcamp geweest dan?

Dave Borghuis
Nee. Ik kan wel degene die dat organiseert, want die kwam ook op de Nederlandse campings wat dat betreft.

Ruurd Sanders
Ja, daar heeft ook het idee gekregen, want die heeft het ook. Verteld dat hij dus inderdaad in het, dus het Nederlandse kamp, dat hij dat leuk vond. En dan volgens mij nog een keer CCC. En daarna dus dat besloten van een België dat ook te doen, Friedcamp.

Dave Borghuis
Nee, want je hebt de camping zouden ook. .

Ruurd Sanders
Zijn er wel twee in de soep gelopen? Of in ieder geval één. Eén editie is in de soep gelopen door Corona.

Dave Borghuis
En dat geldt ook voor de Nederlandse camping.

Ruurd Sanders
Ja, maar dat zouden we kunnen verklaren. Want volgens mij is de Fright Camp episode inderdaad pas weer in 2024. Dan zal een na de Nederlandse versie. Nee, wacht even, nee, 2023. Omdat de 22 variant natuurlijk naar de Nederlandse gaat.

Dave Borghuis
Ja, dat wordt allemaal een beetje geschoven nu. Normaal is de formule, je hebt eentje in Duitsland die is één keer in vier jaar, eentje in Nederland die is één keer in vier jaar. Dus om de twee jaar is een grotere in Europa, om het zo maar te zeggen. En daarnaast heb je Bornhack in Denemarken, EMF in Verenigde Staten of UK.

Ruurd Sanders
En ga je die dan ook allemaal af?

Dave Borghuis
Ik ben daar wat minder fanatiek in. Dus de Nederlands vind ik dan wel leuk. Het Duitsers ben ik ook wel een paar keer geweest. Dat schijnt wel een ervaring te zijn, dat CCC. De Bornak en de EMF ben ik nog niet geweest. En ja, misschien dat het ooit komt, maar ik heb daar ook geen echte behoefte in dat ik daar nou naartoe moet. Maar het is allemaal wel leuk.

Ruurd Sanders
Ja, ik ben niet zo'n kamperder.

Dave Borghuis
Dat is mijn probleem. Ik ben totaal geen kamperder, maar voor dit soort evenementen maak ik daar wel een uitzondering voor.

Ruurd Sanders
Het is wel gewoon heel leuk om. Uiteindelijk is het gewoon gelijkgestemde opzoeken. En dat is gewoon super leuk. En dat zie je gewoon. En die doen allemaal hele maffe dingen. En ik vond bij Frightcamp vond ik ook echt de talks vond ik heel leuk. Terwijl er onder andere was er een jongen die had hij. . Dat was van bitcoin. Je moest een bitcoin kraken of zoiets dergelijks. Oké, mijn. Of nee, nee, die moest iets. Nee, die moest. Iemand had een bitcoin hash verstopt in DNA. En hij moest die DNA decoderen. En dus heeft hij een talk over gegeven. En dat is echt fantastisch. Echt heel leuk. En zo is het constant van dat soort dingen.

Floris Bot
Bleef ik gewoon achter de tv hangen. Bijna. Nee hoor. Nee hoor. Maar gewoon goed. Ja, oké. Zullen we dan aan de vraag beginnen?

Randal Peelen
Yes. En nu Ruurd heeft afgekondigd dat het tijd is voor de vraag en luisteraars, mag hij ook de eerste vraag stellen jongens?

Ruurd Sanders
Yes. Ja, dus dit komt een beetje terug op een passie van mij vroeger. Ik speel al vanaf mijn. Veertiende jaar levensjaar speel ik al Dungeon Dragons. Dat is heel lang geleden. Loopt die campaign zo lang? En ik heb door de jaren heen verschillende roleplaying games gestaan, maar. Laatst ook weer bij Dungeon Dragons dat inderdaad dat je het personage dan kan printen. En dat je het personage dan op de tafel kan zetten. Dus er was een vraag van Hazzi. En deze vind ik dus heel erg interessant. Stel, je zou een 3D printer kopen om je D<unk>D minis te printen. Welke raad je dan aan?

Dave Borghuis
Je hebt tegenwoordig Reson Princess noemen ze dat. Dus dat ze niet met de kunststof draad versmelten en dan neerleggen, maar met vloeistof. Waarom is dat beter? Omdat de resolutie daar veel beter is.

Ruurd Sanders
Ah, je kunt. Ja, maar dat is wel een nadeel van.

Dave Borghuis
Ja, volgens mij kun je wel met een kleinere kop, een fijnere kop, meer details printen. Maar dan nog steeds hou je niet de resolutie van een resin prenten. Er zit wel meteen een nadeel aan. De resen, zolang dat het niet uitgaard is, zeg maar, is er gewoon chemische troep. Dus moet je ook als dusdanig behandelen met handschoentjes aan. Hoe lang? Doet dat dan? Dus je hebt de restende schoon vloeistof die doe je in een bakje. En vervolgens wordt gepand en wordt je model uit het bakje getrokken, om het zo maar te zeggen. En dan kun je de model van de plaat afhalen. Die moet je schoonmaken met alcohol. En die moet je dan in een uv uitlaat haren. Daarna is het weer veilig.

Ruurd Sanders
Ik denk niet dat ik iets wat ik thuis kan neer.

Dave Borghuis
Ja, maar je moet even een methode vinden dat je dat. Veilig.

Ruurd Sanders
Ja, maar ik denk dat de vraag van Hassi ook wel misschien meer is van ja, stel dat ik dat thuis zou willen doen. Dat kan thuis. Dit kun je thuis doen.

Randal Peelen
Ja, neem ik doe. Ik betaal iemand. 25 piek en dan stuurt hij het naar mij op met een pakketje. Ja, dat zou ik doen. Ja, maar goed.

Dave Borghuis
Maar dan moet je nog wel een model hebben natuurlijk. Dus ja, dat wil ik eigenlijk downloaden, maar volgens mij. Er staat best wel een handel in dit soort dingen.

Ruurd Sanders
Daar zog maar best wel een redelijk levendige markt in.

Floris Bot
Die resin printers beginnen ergens 350 van wij al gekomen.

Dave Borghuis
Je hebt die Elegou Mars 2. En die zit volgens mij rond de 200.

Randal Peelen
Nou wacht even, dat printen dat geloof ik wel. Dat is gewoon het pullenboel kopen en het effectief doen. Hoe ontwerp ik zo'n. ontwerp.

Dave Borghuis
Ja, als je die Dungeons <unk> Dragons poppetjes zou willen doen, dan zou je bijvoorbeeld een blender kunnen doen. Een blender is een pakket wat bedoeld is om animaties te maken. En dus vrij 3D-vormen te maken. Als je helemaal met niks wil beginnen, kun je met Tinkercats beginnen. Dus een soort digitaal blokkendoor zeg ik altijd. Daar kun je redelijk eenvoudig mee aan de slag gaan. En als je wat meer technisch wil doen, dan kom je in een soort Kadkamp programma's terecht. En het ligt een beetje aan welke kant je dan ook wil. Dus je hebt zowel online programma's in. Als freeware programma's. Als Fusion. Of niet freeware.

Floris Bot
Maar Fusion 360. Komt er wel een beetje op neer dat als je wil gaan 3D printen, dat je ook maar beter kunt gaan 3D designen.

Dave Borghuis
Als jij daar wat verder in wil komen, Wal.

Randal Peelen
Het is een beetje te hopen dat je zei van ja, maar dat is gewoon een online bibliotheek met 228 miljard van die popjes. Kies er gewoon drie en klaar.

Dave Borghuis
Je hebt Thingiverse. Er is een website waar heel veel voorbeelden op staan. En er staan ook wel Dungeons <unk> Dragons dinnetjes op. Prusa heeft ook zijn eigen website daarin. En voor 3D-printses heb je dus een STL-bestand nodig of een OBJ. Dus als je die kunt vinden, dan kan die in principe geprint worden.

Ruurd Sanders
Game Master toen waar ik een tijdje meegedraaid dan in de. . Die ging zelfs gebouwen uitprinten en muren en shit.

Floris Bot
Is dat een 3D-printer hier in Amsterdam waarmee je huizen kunt printen? Dat heb je ook nog. Die heb je denk ik niet voor 200 euro. Nee, zou je denken?

Randal Peelen
Floris heeft ook dat geleerd in de vorige aflevering. Lekker bezig. Nee, ik heb hem opgepikt en onthouden. Ik dacht, hé. Dave, heb jij een mooie vraag gezien?

Dave Borghuis
Um, babam pam. Ja.

Randal Peelen
Sorry.

Dave Borghuis
Moet ik nog even terugvinden. Stel jullie maar even de vraag, dan zoek ik ondertussen even op.

Randal Peelen
Ik heb er nog wel een: Mosretna, die draait dit ding nog wel eens om. Die vraagt aan jou: Wat zou je nou echt nooit 3D-printen? Een pistool draai je hand niet voor om.

Dave Borghuis
Maar een werk zou je nooit doen. Nee, dat is niet wat ik bij voorhand uitsluit wat dat betreft. Een bel. Een bel. Ja, dat was wel een bottebel. Ik had wel eens van die sekspeeltjes uitgeprint. Dus ja, wat niet?

Randal Peelen
Dat is een goede vraag. Maar je bent wel een mens met een bepaalde moraliteit, zeg maar. gemeente dingen gaat trekken, dan zeg je nee dat trek ik niet. Dat willen we niet hebben hier.

Dave Borghuis
En ja, bijvoorbeeld WAPLAPS gaan er wel heel specifiek mee om. Die zeggen van ja, we printen geen wapens. In welke vorm dan ook? Dus daar zou je geen 3D-pistool kunnen laten printen.

Floris Bot
Nee, maar bij jou krijg je ook een klappertjespistool.

Dave Borghuis
Ja, dat klopt.

Floris Bot
Dus het is eigenlijk hetzelfde. Ja, ik kan me geen, tenminste, als ik je zo goed heb begrepen, dan heb jij geen printers die metaalprinten. Dus dan wordt het al lastig om een krachtig, sterk wap te printen. Sekspeeltjes van gewoon standaard filament lijkt me ook niet super stevig.

Dave Borghuis
Nee, dan zou je ook wat extra stapjes moeten doen als je het wil gaan gebruiken en zo.

Floris Bot
Ik zie het al misgaan. Ja, ik weet niet waarom je dit zou willen, maar. Nee, nee, maar dus ik. Ik kan me ook wel voorstellen dat je zegt van ja, er zullen heus wel dingen zijn, maar daar is 3D-printen op de manier zoals ik doe eigenlijk gewoon ook niet de goede manier voor.

Ruurd Sanders
Hebben we daar ook gelijk mee de vraag van nieuws afgevinkt, of nog niet?

Floris Bot
Nee, die ga ik dan maar stellen, want dat was een heerlijk voorzetje. Wat is de vreemdste printopdracht die je je kunt herinneren?

Dave Borghuis
Ja, ik heb eigenlijk qua opdrachten alleen heel saaie opdrachten gehad. Dus ik heb ook een keer een aanvraag gekregen of ik een printer kon uitlenen voor een kunstvoorstelling. En die gingen dan de afstand tussen je anus en de balzak opmeten. En dan kon je dan bepaalde dingen uitconcluderen. En dat werd dat gedredeerscand en dat soort dingen. Why? Ja, dat is kunst. Ja, is kunst daar, daar kan je het niet overdeelen.

Ruurd Sanders
Nee. Afstand tussen de balzak en de scodum en dan.

Dave Borghuis
Die afstand en dan kon je dan iets afleiden. Ik ben even kwijt wat dan precies is heel veel gegeten voor nodig. Ja, dan kon je scannen en dan kon je dan meten, en dan kon je dan je eigen afdrukje meenemen.

Ruurd Sanders
Gewoon je eigen balzaak meenemen. Nee, je Perinee meeter toch? Ja Perineum, ja, dat doe ik, ja, dat stuk. Dat wil ik altijd al hebben. Waarom heb je hier geen markt voor?

Floris Bot
Nee, die wil ik zo al mijn bedoel liggen.

Ruurd Sanders
En dat ik hem zo heel tijd heb. Ja, dat je er een beetje aan kan. Kram en zo, toch? Dat is superfijn. En dat is wat voor, maar er degene ze vaak een beetje ruw ook.

Dave Borghuis
Goed, dan gaat dit in.

Randal Peelen
Randou, help ons uit dit gat. Volgens mij mocht het even nog een grond innen.

Dave Borghuis
Volgens mij stond er nog wel ergens een vraag, maar die staat. Ik weet niet of die in de vragenlijst staat nu. Favoriete apparaat en waar ik nog graag meer tijd in zou willen besteden. Van wie is dat? Simon. Simon. Staat redelijk onderaan. Misbruikt is vind ik toch een. . Ja, een 3D-punt vind ik op zich wel gaaf, maar meer mensen. Je kunt met laserkeutte kun je ook heel veel dingen doen. En ja, die is in algemeen toch wat minder bekend dan een 3D-printer volgens mij. En vooral omdat je daar heel snel dingen mee kunt maken. Dus een opdracht duurt meestal kun je in minuten uitdrukken. In plaats van uren bij een 3D printer. En waar ik zelf nog graag wat meer in zou willen duiken is met CNC's. Maar dan krijg je ook weer het vooral van ja, dan moet je ontwerpen en dan moet je een toolpath gaan berekenen en dat soort dingen allemaal. Dus dat is nog een heel tract. En ja, ik werk meestal van ja, ik moet eerst. . Iets hebben waar ik dan zelf wil maken, zeg maar. Ik heb nog eigenlijk nog niet iets kunnen bedenken waarbij ik per se een CNC bij moest gebruiken.

Floris Bot
Ik wel. Ik vrees toch dat ik dan daar ook maar moet. Nee, ik wil een werkblad voor mijn werkbank. laat vrezen. Want dan wil ik zogenaamde parf gaten in hebben. Dus dan wil ik gaten in hebben van 20 mm rond op een bepaal afstand. En dan heb je dus Twee meter nog wat aan blad. Ja, dat kan je met de hand nooit zo nauwkeurig doen. Maar ga je met die gaten doen dan? Wil je echt de uitleg hebben, dan komt hij hoor. In elk gat kan je een benchdog steken, eigenlijk een soort staafje. En dan kan je dan je werkblad, waarmee je werkt, zeg maar het stuk hout tegenaanschuiven en dan ligt hij altijd haaks. Dus als je dan dingen gaat doen, ligt het altijd haaks. En als je hem slim ontwerpt. . . Dan kun je die gaten zo maken dat je ook in hoeken kunt werken. Die tot een graad nauwkeurig zijn. Dus als je dan dingen die aan elkaar wil maken of moet zagen of iets doen. Dan heb je een heel fijn werkblad. Super handig. Daarbij, je kan ze ook gebruiken om je hetgeen waarmee je werkt van het werkblad af te tillen. Bijvoorbeeld als je gaat lijmen of lijmklemmen moet gaan gebruiken.

Dave Borghuis
Maar dat is dan een vrij groots blad wat je dan. .

Floris Bot
Ja, ik maak kasten. En dan niet tv-kastjes, maar echt gewoon zeg maar een keukenkastformaat. Dat is wat ik leuk vind.

Ruurd Sanders
Ik zal gelijk denken, nadat ik jullie twee zo praten over die CNC, moet ik wel denken, Simone Yetch, weet hij of niet?

Floris Bot
Ja, zeg ik altijd.

Ruurd Sanders
Het is toch Yetch of niet? Ja, het is zweet. Nou, whatever. Kiert. Leuke dame van YouTube. Ontzettend gave meid. Maar dat is dus meer. Nou, dat is Makerspace. En wat ik ze ontzettend leuk aan haar vind, is dat zij dan echt. Ongelooflijk dolgelukkig met haar CNC. En dan gaat ze ook allerlei dingen. Gaat ze eigenlijk gewoon allerlei dingen verzinnen om maar dat ding te kunnen gebruiken.

Randal Peelen
Dat allemaal dingen maakt toch?

Ruurd Sanders
Had ze bedacht dat ze een robot wilden hebben. Zij heeft haar Tesla omgebouwd tot een truck. Ja, maar die hadden ze nog niet toen. En zij wilde een druk en een Tesla. Een Druckla, dat zo heet die. En ze heeft een. God, jij, je moet dat kanaal maar eens bekijken. Ze zijn fantastisch. Ze hebben wel een keer gedipd trouwens. Ze heeft ook een robot gemaakt die dan haar vader moet voorstellen. Het computer dan een schouderklopje geeft. Of een bord waar je je volgens mij je maandstonde bij kunt houden zo. Echt geweldig. Zulke originele ideeën heeft zij. Simone Yetch, echt geweldig. Heel inspirerend wat hij allemaal doet. Nu zit ze eigenlijk van allerlei dingen voor de hond te maken eigenlijk. Daar komt het eigenlijk een beetje neer.

Floris Bot
Had jij nog een vraag, Rurt? Over eens noemt Google haar gewoon uitvinder.

Ruurd Sanders
Ja, zij is begonnen als de Queen of Shady Robots. Dus dat is bijvoorbeeld een tandenboetsmachine en een. Een groentehakker dan en echt gewoon vrij gevaarlijk ook. Maar wel super grappig, ook echt in tonight show geweest. Het is echt fantastisch. wijken af. Ik had de vraag van Tibor om toch weer even terug te pakken op het wifi-tracking deel. Je hebt volgens mij een goede kijk op privacy, zegt hij. Daar ben ik volledig met hem eens. Wat vind jij van de corona QR-code en app, zowel technisch als maatschappelijk impact? Volgens mij kunnen we dat maatschappelijke deel nog een uur over lullen zien.

Dave Borghuis
Het technisch gedeelte denk ik dat allebei wel goed in elkaar zit. En vooral omdat ze allebei open source zijn. En ook omdat een aantal van de mensen die rondlopen bij Hackspaces ook meer werken aan deze applicaties. Dus ja, er wordt echt wel kritische vragen gesteld van, hé, we willen dat opslaan. Zou je dat echt willen doen op die manier? Of moeten we misschien toch kennen zeggen of op die manier daarmee omgaan? En voor die CoronaMelder, daar ben ik toen ook mee bezig geweest, heb ik zelf een coronateller applicatie gemaakt. En die telde dan hoeveel mijn telefoons in de buurt was waar de coronamelden op stonden. Dus ik gaf gewoon een aantal mensen aan.

Ruurd Sanders
Via die bloedtracking.

Dave Borghuis
Ja, dan was er een groene recipropie met een buitenscriptje. En ja, dan zie je een omtrek van 10 meter ongeveer hoeveel mensen er zijn die daar appen erop hebben staan. En dat was ook een beetje mijn doel om de discussie een beetje op te staan. Ik vind dat in ieder geval technisch gezien spul gewoon goed technisch in elkaar zit. Ja, en maatschappelijk, dat is een heel andere discussie.

Ruurd Sanders
Je mag een band worden hoor.

Dave Borghuis
Het staat open. Ja, ik sta een beetje dubbel in. Van de ene kant vind ik wel. Dat het belangrijk is dat mensen beschermd worden. Dus het CoronaCheck geeft haar middel toe. Maar ja, je sluit ook weer een groep uit. En als de. . Ja, ik ben geen 6-kundige, dus misschien zeg ik nog heel rare dingen. Maar misschien had je van tevoren aan moeten aangeven van ja, als de. . . zoveel procent van de bevolking is ingeënt, dan vervallen alle regels omdat we dan vanuit de ingerente bevolking nog genoeg bescherming hebben. Ja, en we hebben eigenlijk geen einddoel op dit moment.

Randal Peelen
Nou, weet je wat ik wel grappig vind? Dat hebben we namelijk wel. En dat hebben ze in de laatste aflevering van Signaalwaarde heel mooi uitgelegd. Dat is een podcast over. De pandemische actualiteit die incidenteel eventjes een paar stemmen extra moet hebben voor de Dutch Podcast Awards dit jaar. Godsamme, ik wil dat ze weer. Ik heb al gestemd. Dave, nou deze helft lichte druk. Dus een podcast award, en het gaat voor een heel groot deel om de stemmen van het publiek. En in de categorie tech en wetenschap hebben wij vorig jaar gewonnen. Jarenvoor tweakers als podcast. Dit jaar is gewoon unaniem eigenlijk iedereen met een beetje verstand van podcast die ik spreek, die zegt ook gewoon ja.

Ruurd Sanders
Signaalwaarde moet gewoon winnen.

Randal Peelen
Want niet alleen zijn ze dan misschien wel voor het laatst dit jaar. Want als corona voorbij is, die podcast, misschien ook wel. En ja, goed, ik draag dat warm hart toe. Maar in ieder geval hebben ze uitgelegd. Dit is. De laatste persconferentie is er een routekaart uitgebracht en dat was de zevende routekaart. Nu weet elke rechtgaard Nederlander dat er nog nooit een routekaart is. is gevolgd. Er is nu een boetekaart.

Floris Bot
Een beetje als mijn moeder die vroeger de kaart moest lezen in de auto. Het lukte niet.

Randal Peelen
Ja, ik wou het zeggen, de intentie was nog goed. Maar goed, kunnen we het ook al over hebben? We hebben een zevende routekaart. En op die routekaart staat gewoon: we gaan sturen op het zevendaagse gemiddelde aantal mensen opgenomen in het ziekenhuis.

Dave Borghuis
Dus daar sturen we op.

Randal Peelen
Als dat onder de 10 komt, dan gaan we stoppen met die QR-code. En dat was al zo tijdens de persconferentie. Dus die hele app had er volgens de routekaart niet moeten zijn. Nu zeggen ze natuurlijk weer van ja, nee, maar specifieke omstandigheden kunnen we specifieke besluiten nemen, oftewel de hele routekaart kan van tafel. Maar om nou te zeggen van er is niet over nagedacht en er ligt geen plan, ja. Plan liggen wel.

Dave Borghuis
Nee, ook niet ergens gezegd, maar ga verder.

Randal Peelen
Nee, maar goed, dus dat vind ik wel weer heel grappig dat die QR-code er in zekere zin al lang vanaf had gemogen. Als er maar minder dan tien mensen per dag.

Floris Bot
Als ze die kaart zouden volgen, even los van of het wel verstandig is.

Randal Peelen
Kijk, voor mij is het. . En dan ga ik puur uit emotie spreken, want ik weet dat dingen ook principes hebben en dat we in een rechtsstaat wonen enzovoort. Puur emotioneel heb ik zoiets van kijk. Als jij dat vaccin niet wil, dan vind ik dat je beslissingsvermogen per discussie staat. Dat ik niet meer benied hoe je aan die conclusie komt.

Dave Borghuis
Dan heb ik een keuze en ook bij een beetje boos moet blijven.

Randal Peelen
Oké, dus en dan ben ik, dan vind ik de volgende stap. Dat je zegt, oké, er is een alternatief. Je mag testen. Maar goed, oké. Dat is wel lastig. Dan moet je er tijd voor maken. Het kost ook geld. Dus ja, zwaar, het is een drempel. En ik heb dus iemand die ik respecteer en die ook zeker geen domme jongen is, hierover gesproken. En we kwamen eigenlijk in de kern van de discussie op het volgende. Vrijheid van meningsuiting is een heel belangrijk recht. En zo belangrijk dat het eigenlijk nummer één recht is. Want daarmee kunnen we alle andere rechten. . bediscussiëren en afbakenen. Alleen er zijn wel grenzen, je mag geen directe oproepen doen tot geweld bijvoorbeeld. Dus in de kern is het gesprek dat ik met hem had. eigenlijk de conclusie. Ik vind dat als jij zegt oké, ik hoef niet te testen, ik hoef niet te vaccineren, ik mag gewoon doen, want ik wil een kroeg binnenlopen vol met mensen. En ik heb schreeuwende corona, ik ben zo besmettelijk als maar wat. Maar ja, goed, geen QR-code voor mij. Dus ik mag gewoon naar binnen. Ook een vorm van geweld. Je kunt gewoon andere mensen aan gaan lopen stemmen. En omdat het een vorm van geweld is in mijn boekje, is mijn persoonlijke conclusie dat ik denk, ja, dan hoort die QR-code er voorlopig even bij. Hij moet wel van tafel op de deur, het moet tijdelijk zijn.

Dave Borghuis
Uiteindelijk wel ja, maar ja. Wanneer dat dan precies wordt, dat moeten we allemaal zien.

Ruurd Sanders
Kleine nuance nog wel aan mensen die dat bewust niet doen nu op dit moment. Je hebt inderdaad de wappies en dat is een hele categorie. Van mensen die het gewoon puur doen vanwege het feit van ik haat de staat en alles wat mainstream media is. Dat is niet te vertrouwen, dus ik neem het niet. Dan heb je ook nog mensen die zeggen, nou ja, ik kan medische klachten. Wil ik het niet hebben. Ik heb hartklachten. Ik heb letterlijk een collega verloren die de dag na zijn tweede vaccinatie dood op de grond lag. Omdat hij vanwege hardkloppingen, tenminste dat is wel het vermoeden, nooit bewezen. Want ja, ze hebben geen autoptie meer gedaan. Maar goed, het was wel heel toevallig dat hij de volgende dag stieruf. Maar ja, nu komt bijvoorbeeld ook in het nieuws dat er bij vrouwen bijvoorbeeld heftige bloedingen en onregelmatige menstruaties ontstaan. Een hele kleine groep nog. Dat moet nog onderzocht worden. Maar dat snap ik wel. Als vrouw zijnde bijvoorbeeld, want er zijn ook geruchten over mogelijke korte periodes van onvruchtbaarheid. Dan denk je van ja, ik wil misschien wel een kind. Dat er wel vrouwen zeggen van nou weet je wat, ik doe dat vaccin nu even niet. En dat is eigenlijk prima. Maar dan als je dan ergens naartoe wil, zou je even moeten laten testen. Dat is dan eenmaal het bij-effect.

Floris Bot
Ik snap dat je even advocaat van de duivel moet zijn.

Ruurd Sanders
Ja.

Floris Bot
Want ik denk dan bij mezelf, oké, kijk gewoon even naar hoeveel mensen zijn er besmet geraakt. Hoeveel mensen zijn er daarvan overleden? En hoeveel mensen krijg je hier last van? Statistisch gezien. Kun je dat iets allemaal discussie? Dat je zegt, nou ik ga geen prik nemen.

Ruurd Sanders
Ik ga geen prik nemen. Of ik wil bijvoorbeeld zoiets. Maar stel bijvoorbeeld dat het waar is. Stel dat er inderdaad een percentage van vrouwen zijn die inderdaad. Waardoor de menstruatiecyclus bijvoorbeeld gewoon compleet naar de knoppen wordt geholpen. Dat kan hè. Ik zeg niet dat het zo is, maar dat kan. Dat moet eigenlijk nog onderzocht worden. Dat denk ik ook meteen wel veel, hè? Dat klopt. Een bepaald percentage kan ook 0,000001 zijn. Eerder over promulage. In ieder geval, dat kan. En ik snap dat er mensen tussen zitten die zeggen. Nou, ik wil dat eerst even afwachten.

Floris Bot
Ja. Maar dat is toch een beetje hetzelfde als met het hele embolieverhaal. De kans dat je dus last krijgt van bloedklotten en meer van dat. Dus echt nare rotzooi in je bloed. Die bestaat. Die is. Ik weet het niet. Laten we zeggen 3 op de miljoen. Ik weet het namelijk echt niet.

Ruurd Sanders
Mensen zitten er nu ook zo bovenop Dat alles nu. Ik bedoel, ze slikken de hele dag rotzooien. En als ze ergens naar Thailand willen gaan, dan zetten ze zonder blik of bloze allerlei verschillende vaccins, zetten ze in een been. Hebben ze ook nooit vragen over gesteld? En daar kun je ook vervelende bijwerking van krijgen. Dus het is nu gewoon omdat er zo'n focus nu op ligt.

Floris Bot
Ik ken dus iemand die wil dus geen vaccin. Zo goed recht, ik bedoel, dat is de eigen keuze die hij moet maken. Want hij zegt, nou, het is allemaal niet getest, dat is allemaal moeilijk. Volgens gaat hij naar een festivaletje, maar dan loopt hij wel. Pilletjes te poppen en weet ik veel wat. Dan denk ik. Ik weet niet, gast, maar dat slik je dan wel.

Dave Borghuis
Misschien zijn die pilletjes wel getest aan dit waar de pin zit.

Floris Bot
Ja, want wij laten het dan. Ja, ongetwijfeld. Ja, maar de kans is daar groter dat het uit een enge schuur komt dan het vaccin, weet je wel.

Randal Peelen
Maar dit wordt vrij snel emotioneel, dat snap ik. Laten we even in onze eigen competentie praten. Wij zijn zelf. Denk ik alle vier hier aan tafel gevaccineerd. We hebben die QR-code, dat zal onze tijd wel duren. Dus dat is eigenlijk ook wel gewoon lekker, toch? Ik vind hem fantastisch.

Ruurd Sanders
Ik zit aan de goede kant. Ik vind het fantastisch, want er gaan weer dingen mogelijk zijn. Ik kan weer naar een festivals dadelijk. Dan kunnen ze dadelijk weer meer mensen in door bij elkaar komen. Dat ben ik ontzettend dankbaar voor.

Floris Bot
Wat ik meekreeg uit Signaalwaarde, en dat is waarom ik er heel emotioneel in zit, is als er een. flink percentage van de mensen blijft dien geen vaccin nemen of niet kiezen voor een vaccin even de bewust hè er zijn altijd mensen die niet kunnen omdat ze ziek zijn Dus die laat ik even buiten beschouwing voor het emotioneel gedeelte, zeg maar. Maar stel dat je dus tussen de 6 en de 10% van de bevolking nooit gaat inenten. Dat is vrij realistisch. Dat is vrij realistisch. Ja, maar dat is vrij realistisch. Dat virus blijft. Zeg aanpassen. Blijft muteren. En omdat het blijft muteren, blijft het ook werken. En krijgt het ook weer meer vat op de welgevaccineerde. Want hoe vaker het muteert, hoe minder goed je vaccin werkt. Dus voor de herd immunity, waar je net een klein beetje aan refereerde, Dave, is het wel belangrijk dat er zoveel mogelijk mensen, zodat die. . Zodat we zo min mogelijk mutaties krijgen. Dus daar zit mijn uitdaging. En ik denk bij mezelf. Maar dat is gewoon sowieso.

Ruurd Sanders
Daar sta ik ook achter. Daar gaat het niet om over.

Ruurd Sanders
Maar ik ga het erom dat ik.

Ruurd Sanders
Dat ik begrijp dat mensen met bepaalde angsten en bepaalde, ook vaak wel misinformatie, bepaalde keuzes erin maken en zeggen van nou weet je wat, ik wacht het nog even af. Pragmatisch gezien.

Floris Bot
Pra matisch gezien heb je daar hartstikke gelijk in. Ik zeg ook, even vanuit de emotie gezien. Ik vind dat je dit moet doen. Ik vind het. Als je het niet doet, ook goed. En dan heb ik wat meer mooi bij je computer. En dan zit er hoog aan voor. Maar daar zitten consequenties aan. Maar even terug naar de QR-app. Ik vind dus ook dat het zo moet zijn dat in jouw QR-app, als je negatief getest bent, dat dat ook in die app mag komen. Voor een x aantal dagen. Dat is toch ook zo? Dat weet ik helemaal niet.

Ruurd Sanders
In drie verschillende vormen. Of je hebt corona gehad. En dan krijg je de check.

Randal Peelen
Getest, genezen, gevaccineerd, gevaccineerd. Dus als jij een. Als je een test doet en die is negatief, dan heb je wat is het achtergrond. En dan zit er nog een QR-code.

Ruurd Sanders
En dan zit volgens mij nog een verschil tussen. Onze variant, dus de corona, dus de check app, daarin kun je eigenlijk aan de QR-code niet zien welke van de drie G's het is. Maar in het buitenland geloof ik wel.

Ruurd Sanders
In de basis variant kunnen ze zien.

Ruurd Sanders
Degene die jou checkt, die kan zien of dat is vanwege een van de drie c'est.

Randal Peelen
En er zijn ook landen die er anders mee omgaan. Ik ga bijvoorbeeld op vakantie naar Curaçao en die zeggen van nou, Nederland is wel degelijk een hoog risicoland. Ik denk. Jammer, we hebben een van de hoogste vaccinatiegaden alle tijden. Maar goed, oké. Curaçao zijn wij hoog risico. Dus die zeggen gewoon van joh, niet alleen moet jij je vooraf testen. Jij moet ook na drie dagen dat je hier bent, nog een keer testen. En weet je wat het is? Ook als je gevaccineerd bent, omdat ze uit een hoog risico hebben. Maar daarom, mijn punt is, er zijn 250 landen in de wereld, die hebben allemaal hun regels. Curaçao heeft nou één keer de regels. Dat ik uit een hoog risicoland kom.

Ruurd Sanders
Jij kan het met je meedragen. Er is een kans dat jij besmettelijk.

Randal Peelen
Wordt niet te hebben over hoe goed hun regels zijn. Het punt is, elk land heeft eigen regels. Ene, het ene land zegt nou een PCR-test is goed genoeg, de andere zegt. . Een antigene test is goed genoeg, een sneltest is goed genoeg. De andere zegt je moet wel gevaccineerd zijn. De andere zegt nou door Janssen ben niet. Er zijn dus verschillen in de wereld. En hoe landen ermee omgaan. Dus dat is met die QR-code zo. Hier in Nederland is het gewoon QR-code is binair. Je hebt hem of je hebt hem niet. En elke vorm van test is prima. Dus ook een sneltest, maar wel uitgevoerd door.

Ruurd Sanders
Ja, ik wil eens zeggen, het is niet die lekker even thuis doen.

Randal Peelen
Nee, maar goed, elke instantie waar je dit kan doen, vraagt voor een sneltest tussen de 30 en de 40 euro. Iedereen geeft allemaal zo'n video.

Ruurd Sanders
Dat weet ik eigenlijk niet, hè, dat deel. Als je nu. Hoe lang van tevoren moet die QR-test nu? Of moet je getest zijn om. Voor testen voor toegang.

Randal Peelen
Dat weet ik niet zeker. Maar volgens mij, als ik gewoon naar bijvoorbeeld spoedtest. nl ga, dan heb ik binnen 15 minuten de uitslag en ook een digitaal certificaat. Dus dan staat hij gewoon in die aan. Dus voor zover mij bekend. Kan ik na het werk even daar langs rijden, stamppot eten en daarna de kroeg in.

Ruurd Sanders
De grap is dus overigens. Wij gingen dus vorige week, of de week tevoren, gingen wij voor het eerst al naar een. . Verjaarisfeest, iemand werd 50 en dan was ze in een locatie en ik had me een QR-code al ik was al een keer naar een festival geweest. Maar mevrouw dus niet. Dus we stonden daar bij de ingang. En dat was de bewuste zaterdagavond. Dat is dus geen boem hoor. Zo oud is het niet. Even kijken, maar ik vond het eigenlijk wel een beetje comisch. Nou, dan heb je je laten vaccineren. Maar jij haalt je QR-code niet op. Jij zal daar gewoon. Totaal nog geen reden voor gehad, volgens lagen al die service lagen plat. Iedereen te gelijk steeds naar de ingang.

Floris Bot
Maar je kan ook niet naar testen. Want testen voor toegang geeft je ook je Q. Nee, we zaten al waren al helemaal daar op locaties.

Ruurd Sanders
We hebben ons toen toch doorgelaten. Want we zeiden van ja, luisteren, ze was ook maar een feest met 40 man of zo. Nee, ruur, dan gaan we niet knabbelen aan de maatregelen. Daarna zijn we netjes teruggegaan met de QR-code. Mensen werken de hele avond proberen.

Floris Bot
Ik ben blij dat je binnen bent gekomen. Het beste voor toegang is minimaal twee uur van tevoren. Nou, dan is het dat.

Randal Peelen
Oké, dus als je wil luisteren naar andere verstandige mannen die je meer verstand van hebben dan wij en je denkt dat is mijn tijd wel waard, dan kun je Signaalwaarde gaan luisteren. Dan moet je er ook wel, vind ik, even moreel gezien op stemmen. voor de podcastawards.nl slash stem We gaan door de tips en omdat we niet onbeperkt veel tijd hebben ga ik er een beetje tempo in gooien. Ik heb de eerste tip meegenomen. Ik heb recent een nieuwe iPhone in gebruik genomen. En zoals men doet, ga je dan backups maken, apps overzetten. En het leeuwendeel van de apps gaat altijd soepel. Maar je hebt altijd dat handje vol apps waar je even iets meer moeite voor moet doen. WhatsApp. En een daarvan is de Authenticator. Nou, heb ik al heel lang een niet nade te noemen hoeveelheid bitcoins. En daarvan heb ik toen ooit gedacht, hoe kan ik die bewaren zonder dat ik die bij andere mensen in beheer heb of een afhankelijkheid heb van een of andere hardware wallet of wat dan ook. En toen heb ik er een paperwallet van gemaakt. En die heb ik dus uitgeprint. En ik weet een wachtwoord. En die paperwallet is een fysiek ding daarvan. Dus ik heb aan. . Mijn vriendin vertelt, als ik ooit onder een bus kom, dan moet je die en die persoon vertellen wat je probleem is. En dan gaat die dat lekker voor jou oplossen. Die weet hoe het moet. En dit is het wacht. En die kun je, precies. Die moet je dan ook wel weten. Dat kun je dus heel goed bewaren. Maar dit is niet mijn tip. Mijn tip is, ik kwam er namelijk bij mijn telefoon ook achter. Dat de Authenticator app, waar dus al mijn two-factor authentication codes in staan, dat zijn er inmiddels best wel veel. Ik heb er ruim 20 en er zijn er mensen. Ik heb er veel meer. Maakt niet uit. Ik heb er teveel dat ik dacht, ik heb ze. Geen zin om ze met de hand over te gaan typen. Toen kwam ik erachter dat er in ieder geval in die Google Authenticator app een functie zit om die te exporteren, maar ook nog uit te printen. En toen dacht ik, hé, met Bitcoin Paper Wallets, dan gooi ik deze QR-codes erbij. En dan heb ik gewoon een la ergens in mijn huis en ik zeg niet waar. En daar liggen gewoon een stapel papier in.

Floris Bot
Maar we weten nu dat het een la is.

Randal Peelen
En je woont een classicum en hé, pak hem, pak hem, pak hem, oppak hem. Daar zitten dus een aantal QR-codes in die nog best wel waardevol kunnen zijn. En Het stukje papier bewaren, dat snapt iedereen. Dave kan gewoon jouw wifi track.

Dave Borghuis
Ik hek het wel even.

Ruurd Sanders
Ga gewoon buiten jou.

Floris Bot
Jij zegt. Bewaar het ergens in je huis voor het geval, je telefoon echt onaanroepelijk zoekraad. Toevalligerwijze heb ik ook een nieuwe telefoon. Hé, wat gek. En ik ben dus ook heel druk twee fases aan de pint geweest. Dus ik sta hier absoluut achter. Doe dat. Overigens voor mijn bitcoins. Ik haal geen eens een hele. Ik haal niet eens een halve, denk ik. Daarvoor geldt het in mindere mate, maar weet je. Sorry Dave, deze jat ik voor je voeten weg. De combinatie van een passwordmanager en je 2FA is heel fijn. En mijn. Verlengde van jouw tip en een beetje hopelijk van die van Dave. Sorry, nogmaals, voor het gras voor de voeten wegmaaien is. Als je de mogelijkheid op hebt om twee FA te doen, doe dat niet in je passwordmanager. Als je daar namelijk in bent, dan is die weg. Dus wat zijn andere tips? Je was al bezig. Je moet wel bezig aan hoor. Oké, oké, oké. Maar ik heb besloten dat ik ik deed heel veel YouTube tips. En ik ben nu in TikTok, dus ik ga nu TikTok tips geven. De TTT van Floris van deze week. Ik heb er vier. Een Nederlandse account van een dame die heet Maaike van Houten. Die doet dead jokes en hele suffe grapjes. Vind ik superleuk. At Maaike V. Houten. Je hebt een Amerikaanse dude die heet Angry Reactions. Die doet dus heel boos, maar dan heel positief. Dat is een heel rare combinatie, maar die is heel erg leuk. En Ad Angry Reactions. Wat ik persoonlijk ook heel erg leuk vind, is een dame die heet Julie Nolke. Die heeft een soort sketches waarbij ze met een toekomstige CQ vroegere zelf gaat praten over corona.

Ruurd Sanders
Heeft zij ook niet in zo'n persiflage van Trump? Dat ze dan de stem van Trump En dan memt ze dat zo na.

Floris Bot
Dus die zit op YouTube, maar je zit ook op TikTok. En die heeft weer wat nieuwe gemaakt. Dus ik vind dat heel erg leuk.

Ruurd Sanders
Ja, dat is wel super grappig. Over dat ze dan met zichzelf. Ja, en ik ga dit doen en ik ga reizen.

Floris Bot
En dan zegt hij al dat: ik zie je over een jaar nog wel. Ja, daar kan je nog op terugkomen. En op een gegeven moment is er dus al een dikke jaar erin. En dan komt er nog zo'n. Dat is, oh mijn god, nog erger. Nou, dus dat is heel leuk. At Julie Nolke met een Nico. We moeten zo naar huis. Ik heb er nog eentje, ja. Ryan Reynolds, VancityReynolds, die heeft een. Een hele leuke waarin die een liedje zong met Will. . Heet hij? Farrish? Farrell. Farrell. Will Ferrell? Super grappig. En jij riep, Ruurd, tegen mij: de collab met The Kiffness. Die staat er waarschijnlijk ook op. Ja, als je TikTok leuk vindt, ik heb hier vier accounts voor je genoemd, ga je ding doen. TikTok ooit zo begonnen. Het was ooit een maising app. Ja, dat was toch.

Ruurd Sanders
Het was gewoon ik zing iets. Single Lee of zo watch? Singley of single longer weet ik wel. Sing iets met zingen. Musically. Musically, ja. En dan zong iets. En dan kon iemand heel makkelijk. Dan bijvoorbeeld met een piano eronder.

Floris Bot
Maar je kan, dat is het leuke aan TikTok. Je kan heel makkelijk piwetjes maken. Dus je kan het filmpje van iemand anders, daar zet je jezelf ernaast. En dan krijg je combinaties. En dat wordt dan steeds wel gebruikt voor. Muziek, en dat is super grappig, maar nu telkens meer voor andere dingen. Er is overigens heel weinig 18<unk>. Dus dat vind ik wel een keer fijn. Komt omdat het Chinees is.

Ruurd Sanders
Ongetwijfeld. Is dat zo? Er is een doelgroep gewoon heel erg kinderen. Nieuwe markt is China, zeker Chinees. Innenkort heet het gewoon WeChat. Het is China. Ja, het is het door Chinees overgenomen. Geef eens wat tips, Ruurts anders. Mijn eerste was even The Kiffness, inderdaad. The Kiffness is echt zo iemand die heel erg van de YouTube-collabs of van die TikTok-collabs doet. Dus die zet inderdaad onder heel veel TikTok filmpjes, zet hij. Maakt die duetjes. Leuke muziek zet hij eronder. Maar hij gaat ook echt serieus verder. Dan zijn er andere mensen die er daar allemaal weer op reageren.

Ruurd Sanders
En een van de, ik zal die link nog wel toevoegen, waar ik heel erg emotioneel bijna van word, heeft hij een filmpje van een kat.

Ruurd Sanders
Die eigenlijk waar iemand naar zit te wijzen. En die kat die maakt zo'n geluid. En hij zet er dan vol een beat eronder. En dan komt er iemand met een gitaar mee, met een fluit en echt fantastisch mooi. En dan aan het einde zit iemand op een drum. Nou, het is echt gewoon fantastisch hoe dat. Ik zal die link ook nog wel even toevoegen. Nou, mooie tip, Dave. Dat was eigenlijk niet mijn tip. Nee. Simone Giertz staat er nu bij mij ook bij. Dat was helemaal niet mijn tip, maar bij deze. Ik ga dat lekker kijken. Mijn eigen tips zijn. Nou, iOS 15 is uitgekomen. iOS 15 die heeft nu voor Safari dat je plugins kunt installeren. Daar ben ik wel heel erg blij mee. En de URL-balk onderin. Wat zeg je? En de URL-balk. En de URL-balk komt onderin, inderdaad, op je iPhone. En ik vond Super Agent en Dark Reader wel toppen. Fijne plugins. Super Agent is eigenlijk een cookieklikker. Het is gewoon om al je cookies weg te klikken. Dus als je naar nos. nl gaat, dat je niet alles weer hoeft aan te vinken. Dus dat is super fijn. En Dark Reader is een, dat maakt je website donker. En het mooie is dat dat meegaat met je systeeminstellingen. Dus op het moment dat je in dark mode gaat op systemen, dan gaat je website ook automatisch op zwart. Dus dat vind ik zelf heel erg prettig. Ik heb sowieso iets met zwarte websites, ik weet niet waarom. Zwart op wit, dat vind ik ook in. Dark Mode voor de Win.

Randal Peelen
En door.

Ruurd Sanders
De tweede is een macOS tip Airbuddy. Ik weet niet of die al eens een keer getipt is. Maar dat is eigenlijk een plugin die je installeert op macOS. En als je dan in de buurt komt met je AirPods en je flipt hem open, dan krijg je een soort pop-up, net zoals je op een iPhone of op iOS eigenlijk dat te zien krijgt. En het fijne aan dat ding is dat hij ook eigenlijk, ik weet niet hoe die doet, maar op een een of andere manier kan hij ook een overzicht geven van batterijstatus van al je apparaten. Dus als je een drop-down daarvoor gebruikt, werkt heel goed. AirBuddy 1 was al goed, AirBuddy 2 is nog veel beter. Tip zit daarbij. Dan mijn laatste tip is de Before-trilogie. Hallo, ik ben al korter met jou dan jij bezig. Before trilogie, discussies die ik met mijn vrouw nog wel eens hier over gehad. Ik vind het een van de meest romantische films. Want het zijn namelijk drie films. Die ik ooit gezien heb. Zij vindt er helemaal geen zak aan. Maar dat is Before Sunrise, Before Sunset en Before Midnight. Ik weet niet een van de twee. En dat is een film die is ooit begonnen. Of die is. Dat is al een vrij oude film, volgens mij 30 jaar geleden is die ooit begonnen. Met Julie Delpy en Ethan Hawke. En het gaat over twee jongeren die elkaar tegenkomen in een trein op weg naar Praag. En dan besluiten ze de avond met elkaar in Praag door te brengen. En dat is een romantisch verhaal. Maar de opzet van die film is dat ze heel veel scènes opnemen, eigenlijk in één shot. Dus ze hebben discussies met elkaar, maar dat is allemaal in één shot opgenomen. En dat gaat in die andere films ook zo door. Ik zou zeggen, ga de eerst eens kijken bijvoorbeeld Sunrise is dat. Vond ik een hele mooie film. En dan gaan ze tien jaar later, gaan ze ook echt tien jaar later. Dus de acteurs zijn dan tien jaar ouder geworden. Dan komen die personages elkaar weer tegen, en dan weer tien jaar later. En zijn er nu over aan het denken om een vierde film daarvan te gaan maken, van de before. Nou, dan is het geen quintet of een quartet. De before quartet of zo, weet ik veel. Supermooi. En ik vind nog steeds een van de meest romantische films ooit.

Randal Peelen
Nou Dave, dan heeft Floris zelfs al een tip voor je voeten weggemaaid.

Dave Borghuis
Ja, en ik hou er dan nog drie over. Even kijken, ik ben zelf een fan van Cory Doctorow. Volgens mij woont hij tegenwoordig in, Amerika, Canada. zijn fixerschrijver, maar die is ook heel actief op Twitter met allerlei korte threads met over privacy of patenten of alle onderwerpen die ik eigenlijk wel interessant vind. Dus valg hem zou ik zo zeggen. En een ander ding is een podcast, Cyberhelden. Er wordt steeds iemand uit de Cybersecurity World. Geïnterviewd.

Randal Peelen
Gewoon al print toch? Ja, precies.

Dave Borghuis
Dus ja, die heb ik ook al een paar keer beluisterd. Dus op zich leuke verhalen om te horen. En als je zelf iets wilde 3D printen, maar je bent niet handig genoeg om te modelleren, dan kun je op Thingiverse kijken of op de Prusa website. Daar staan heel veel modellen. Dus dan kun je daar gaan zoeken om te kijken of jij het goede haatje of goede handvat kunt vinden en iemand er opdracht daarvoor geven. Dus daar waren mijn tips.

Randal Peelen
Tot zover deze aflevering van Met Nerds om Tafel. Met Nerds om Tafel is een podcast door Floris Bot, Jurian Ubachs en mij, Randal Peelen. Onze panelleden zijn Esther Crabbendam, Maarten van Woerkom, Ruurd Sanders en Sander Bijleveld. Onze gastnerd van vanavond was Dave Borghuis. Dave, hartelijk dank voor uw deelname. Pokken-eind zo terug naar huis rijden. Dat je dat er allemaal maar voor over hebt. Dat waarderen wij heel erg. Waar kunnen mensen meer over jou te weten komen?

Dave Borghuis
Op mijn eigen website, dvouguis. nl en op Twitter. Ik zie ook Facebook en dat soort dingen, maar daar doe ik eigenlijk niet zo heel veel mee.

Randal Peelen
Ook geen privacy daar. Meer informatie over ons is te vinden op onze website. En dat is mnot.nl. Je kunt onze Slack daar ook joinen en daar gingen 2000 hele leuke nerds voor. Je kunt vragen stellen aan gastnerds die wij alvast aankondigen elke week in het kanaal Vragen van de Luisteraar. Je kunt meepraten over afleveringen in het kanaal Napraten. Als je denkt, hé, ik heb hier wat over toe te voegen of ik wil wel eens zien wat andere mensen zeggen over wat ik zojuist gehoord heb, dan kan dat daar napraten. Gastnerds kun je aandragen in het kanaal Gastnerds. Je kunt elkaar tips geven in het kanaal Tips. En is er nog, heren, een kanaal op onze Slack dat extra relevant is voor deze aflevering? Ik weet het eigenlijk niet. Dat is eigenlijk een makerkanaal. Niet echt, hè? Ja, DIY. Ik wou hekje Funda noemen, maar hekje Funda is ook leuk. Want niet alleen zijn daar mensen naarstig op zoek naar een huis, maar we zitten ook lekker andermans huizen af te zeiken.

Floris Bot
Ja, maar er komen ook wel echt pareltjes langs pakjes en echt dat je denkt, holy crap. Ja, er zitten echt. Het is soms heel grappig en soms heel behulpzaam.

Randal Peelen
Word je nou vriend van de show? Dan kan dat op vriendvandeshow.nl slash mnot. Dan krijg je toegang tot het clubhuis op onze Slack. Geen reclame. De aflevering een stuk eerder. En, zoals bijvoorbeeld vandaag het geval was, knippen we gewoon een stuk minder weg. Zoals als we napraten of een plaspauze hebben, dan krijg je dat gewoon allemaal te horen. Alsof je er net wat meer bij was dan de rest. En merch is te vinden, dus T-shirts en hoodies, op onze webshop Nerdbier, op nerdbier.nl. En voor nu hartelijk dank voor het luisteren en tot de volgende keer. Doei cameramensen. Doei zwaai.

Maarten van Woerkom
Hoi, Maarten van Woerkom hier van Signaalwaarde. De podcast over coronastatistiek en coronabeleid. Die ik maak samen met Marino van Zelst en Jorik Blijenberg. Wij zijn genomineerd voor een Dutch Podcast Award. We zijn vereerd met de nominatie en willen nu natuurlijk die prijs gaan binnenhalen. Maar daar hebben we jouw stem voor nodig. Ga je voor naar podcastawards.nl slash stem.

Maarten van Woerkom
Kies Signaalwaarde en help ons aan de winst. podcastawards.nl slash stem. Alvast bedankt. Doeg.