317 – De nostalgie van inbellen en het wilde westen van internet in de jaren ’90 met Bert Hubert & Dave Aaldering

Randal Peelen:
[0:43] In deze aflevering van MadNerds Om Tafel hoor je hoe het leven was toen je nog moest inbellen om te internetten, hoe Bert Hubert een baan kreeg bij Casema door systeembeheerders een bericht te sturen via een openstaande poort en, in de bonus aflevering, waarom Dave een een boze pornoboer op zijn antwoordapparaat had staan. Welkom bij Met Nerds Om Tafel. We praten vandaag met Jurian Wachs en mijn naam is Randal Pelen. Onze gastnerds van vandaag zijn er twee. Bert Hubert en Dave Aaldering, een duo van gasten dat allebei al eerder aan tafel zat. Bert is een keer als oprichter van PowerDNS langsgekomen en een keer als latend technisch toezichthouder bij de geheime diensten. Dave is IT-ondernemer, hij startte ooit vanuit zijn slaapkamer een bedrijf dat uitgroeide tot glasvezelprovider Breedpand. Dat was daarvoor Breedpand Arnhem en dat heeft hij in 2020 verkocht en na een pauze van twee jaar is hij nu weer aan de slag met SPL. Ja goed, jij zat hier ook twee keer eerder aan tafel. Bert en Dave, hartelijk dank dat jullie er beide weer wilden zijn. Het was ontzettend leuk om jullie weer te mogen ontvangen. De luisteraars waren lyrisch, wij hebben er zin in en jullie hebben ook een glimlach op jullie gezicht. Dus ik ben erop voorbereid. Dave, zou jij het verhaal kunnen vertellen over hoe we op het idee kwamen om hier vanavond zo te zitten?

Dave Aaldering:
[2:13] In januari zijn we met een paar oude collega's een nieuwe zaak begonnen, uit een museumbedrijf.

Randal Peelen:
[2:17] Jij was met pensioen, zei je in de vorige aflevering.

Dave Aaldering:
[2:20] Ja, maar je weet hoe dat gaat.

Randal Peelen:
[2:21] Ik wist al lang hoe dat ging.

Dave Aaldering:
[2:22] Je kunt niet stilzitten. Je vrouw die gewoon zegt, als je niet heel gauw wat gaat doen, dan kun je de scheidingspapieren komen ophalen. Dus het was beter voor mij en beter voor de rest van mijn omgeving dat ik weer wat ging doen. En toen waren we op de zaak bezig om onszelf een beetje doelen te stellen. En dan wil je daar op een creatieve manier mee omgaan. Dus op een gegeven moment hadden we bedacht van, weet je wat, als we nou op een bepaald omzetdoel terechtkomen, dus dat we gewoon een beetje meters gemaakt hebben, dan gaan we naar New York. En hoe kunnen we dat nou beter? verbeelden dan ja met een poster waar je streepjes op zet of weet ik wat en toen in een keer kwam iemand met het lumineuze idee er is gewoon een lego set van het Empire State Building en die heeft, grofweg 1750 1763 steentjes 1767 steentjes als we nou elke steen elke 2000 euro omzetten die we in de boeken hebben als we daar nou een steentje voor bouwen en als dat ding af is of wanneer dat ding af is, manifesteren, niet als, maar wanneer, wanneer die af is, dan gaan we met het hele team naar het Empire State Building en dan gaan we ons daar eens even fijn kijken hoe dat er allemaal bij staat.

Randal Peelen:
[3:27] 4,5 miljoen euro.

Dave Aaldering:
[3:28] Ja, dat kan afhankelijk van hoe snel je groeit en hoe groot je opdrachten zijn, kan het met een paar jaar geregeld zijn, of met een jaar gereden, dat weet ik niet, maar in ieder geval zo kwamen we erop. En toen dacht ik, dat is best wel een geinig verhaal, ik probeer LinkedIn uit te spelen en een beetje positieve VR te maken voor ons bedrijf als werkgever, als leverancier. Dus ik vertel dan dat soort dingetjes.

Randal Peelen:
[3:46] Ja, dus normaal vertel je mijn product dus heel goed. Jij vertelt nee, ik ga manifesteren dat we 3,5 miljoen omzet maken. Dat is voor jullie allemaal super inspirerend.

Dave Aaldering:
[3:54] Ja, dat soort ideeën die vis ik ook heel vaak weer van andere mensen op LinkedIn op die wat delen. En ik vertel je gewoon een beetje wat je aan het doen bent. Maar dan komt ie.
[4:02] Dus ik had een foto gemaakt van wat er al stond. Dat was heel weinig. Klein bodemplaatje met een paar gele legosteentjes die dan taxis moeten zijn. Maar die Lego die stond op een oude router van, laten we zeggen, een jaar of twaalf geleden gedecommissioned. Een Juniper ding.

Randal Peelen:
[4:18] Ja, een Juniper M20.

Dave Aaldering:
[4:19] Zeg maar hun oertype router, een beetje de bak waar ze mee begonnen zijn, als ik me niet vergis. En daarbovenop stond een Cobalt Rec 3 webserver appliance. En die stonden dus zo een beetje zo verstopt op die foto. En die hele thread daaronder, die ging natuurlijk niet over het Empire State Building en Lego en hard werken en omzet maken. Het ging alleen maar over, wow, Blast from the past, die route ken ik. Toen ging het van kwaad tot erg. Toen ging het eigenlijk alleen nog maar over het internet van vroeger. En ken je dit nog, en zus. Toen waren er vrij snel wat inhakers. Toen zeiden ze, ik weet niet of ik jou getagd had of jij zei het, er moet eens een podcast over komen. Toen dacht ik, nou, iemand zei er moet een podcast over komen. En dan was het natuurlijk het moment om jou aan te haken.

Randal Peelen:
[5:03] Juist.

Dave Aaldering:
[5:03] En zo is Balletjerk aan het rollen gekomen. En daarom zitten we nu hier. En ja, hopelijk kunnen we jullie verblijden met wat verhalen uit de oude doos.

Randal Peelen:
[5:12] Dat was inderdaad het idee. Weet je nog die keer dat je eigenlijk ook zei dat we Eric Bijs er wel bij hadden kunnen halen?

Dave Aaldering:
[5:17] Ja, het is jammer dat hij er niet bij kan zijn. Want als je echt verhalen uit de oude doos wil, Eric die heeft natuurlijk gewoon letterlijk in de wieg staan kijken. Ik denk twee seconden nadat hij zelf het internet heeft uitgevonden. Dus ja, ik vind het jammer dat hij er niet bij kan zijn. Maar het grote voordeel is wel, zowel Bert als ik lopen toch weer één bezoekje op hem in. Het is geen wedstrijd, maar ik neem het toch wel bijzonder serieus dat hij hier net iets vaker is geweest dan ik. Ik weet niet of ik voor Bert mag spreken, ik denk niet dat Bert er zo van wakker ligt. Maar als we het een ding maken, kunnen we het erover blijven hebben, denk ik.

Jurian Ubachs:
[5:49] Waarom kon Erik niet dan?

Randal Peelen:
[5:50] Geen idee, is maar een grapje. Erik kon wel degelijk, alleen hij wilde inlopen. Dan zei hij, nee, dan moet ik Bert hebben, want dan kunnen we staan.

Dave Aaldering:
[5:59] Dat is niet waar. Ik dacht meteen, als we over dit onderwerp gaan praten, dan weet ik niemand beter... die ik daarbij zou kunnen bedenken dan Bert.

Randal Peelen:
[6:06] Nee, dat klopt. Je zei wel Bert of Erik. En dan valt het kwartje toch richting Bert, omdat dat.

Dave Aaldering:
[6:11] Nu zeker, want dit levert natuurlijk gewoon weer een extra notch op de gitaar op.

Randal Peelen:
[6:16] Nou weten we dat jij de snelste internetstad van Nederland op je geweten hebt. Bert, je hebt DNS mede uitgevonden, als ik sommige mensen mag geloven. Maar wat was jouw eerste aanraking met internet?

Bert Hubert:
[6:28] O, dat is echt super lang geleden. Ik moet wel gelijk zeggen dat Dave en ik zijn net niet helemaal de eerste generatie internet in Nederland.

Randal Peelen:
[6:34] Net niet.

Bert Hubert:
[6:35] Net niet, want daarvoor waren hectic mensen en de Lnet mensen. Dus wij zijn zeg maar de eerste generatie die buiten Access4All is ontstaan, ongeveer. En mijn eerste, en dat was wel heel mooi, mijn vader die werkte bij de Tweede Kamer en er waren toen mensen die veel probeerden het internet populair te krijgen in Nederland. En die hadden zoiets van, nou, we gaan bij de Tweede Kamer mensen die daarover gaan, die gaan we toegang geven tot internet. En toen kon ik inbellen. Ja, dat heb je nodig. En dan wil ik even uitleggen hoe dat ging in die tijd.
[7:05] Dat kostte dus zes gulden per uur.

Randal Peelen:
[7:07] Een uur?

Bert Hubert:
[7:07] En dat kan je nu rustig vertalen tot zes euro per uur. En dan kon je dus inbellen met een modem. En ik woon natuurlijk in een buitengebied van Nederland, Den Haag. En je kon eigenlijk alleen maar in Amsterdam inbellen. en ik belde daarin voor zes gulden per uur. En dat ging al best wel lang goed. Ik had al vroeger een BBS ervaring gehad. Maar het duurde een tijdje voordat mijn ouders die envelop van de PTT daadwerkelijk openmaakten. Gelukkig maar. En toen bleek dat we bovenop die 6 euro of 6 gulden per uur ook nog extra geld betaalden. Maar toen had ik al wel thuis op mijn 386SX, dat echt een hele oude processor is, had ik toen de eerste webbrowser draaiende. Mosaic? Dat was Mosaic inderdaad. En daarop had ik toen de website van het WK voetbal, geloof ik of zo. En dat was een van de allereerste websites ooit. Welke dan? 94? Nee, 92 of zo is dit geweest.

Jurian Ubachs:
[7:57] Oké, EK.

Bert Hubert:
[7:58] Of WK, EK. Goed, jij bent er wel heel goed in. Ik weet het dan weer niet. Dan komen jullie op mijn terrein.

Dave Aaldering:
[8:04] Dan was ik een sportliefhebber.

Bert Hubert:
[8:06] Maar dat was toen, ik vond het leukste vond ik toen wel, want ik had een computer die er eigenlijk te weinig geheugen voor had, maar na echt een half uur laden kon die dan een voetbalsite laten zien met één vlaggetje erop en alle andere dingen. Dat is heel stoer. Toen heb ik wel zeg maar mijn ouders en mijn broer gezegd, nou je moet even komen kijken, want dit wordt echt de toekomst. Die kijken toen naar één vlaggetje en welkom bij voetbal, stond erboven. Dat was niet zo indrukwekkend, maar het was wel een goed momentje.

Randal Peelen:
[8:31] Ik had in die tijd de mazzel, want we praten een beetje de tijdgeest van de digitale stad, dat idee. En er waren dus mensen zoals ik, wiens vader een baan hadden die gewoon de volledige telefoonrekening wel betaalde. Geen vragen, geen moeilijke doen. Het enige waar ik ruzie over heb gehad in mijn tijd, was dat ik beide ISDN-lijnen tegelijk een keer heb gebruikt. Toen konden mijn ouders niet bellen en toen waren ze heel boos. Maar gewoon op internet, ik heb letterlijke Linux ISO's gewoon zitten downloaden door het nachtje open te laten staan. Nooit op mijn donder gehaald. Maar dit is wel een moment dat mij brengt naar één vraag van de luisteraars, die ik zo leuk vind en die ik zoveel upvotes heeft gehad, dat ik die toch even moet stellen. Dat is die van Mos Redna en iedereen hier, zonder het op te zoeken, Doe zo accuraat mogelijk het inbelgeluid na.

Jurian Ubachs:
[9:29] Jij mag eerst. Ik was het begin vergeten. Maar er staat ook zo'n...

Randal Peelen:
[9:33] Soms niet, soms wel. En dan hoorde je zo... Zo'n R2-D2.

Bert Hubert:
[9:37] Maar jongens, ik wil even de taart kaart spelen, dat ik nog iets ouder ben. Al die geluiden en die hele circusgeluiden en al die verschillende pogingen. Dat waren V32 beast modems enzo. Daar zijn we niet mee begonnen. We zijn begonnen met 2400 bps modems. Dat zijn verschillende geluidjes. En die hadden een veel kortere, want die hoefden eigenlijk helemaal niet zoveel verschillende dingen te proberen. Want ze konden eigenlijk maar één ding. En dat was 1200 bps of 2400 bps. Dus die hadden een veel saaier geluid.

Randal Peelen:
[10:02] Dus dat inbelgeluid is eigenlijk meerdere pogingen te kijken welke taal we gaan spreken. Ja, handshake.

Bert Hubert:
[10:08] En ook het aftasten van de lijn enzo.

Randal Peelen:
[10:11] Het was wel elke keer hetzelfde. Hoezo kun je dat niet gewoon... Dit vind ik heel saai.

Bert Hubert:
[10:14] Ja, nou wat een van de hele rare dingen is, is dat telefoonverbindingen konden maximaal 64 kilobit hebben, want ze waren intern 64 kilobit, maar nog onvoorstelbaar lang had men het toch heel moeilijk mee om modems te maken die harder gingen dan 19.200 bits per seconde ofzo. Dat was kennelijk nog heel lastig. En er waren ook hele grote apparaten nog wel, die modems. Best wel, nou, schoenen dingen, schoenendozen. En pas later werd dat een soort klein dingetje wat je erbij kreeg. wat dan 33K6 kon doen of 56K6 en dat soort snelheden.

Dave Aaldering:
[10:47] Was je echt een man als je die in je computer had hoor. Ja, dan hoor je wel dat ik op schoolplein wel dik mee doe.

Randal Peelen:
[10:53] We zijn natuurlijk met z'n allen wel van de leeftijd dat je iets van de opkomst van internet hebt meegemaakt. Jullie stonden alleen beide ook wel aan het roer op plekken waar zo nu en dan wat uitgevonden werd of iets geïmplementeerd. Nou Dave, in het bijzonder met je kabels door heel Arnhem. Toen jij onderweg hier naartoe in de auto zat, heb je je vast zitten fantaseren welke anekdotes over het internet van vroeger kan ik allemaal vertellen.

Dave Aaldering:
[11:18] Ja, ik denk dat ik ben nog eigenlijk een beetje een laadbloeier in dat opzicht. Bertie haalde de hektic scene, de access for all mannen aan.

Jurian Ubachs:
[11:26] Mag ik voordat we daar naartoe gaan, kijken of we een klein kader kunnen bepalen. Want het gaat steeds over het oude internet en we hebben nu ook internet. Waar ligt die grens en wat bepaalt dat het oude internet was?

Bert Hubert:
[11:37] Ik kan je wel echt een hele concrete anekdote vertellen. Op een gegeven moment had het internet echt zeg maar tienduizenden gebruikers. Ja, sick. En toen liep ik op een gegeven moment bij XS4ALL binnen en Hanneke Vermeulen gaf mij een rondleiding en die vertelde toen dat XS4ALL twintigduizend gebruikers had. En ik had echt zo van, wauw, dat is zoveel. Dat is echt wauw, zoveel mensen zijn dat. En nu is het natuurlijk, ja, we hebben 15 miljoen internetgebruikers in Nederland. Maar er is die, zeg maar, iedere keer dat het weer tien keer groter werd, is er een soort aan ons voorbij gegaan.
[12:11] Maar de echte overgang kwam natuurlijk toen je niet meer hoefde in te bellen. Ja, inderdaad. Want dat was één gewoon lastig, want je deelde de telefoonlijn, andere mensen wilden ook wel eens bellen. Het kostte vaak ook nog gewoon geld per minuut. Het schoot er allemaal helemaal geen reet op. Dus ik denk dat je de echte overgang was toen ze hier in Amsterdam dan begonnen met de eerste ADSL proeven, de Maxstream A2000, de kabelmodems in Amsterdam. Ja, precies dat. Toen denk ik dat het echt veranderde. En daarvoor, als je nu tegen mensen zegt internet kost 6 euro per uur, dan hielden ze er waarschijnlijk ook wel mee op.

Dave Aaldering:
[12:43] Ja, dan staan ze met hooivork en fakkels bij degene die dat durft te vragen.

Randal Peelen:
[12:47] Het is al zo als jij nu buiten je bundel zou komen met je mobiele abonnement en je moet dan bij gaan betalen, dan worden mensen ook al woest. Dan willen ze ten eerste dat je het gewoon eerst gaat knijpen en een smsje stuurt Dan worden ze erna woest voor wat je ervoor vraagt om nog één giecht te mogen hebben.

Dave Aaldering:
[13:01] Ja, Bertie, ik denk dat je die tijdsgeest wel behoorlijk goed illustreert. Want als mensen aan mij vroegen van ja, maar wanneer ben jij dan ingestapt? Ik zei, nou, ik hoefde mijn modem niet mezelf te solderen. Die kon ik gewoon kopen en die deed je dan ook nog in de computer waar je hem in stopte. Maar goed, dat is mijn lagere schooltijd. En wanneer begon ik met werken? Ja, dat was op het moment dat we, waar ik woonde in Didam. Ik zet het nog maar even een keer op de kaart. Er waren vroeger nog allemaal kleine kaj-maatschappijtjes. Dus er waren overal...

Bert Hubert:
[13:27] Centrale antennen-inrichtingen.

Dave Aaldering:
[13:28] Ik weet het. Dus wat er gebeurde is, dan had je per dorp of per... Ja, meestal per dorp of per stad, zeg maar. Dan gingen ze een kabelnetwerk, een coax-netwerk aanleggen. Wat nu je kabeltelevisie is. En ik kan me nog als de dag van gisteren herinneren, dat toen de hele buurt op één dag zei, we gaan samen alle antennes van het dak afhalen. Daar heb ik gewoon nog levendige herinneringen aan. Maar die kabelmaatschappijen, dat was toen niet, of wat het nu is, één grote UPC. Dat waren gewoon lokale partijen. Dus als zo'n lokale partij besloot, hé, wij zijn een beetje innovatief en wij gaan nu met kabelinternet aan de gang. Dus je hoort het over, wat is het, A2000 was in Amsterdam, dat is natuurlijk mega. Maar we hadden in Didam en nog een paar gemeentes, Zutphen, hadden we Gelrevision. Nou, dat is allemaal opgegaan in. best wel vroeg fatsoenlijk, ja zeg maar kabel internet, met eigenlijk best wel hele goede snelheden, hele goede prestaties. Ja en dan, dat was wel het moment dat het hek van de dam was, maar dat was ook het moment dat ik eigenlijk met internet begon te werken. Uiteindelijk heb ik daar zelf wel mijn carrière van gemaakt, maar Bert was echt wel een stukje eerder er ook echt mee aan het werk en ik heb denk ik van mensen zoals jij die daar mee bezig waren, eigenlijk wel een beetje de, nou ja moet ik zeggen, de enthousiasme opgepikt en bijna mee aan de slag gegaan. Zo, zeg dat iets over de tijd geest, kun je daar wat mee?

Jurian Ubachs:
[14:42] Ja, nee zeker. Ik kan me dat zelf ook voorstellen. Ik was erbij dat dat veranderde inderdaad. Want vroeger ging van ruzie met je ouders en communiceren over wie, wanneer en hoe lang en dat soort dingen naar... Op een gegeven moment werkte het gewoon altijd. En dat was wel een soort van mind cheat. Ja, je ging er anders mee om ook op dat moment.

Dave Aaldering:
[15:02] Maar goed, als je nu al aan tafel kijkt, minimaal twee van de vier mensen hier aan tafel... hebben ooit een Linux distributie gedownload via telefoondraad. Jij zat dat te vertellen, ik denk het zal toch niet waar zijn. Ik ben niet de enige die zo gek was om dat te doen. En ik ben in tegenstelling tot jou wel behoorlijk tegen de lamp gelopen. Mijn ouders moesten wel zelf die telefoonrekening betalen. Daar heeft het nog heel lang over gehad.

Bert Hubert:
[15:20] Dat was heel zuur.

Dave Aaldering:
[15:21] Dat is niet leuk.

Randal Peelen:
[15:25] Dat was heel zuur. Ja. Maar dit is een dure lineaad beta naar de plaatselijke zaken lopen.

Bert Hubert:
[15:30] Ik ging deze kopen. Ik ging dus nog eerder dan dat naar de Universiteit Leiden. En daar kroop ik dan naar binnen. Ik probeerde mij voor te doen als een student, maar ik viel redelijk door de mand met mijn leren schooltas. En al mijn floppy's. Maar er was verteld dat als je daar naar binnen kruipt, bij dit lab, dan kun je achter die computer gaan zitten en dan kun je FTP'en.

Randal Peelen:
[15:48] Oh, leuk.

Bert Hubert:
[15:49] En ik kon daar toen een hele doos met floppy's vullen met Linux. Want ik had een vrij streng gesprek gehad met mijn ouders dat die telefoonrekening echt niet meer kon. En ze hadden daarin leiden heel snel door dat ik nog niet bepaald een natuurkundestudent was. Met mijn lederen schooltas. Maar ik mocht daar toch blijven.

Randal Peelen:
[16:04] Echt? Lekker.

Bert Hubert:
[16:05] Ja, dat was wel relaxed. Dat was niet zo erg.

Randal Peelen:
[16:07] Dit doet me wel denken, want ik had een vriendje in de, denk ik, brugklas ongeveer die tijd. En zijn vader was docent aan het HBO van Nederland. Of het Nederland, hoor mij, deventer. Dus de Saxion. En als je daar docent bent, dan kon je destijds met een bepaalde tool, hoe heet die dingen, lokalen het internet aan en uit zetten. Dus hij wist de inloggegevens van zijn vader. Die ging naar die computerlochte in, zette het internet aan voor het lokaal waar wij dan met z'n tweeën zaten. Op zich vielen we wel door de man, maar het was een beetje digitaal, dus dat viel niemand echt op, boeide ze niet. Maar wij konden het internet aanzetten. Wat gaat een jongetje van brugklasleeftijd doen als hij daar internet heeft? Ik ging de demo van Toom Breda downloaden. Dat duurde best wel lang, maar dan had ik die uiteindelijk. Dan ging ik die een zipspan over meerdere floppies doen. Thuis ging ik die uitpakken en er was een van die floppies corrupt. En dat werkte niet, moest ik dat een paar dagen later nog een keer proberen. En dan had ik uiteindelijk die Tomb Raider demo. En dan had hij de cd van Tomb Raider. En dan kon je in die demo dus de verschillende levelbestanden inladen. En die demo kon dan die levels spelen. Dat was onze, nou mijn eerste soort van, nou niet crack, maar een soort van manier om met een omweggetje illegaal spelletjes te spelen.

Jurian Ubachs:
[17:22] Een DIY-crack.

Randal Peelen:
[17:23] Ja, precies. Dus als je dan dat, nou dat moest je level.dat of zo heten dat. En als je het juiste level die bestandsnaam gaf, Dan startte die demo.

Jurian Ubachs:
[17:32] Zonder lock-in was het een tijdgewonde...

Randal Peelen:
[17:36] Nou, je had van de demo's, je had gewoon één level, je had het eerste level.

Jurian Ubachs:
[17:40] Ah oké, en als je daar gewoon zelf de files aan aanpaste, dan kon je alles maken?

Randal Peelen:
[17:42] En dan had ik zo'n batch bestandje gemaakt en dan startte je die op en dan vroeg die welk level wil je spelen. En op de achtergrond hernoemde die dan de juiste files naar de juiste dingen. En dat was misschien wel mijn eerste programmeren. Nou, vind ik nog best wel gaaf als ik eerlijk ben. Het enige wat je miste was een deel van de muziek en de tussen filmpjes, die had je niet. Dat ging niet goed.

Dave Aaldering:
[18:04] Hoe verder dit gesprek naar het vroegere gaat, hoe confronterender het wordt dat we hier oud zitten te worden, in ieder geval met z'n vieren.

Randal Peelen:
[18:12] Ik heb er prima naar mijn zin in, het lijkt me. Ja, dat gaat hartstikke goed.

Dave Aaldering:
[18:13] Maar als ik dan inderdaad denk van nou, mijn dochter die weet niet eens wat een floppie is, straks, de meeste kinderen nu.

Randal Peelen:
[18:18] Nee, die denkt waarom heb je daar een safe-icoontje?

Dave Aaldering:
[18:21] Die kennen niet de pijn van A, J en dingen moeten, of weet je dat wat je voor een zipje had, om te zippen.

Bert Hubert:
[18:27] A, J.

Dave Aaldering:
[18:27] A, J, dat je niet over diskettes kon, of met commando's waar je eigenlijk nog niks over kon weten.

Bert Hubert:
[18:31] Ik wil ook erg opletten dat we niet vallen in van joh, vroeger was alles beter. Zeker niet.

Dave Aaldering:
[18:35] Was wel alles beter.

Bert Hubert:
[18:36] Nee, nee, dat vind ik dus niet. Want het was eigenlijk echt wel gedoe en het was allemaal traag en heel duur. Uhm, nee. Dus nee, het was, je kan je niet meer voorstellen hoe traag het internet was, hè. Ik bedoel, als je nu onder de 10 megabit zakt, dan denk je, nou, jezus, dat kan toch niet.

Jurian Ubachs:
[18:54] Gewoon wachten tot plaatjes geladen zijn, wachten tot...

Bert Hubert:
[18:58] Even voor de jongere luisteraars onder ons, plaatjes die kwamen dus dan, Progressive binnen, dus regeltje voor regeltje en dan kwam er zo'n steeds hogere resolutie en dat was ja dat was heel gebruikelijk en heel normaal.

Randal Peelen:
[19:08] Dan zie je eerst de haren van Tatjana Sinebkisic. Hoe heet ze? Nee, Anakornikova. En die ook en dan zag je zeg maar het voorhoofd van Anakornikova En de wenkbrauwen van Anna Kornikova.

Jurian Ubachs:
[19:20] En dan raad je het virus binnen en sloot je computer af.

Bert Hubert:
[19:24] Maar wat toch wel heel gek is aan die tijd is dat het tempo van innovatie. Dus we zijn toen in een paar jaar tijd van 2400 BPS modems gegaan naar 10x zo'n snelle modems. En toen ineens kwam daar de ADSL overheen. En daar kon je hele megabitten mee doen. En het flauwe was, die revolutie is dus niet tegelijkertijd over heel Nederland afgespeeld. Want ik woonde in Delft. En daar hadden we Kazema. En Kazema was een kabelmaatschappij en die was een tijdje van PTT geweest. En er was nog eens een keertje doorverkocht. En die waren eerlijk gezegd, die zaten nog een beetje van ja, dat internet, we weten niet of dat een blijver wordt. En dat kan je je bijna niet voorstellen. Dat is op heel veel plekken natuurlijk gezegd.

Dave Aaldering:
[20:08] Mensen die dat internet voor het eerst zagen. Ik weet het niet. Misschien waait het wel over.

Bert Hubert:
[20:11] Misschien waait het wel over. En die hebben toen zeg maar de slechts mogelijke keuze gedaan. Die hadden van zullen we van die dure kabelmodem systemen kopen, die de toekomst zijn. Of gaan we in zee met dit bedrijfje uit Gouda, die een soort tweeweg teletext systeem heeft ontwikkeld via een soort kabel modem. En dus dat was dan, ik weet niet, ja, teletext herinneren mensen zich nog waarschijnlijk. Bestaat nog steeds trouwens.

Randal Peelen:
[20:36] Ja, vreselijk veel gebruik.

Bert Hubert:
[20:37] Je had dus ook videotext en dat was zeg maar zo'n teletext waarmee je ook nog wel terug kon praten. En er waren dus modems voor gemaakt en die konden, nou wel downstream, Dan konden ze dan 115 kilobit, maar dat moest je wel delen met al je buren. En dan upstream veel minder dan dat, maar dan kon je zeg maar het paginanummer kiezen wat je op je videotekst wilde zien. En dat bedrijfje in Gouda, dat heette volgens mij Delta Kabel of zoiets, of Delta Com. Zijn toen via via via een vriendje in Zegregaan met Kazema. En Kazema heeft toen de traagste kabelmodem van de hele wereld uitgerold. En die kregen wij in Delft.
[21:11] Maar ja, ik moest er wel de eerste klant van zijn, want ik kon die telefoonrekening allemaal niet betalen. Dus dat was een beetje mijn echte begin aan internet zitten. Dus ik dacht, nou dat wil ik hebben. Dus ik heb me als allereerste ingeschreven van heel Delft om klant te worden van die ellendige kamermodem. En hij kwam me ook en op de zijkant van de doos stond 37 geschreven. En ik bleek later dat dat gewoon doosnummer 37 was. Dat was de zoveelste klant. En ik sluit die kamermodem aan en hij doet het. Dat is op zich al wel aardig en na een half uur denk ik, wow, dit is traag. Vandaar dat het eerst nog wel snel ging, omdat ik de enige klant was. Maar ja, dan ga je onderzoek doen van wat kan ik zien? Hoe werkt mijn internetverbinding? Wat gaan servers zijn? Toen trof ik aan dat KZ maar één server had. Je kon toen een hele internetprovider beginnen op één server. Dat heeft nooit gekund. Enterprise 4000 van Sun. En ik doe een poortscan op dat ding. En het is een kerstboom. Alles staat open. Alle poorten die je open kunt hebben, staan open.

Randal Peelen:
[22:09] Lievelingspoort? De Tolkpoort.

Bert Hubert:
[22:11] Met Tolk kun je boodschapjes sturen naar systeembeheerders. Maar ik was toch wel een beetje voorzichtig, want ik dacht ja, niet gelijk gearresteerd worden, dus een beetje snuffelen aan het systeem. Notabene de BGP-poort stond open. Dan ben je wel ver van huis hoor. Maar goed, na een tijdje pielen, dacht ik, ik ga toch een berichtje sturen naar die mensen via Tolk. Dus ik stuur een berichtje naar roet.kazema.net. Ik zeg, gasten, staat wel heel heel erg ver open. En ik vertel ze mijn e-mailadres. En vrij kort daarna krijg ik een e-mailadres.

Jurian Ubachs:
[22:43] Ja, kan je langskomen?

Bert Hubert:
[22:44] Haha. Ja, leuk. Vanmiddag, ja is goed joh. Dus ik stap op mijn fietsje en ik fiets naar het Kazema gebouw. En onderweg daarheen denk ik van... Straks word ik hier gearresteerd. Want je weet niet...

Randal Peelen:
[22:54] Hoe oud was je toen?

Bert Hubert:
[22:55] Toen was het 1997, dus was ik 22. Damn. Dus ik op mijn fietsje daarheen. En toen bleek dat ze daar, een beetje vergelijkbaar met nu, zo'n ontzettend personeelstekort hadden. Dat ze kwamen binnen en zeiden, nou daar is je stoel, ga maar zitten. Want we weten dat de beveiliging sukt. Maar we hebben gewoon te weinig mensen, dus kom maar meehelpen. Dat was mijn begin met aan internet mogen zitten.

Randal Peelen:
[23:19] Heb je die baan ook geaccepteerd?

Bert Hubert:
[23:20] Nou, ik werd toen per uur... Je moet je voorstellen, 1997 was dus een tijd dat de geldbomen groeiden gewoon tot aan het plafond. Want men had op een gegeven moment daar wel door van, nou we moeten nu wel dat internet wel gaan doen.

Randal Peelen:
[23:31] En dat was ook, jij kan iets met een computer, hier is een lease-auto en die toestel aan.

Bert Hubert:
[23:36] Niet verder na kwam dat, ja. Toen niet verder na kwam, heb je nog een vriendin? Nee? Nou, dan regel een vriendin. En die krijgt ook een lease-auto. Zo ver was het uit de hand gelopen. Maar toen mocht ik lekker gaan klunen aan internet. En niemand wist hoe dat werkte allemaal. Want de Kazema was toen begonnen gewoon vanuit zijn eigen systeembeheerders. Die gewoon de Kazema-systemen beheerden. en die gaan er ook internet bij doen.

Randal Peelen:
[24:01] Ja.

Bert Hubert:
[24:02] En een van de leuke dingen, een van de leuke anekdoten, is dat het helemaal fout liep. Ze hadden toen nog altijd gehoord van dat 192.168, dat je daar met je privé-IP-adressen kon hebben en zo. En heel Kazema draaide op 192.169 intern. En ze hadden dat dan niet helemaal goed gehoord. En dat heeft nog best wel lang nog pijn opgeleverd, dat zo'n binnensegment toch buiten staat.

Randal Peelen:
[24:24] Dat het daadwerkelijk een stukje van internet kan zijn.

Bert Hubert:
[24:27] Ja, ja. Maar dat was natuurlijk heel raar. Ik had het gehoord over die overgang. Hoeveel sneller modems waren geworden. Er was een datacentertje, wat echt heel lief was. Ik zou het nu meer gewoon een zaaltje noemen. Maar goed, dat was het datacenter. En daar stond langs, één wand, stond misschien wel tien meter lang, een HP storage solution. En die was, geloof ik, tien gig of zo. Het was een muur. Die stond er nog en die deed gewoon de boekhouding. En die stond al tien jaar lang de boekhouding te doen. Die ging nog even door de boekhouding doen. doen. En daarnaast stonden er maar wat modernere computers.

Dave Aaldering:
[25:00] Het was zo pril, je kon toen echt nog pionieren. Ik ben eigenlijk ook per ongeluk aan mijn eerste internetbaantje gekomen, dus dat ik me nu net te bedenken. Dat ging een beetje vergelijkbaar. Nadat ik eerst een tijdje met die Linux distro op diskettes was begonnen, dan begin je een beetje met webservers en dat soort spul te experimenteren. Dat begon pas echt leuk te worden toen die kabelmodems, ADSL-modems er waren, want toen kon je hem echt online houden. Mijn collega Tom zegt altijd, het zijn twee soorten mensen die een server mogen runnen, wat mij betreft thuis. Mensen die het echt helemaal begrijpen en dat is dan ook de enige categorie zeg maar. Maar in ieder geval dus daar begint het allemaal mee. Ga je een beetje met webservice clearen. Op een gegeven moment dacht ik ja dit gaat niet goed. Dit ding moet eigenlijk naar een datacenter. Nu vinden we het heel normaal dat je gewoon op elke enigezins zichzelf respecterende stad heeft wel een enigszins professioneel datacenter waar je je spullen zou kunnen parkeren. Maar ik moest even iets zoeken in de buurt.
[25:57] Dus ik kwam in Doetinchem en daar was een hele eigenwijze kerel, Huus Bruil, en die hostte al webservers, die Cobalt Rack 3's, in Amerika, en die had een keer een storing op Thanksgiving's Day en die gingen daar allemaal kapot en hij kreeg niemand te pakken, want toen deden we nog niet aan 24-7, gewoon een kalkoen zitten te slachten en opeten. Dus die had van pure eigenwijzigheid gewoon in een bedrijfssaal nog niet eens een zaaltje, maar een kleine ruimte van ik denk 30 vierkante meter gemaakt. Dat was een datacenter geworden, geworden. Verhoogde vloer erin, airco erin, patchkasten, wisten wij veel dat servers ooit heel diep zouden worden, maar gewoon ja 60 bij 60 kastjes erin, daar begon het dan mee. En ik kwam met echt een HP desktop computer, wat ik vond voorgaan als een server. Onder de arm belde ik echt daar aan van hallo, ik hoor dat hier de datacenter is en dan kan ik deze server hier parkeren. Dus wij een beetje kletsen over computers en internet. En op een gegeven moment zegt hij wacht heel even, loopt hij door de deur zeg maar de tussendeur naar zijn woonhuis toe, want het zat eraan vast. Ging hij met zijn vrouw overleggen met wie die samen de zaak deed. En die had iets gezegd in het strekken van ja, zit die hele slimme gozer, die doet ook iets met computers en internet. Misschien moeten we die ook maar. Nou, letterlijk zo. Een baan aanbieden. Ja, ga maar een beetje bijbenen. Weet je nog het jaartal? Ik denk dat dat 1999 of 2000 moet zijn geweest. En volgens mij kennen wij elkaar toen al. Daar heeft Bert ook nog wel wat dingen gedaan. En sterker nog, Huug vroeg me nog een vraag over DNS.

Randal Peelen:
[27:13] Ik dacht, nu komt de anekdote. Bert zegt, nee, ik was die man. Nee, nee, nee.

Dave Aaldering:
[27:18] Nee, niet wat ze... Allemaal rook en gordijnen, leek een staartje daar, poef. Wat typisch was, is zij waren al vrij vroeg begonnen met het registreren van domeinnamen. Ze hadden een site, registratie.net. En dan kon je eigenlijk gewoon domeinnamen registreren en dan zelf ergens hosten. Ze hadden het proces goed in elkaar zitten.

Randal Peelen:
[27:33] Als je een domeinnaam wilde, moest je een papiertje faxen.

Dave Aaldering:
[27:36] Ze hadden dus inderdaad, achter in diezelfde hal, waar die serverruimte ook ingemetseld was, Hadden ze dus archiefkasten staan, maar gewoon... Kilometers niet, maar minders. Met ordners per domein, een ordner met je KFK-uittreksel, papieren, formulieren, contractje, kopie-id. Het was één grote paparazzehandel. Je kunt het je niet meer voorstellen, maar zo was het echt. Maar ze hadden daar ook iets slims mee gedaan. Ze hadden op een gegeven moment gezegd, we moeten eigenlijk een toplijst hebben. Wie is nou de grootste register? Dat kun je nu gewoon bij SDN volgens mij op de website zien. Maar toen moest er een oplossing voor komen. En toen dacht ik... Ik herinner me dit, ja. Hoogstmentee NL. En dan krijg je die hele zone. Dus eigenlijk kreeg je een complete lijst van alle domeinnamen die in het .nl domein stonden. Vroeger kon je dat gewoon nog doen, dan kreeg je die hele lijst. Nu kan dat niet meer zo, en misschien maar goed ook. Maar daar kon je dan analyse op loslaten. Oké, op welke DNS-service, of via wie is de registerer dan het rijtabelletje. Volgens mij was het ook iets van top, top DNS. Er was een toplijst wie dan de grootste provider was, want dan wilde je zelf weten daar. En met het antwoord op die vraag, heb je daar een idee over hoe dat zou kunnen? Ik denk, nou probeer dit eens. Dat was gewoon in één keer raken wist ik veel of het zou werken. Volgens mij heeft me dat wel mijn bijbaantje opgeleverd. En daar ben ik eigenlijk aan met het internet gaan werken. Ja, en als je daar eenmaal aan begint... Maar dat datacenter waar we nu over hebben, over bandbreedte is gesproken... Dat hing toen achter een HDSL-lijn. Want volgens mij net zoiets als een SDSL-lijn. Het was in ieder geval twee embeds symmetrisch. Ja, en dat was het. Maar daar hingen gewoon... Die Cobalt Rex server, daar hingen er wel een stuk of veertig van. Op elke server stonden honderd sites.

Bert Hubert:
[29:03] Waarschijnlijk was het ook een map waarin sites 1 tot en met 100.

Dave Aaldering:
[29:07] Nee, het was op het domeinnaam. Er werd volgens mij controle opgedaan. Dus SIDN controleerde dan of je je papieren dossier compleet had. En dan moest je dat ophalen en volgens mij inscannen en laten zien. Dat ging ook heel veel per post nog. Die formulieren kwamen gewoon gevouwen in een envelop binnen. En dan was je waardig.

Randal Peelen:
[29:29] We hebben hier een keer, ik ben even zijn naam kwijt, Henry van mijn domein. Hoe heet hij ook alweer? Henry de Jong. Die heeft toen zitten uitleggen hoe zij, nou misschien, volgens mij de eerste waren die het ging automatiseren. En dat je alsnog aan de achterkant van zijn bedrijf, je had een webformulier, dat kon je invullen. En dan kon je op die manier geautomatiseerd NL-domijnen aanvragen. Maar dan kwam er nog steeds aan de achterkant zo'n vakje uit. En dat is hoe je toen begon.
[29:52] En dat we nu domeinen kunnen registreren binnen een minuut en volledig online. Het is gewoon heel lang niet zo geweest.

Dave Aaldering:
[29:59] Daar komen wij een probleem waar Bert wel eens weer eens wat mee te maken heeft gehad. Want precies wat je nu zegt, die zone die werd geloof ik bij SDN, waar die domeinen in staan, en die verwijzen je dan door naar de juiste nameserver. Die werd volgens mij één keer per twaalf of één keer per 24 uur gereload. Dat was helemaal moeilijk en bind.

Bert Hubert:
[30:15] Nou, dat is nog heel lang zo geweest. Maar toen wij begonnen was het zo dat als je een domeinname had, die moest je dan in een lijst zetten en dan startte je de nameserver. En dan wist de nameserver, oké, dit zijn de domeinen die ik moet surfen. Dan ga ik dat maar doen. Maar als je dan ongeveer 300.000 domeinnamen had, en je zei, ik heb 300.001 domeinnamen nu, dan zei die, moment, ik ga even lezen. En dan ging die server een paar minuten lang nadenken over het leven en geen vragen van het internet meer beantwoorden.

Randal Peelen:
[30:44] Ah, zo ja.

Bert Hubert:
[30:45] En toen kwamen wij aanzetten met PowerDNS, Zullen we dat net als al die andere dingen gewoon in een database gaan stoppen? En dat was wel leuk, want iedereen zei, nee, dat kan helemaal niet. Dat kan helemaal niet. En sterker nog, niet alleen kan het niet, het mag niet. Ja, mag niet. Dat ga ik je nu vertellen waarom. Er is een oude internetstandaard, zo'n RFC, waarin staat dat een zonefile van een domeinnaam een bestand is op disk. Zo is het gewoon.

Randal Peelen:
[31:07] Dus is dat zo.

Bert Hubert:
[31:08] En dus is dat zo.

Dave Aaldering:
[31:09] Must.

Bert Hubert:
[31:10] Ja, must. Maar goed, iedereen dacht dat het niet kon. En ze hadden op zich wel gelijk. Het heeft even geduurd. Het heeft even geduurd voordat het snel genoeg was. Maar dat kwam eigenlijk, dat PowerDNS kwam na dat Kazema-verhaal. Want bij Kazema, toen ik binnenkwam, waren er maar 30 gebruikers. En toen ik wegging, waren het er volgens mij 50 of 100 duizend of zoiets. En dat was wel de groei in die tijd. Het was dus wel zo spectaculair. Als je een nieuwe startup bent, kan je er wel iets bij voorstellen. Maar dat je dus aan het einde van de maand 40% meer gebruikers hebt dan aan het begin van de maand, daar maak je wel wat gekke dingen mee. En een van de meer genante dingen, en daar schaam ik me nog steeds voor, Kun je klanten, die konden ook e-mails sturen met vragen. Toen begon was er dus geen helpdesk, voor de duidelijkheid. Dat concept dat er een helpdesk was, dat was er nog niet. Een loket.

Randal Peelen:
[32:00] Ja, maar je kon wel... Er was wel een fysiek loket.

Bert Hubert:
[32:02] Er was wel een fysiek loket. En wat blijkt nou? Eén keer per maand gingen ze bij Kazema de kabel afsluiten bij mensen. Als je niet had betaald. En op die dag, zelfs toen al, stond er een bewaker beneden. Want het blijkt dat als je mensen in de tv afsluit...

Randal Peelen:
[32:18] Maar niet leuk vinden.

Bert Hubert:
[32:18] Dan gebeuren er dingen ineens. En dan werd ook gewaarschuwd, je moet niet via de vooringang, want daar staan allemaal boze mensen die geen tv meer kunnen kijken. Dus er was wel degelijk fysiek een loket. En aan de balie kon je ook nog betalen zelfs. Mensen kwamen dat zelfs doen.

Jurian Ubachs:
[32:31] Hoe lang duurde het dan weer voordat ze hun signaal weer terug hadden? Ja, lang moet ik dan zeggen. Dat is niet dat dan iemand zegt, Dirk, je moet even gaan fikken. Maar het is ook van toen wel.

Bert Hubert:
[32:40] Soms denken we wel eens dat de wereld nu heel gewelddadig was, maar dat was toen ook al zo. Dat ging toen best wel spannend werken. Toen moest dan fysiek een kazema wagentje met zo'n logo erop enzo, naar een ellendewijk rijden om daar mensen fysiek af te sluiten. En die had op een gegeven moment door dat als je maar gewoon boos genoeg doet, dan gaat het wagentje weer weg en dan sluit hij je niet af. En toen zijn ze dat pas gaan automatiseren, een soort automatische afsluiters, omdat het best wel gevaarlijk werd om dit soort dingen te doen.

Jurian Ubachs:
[33:07] Ik kan me heel goed voorstellen dat als jij van een bepaald allooi bent en er komt iemand bij jou die televisie afsluiten en jij zegt, dag, de telefonie, vriend. Precies.

Dave Aaldering:
[33:12] Als zij stapte, heb ik het in de zakelijke sector ook wel eens meegemaakt. Alleen we hadden het gelukt dat een heleboel klanten van ons zaten in hetzelfde gebouw. Er was een klant die speelde Verstoppertje. Nou, ik denk, laten we het eens uitzetten. En die kwam inderdaad, ding-dong, aanbellen, vijf minuten later, mijn internet is kapot. dat klopt of je even wil afrekenen en dat was allemaal heel ingewikkeld zei ja maar maar hoe was net neutraliteit nog niet zo'n ding ik was echt kom je daar denk ik niet zo makkelijk Je komt er prima mee weg.

Bert Hubert:
[33:53] Quarantaine gewoon.

Dave Aaldering:
[33:54] Dit gebeurt nog steeds hoor. Ik weet niet wat daar misschien allemaal wel en niet aan de hand was. Maar het was een call center bedrijf die outbound belde voor het verkopen van energiecontracten. En overmaken was lastig. Maar ik denk een half uur later kwamen er, alsof ze gestreken waren, eurobiljetten tevoorschijn. En daarmee hebben ze contant afgerekend. Dat is overigens de enige contante betaling ooit in de gehele carrière van Breedband, besef ik me nu.

Bert Hubert:
[34:19] Ja, maar Dave, ik herinner me toch een anekdote dat er ooit iemand bij jullie langs is geweest met allemaal geld in een achterbak.

Dave Aaldering:
[34:23] Geld in een achterbak?

Randal Peelen:
[34:25] Ik weet niet of die anekdote geschikt is voor in een podcast, maar...

Dave Aaldering:
[34:29] Het is het verjaardag.

Jurian Ubachs:
[34:30] Dan moet je met iets helpen.

Bert Hubert:
[34:31] Er zaten volgens mij Bulgaren in het verhaal en een of andere hoster van plaatjes.

Dave Aaldering:
[34:34] Ja, nee, daar is niemand langs gekomen. Hebben we het nu over hetzelfde verhaal? Ja.

Bert Hubert:
[34:40] Zou het?

Dave Aaldering:
[34:40] Gaat het over... Vind ik wel als een goed verhaal.

Randal Peelen:
[34:42] Eén van beiden heeft een slecht verhaal.

Dave Aaldering:
[34:44] Gaat het over hoe de bediening met UPC moest opzetten?

Bert Hubert:
[34:46] Nee, dat was het niet. Maar misschien hebben we het er later nog een keertje.

Jurian Ubachs:
[34:50] Ik wil even een heel klein zij stapje naar het moderne in. Want ik vind het wel interessant wat je net zei, dat dat gebeurt nog steeds. Hoe noem je dat? Quarantaine? Ja, quarantaine. Dus de Ziggo's kapians van deze wereld gebruiken die tactiek nog steeds om wanbetalers... Ja hoor, maar ook zelfs als je dan gewoon een willekeurige modem...

Bert Hubert:
[35:02] Als je dus bijvoorbeeld de verkeerde Ziggo modem aan een aansluiting hangt... Dan weet de Ziggo, die zegt van ja, ik herken deze modem niet, ik weet niet wie die is. Dan kom je ook in zo'n soort omgeving van, nou ja, welke...

Dave Aaldering:
[35:13] Klinkingachtig iets, ja.

Bert Hubert:
[35:13] Klink hier maar wat dingetjes. En dat scheelt natuurlijk ontzettend veel gezeik met mensen die niet kunnen betalen.

Dave Aaldering:
[35:20] Wat mij betreft gaat het ook niet over de as van netwerkneutraliteit.

Bert Hubert:
[35:23] Nee.

Jurian Ubachs:
[35:25] Ik vind het wel grappig, ik had nooit beseft dat dat nog steeds een tactiek is die toegepast wordt.

Bert Hubert:
[35:30] Nee, dat is gelukkig omdat jij kennelijk altijd op tijd je rekening hebt behaald. Maar goed, ik zal vertellen aan het meest gênante verhaal dat ik ooit heb gehad. Op een gegeven moment hadden wij dus geen helpdesk, maar je kon wel e-mailen. We hadden zonderdaad 20.000 e-mailtjes in de queue van ongelukkige klanten. En wij zaten daar met z'n vieren. En een beetje rekenen van, Stefan, dat we nou drie mailtjes per minuut afhandelen. Op een gegeven moment gaan we voor ons pensioen dat niet redden. En Kazema had op dat moment ook niet zo'n hele beste reputatie als internetprovider. En toen hebben we al die twintigduizend mailtjes weggegooid. En die mensen hebben gezegd, sorry, dat was een storing. Kun je je mail nog een keer sturen? Want we hadden uitgerekend, als iedereen hier deze mailtjes gaat zitten beantwoorden, dan zijn we voor vijf jaar klaar.

Randal Peelen:
[36:17] Ik heb eigenlijk zo'n massameil uit moeten sturen naar iedereen zo van joh, dit en dit en dit hebben we al gedaan, als je nu nog steeds vragen hebt.

Dave Aaldering:
[36:24] Er zijn oplossingen te bedenken als het echt moet, maar wat het eigenlijk het allereerste is, 20 jaar later doe je het omgekeerd nog precies hetzelfde. Ik was een keer bij mijn notaris in Arnhem, ik weet niet eens meer, volgens mij voor een testament ofzo. Ik was heel verontwaardigd dat hij geen klant was bij Breedband, want ik was bij hem al jaren klant. Dus ik denk, nou weet je wat, laten we dit dan nu toch maar eens op tafel gooien. En dan zegt ie, ja Dave, maar we hebben bij jullie een aanvraag gedaan naar de info-en-mailbox en daar is nooit op geantwoord.

Randal Peelen:
[36:48] Hmm, nou.

Dave Aaldering:
[36:49] Dat is een klassieker. Dat is een klassieker. Nou, ik heb de hele zaak afgebroken op zoek naar die e-mail, ook niet kunnen vinden. Ja, dat is zeg maar het moment dat je gaat nadenken over een ticketsysteem en je zorgt dat aanvragen niet kwijtraken. Maar sommige dingen veranderen nooit, lijkt het wel. Je moet die blunder gewoon een keer gemaakt hebben en die moet een keer goed pijn hebben gedaan. Dan maak je hem echt niet meer.

Bert Hubert:
[37:07] Ik zie hem eerlijk zeggen, als ik nu terugkijk, dat houtje-toutje gebeuren wat wij hadden. Prachtig. pracht, maar ook als ik nu internetproviders nog dingen zie uitvinden, denk ik van sommige dingen doen jullie nog steeds niet. Niet handig zoals het provisionen van klanten bijvoorbeeld. Vandaag op de Twitters was Alexander Klöpping en die probeerde iets met zijn Vodafone en zijn Ziggo account te doen. Die moesten gemerged worden en dat werd een totale tragedie. Diezelfde tragedie had je dus zeg maar in 1999 kunnen gebeuren. Want daar had je nog de kans dat je opbelde naar Kazema en zei ik heb een vraag over mijn internet aansluiting. Dan zei hij je wat? Wat? We hadden toen ook die puinhoop van klanten die niet goed geprovisioned werden of in de verkeerde stad. Wat dat betreft zijn een hele hoop dingen wel echt wel hetzelfde gebleven.

Dave Aaldering:
[37:52] Als ik me probeer voor te stellen hoe die samengang tussen een organisatie van de omvang, laten we het in ieder geval maar zo noemen, als Vodafone en de organisatie met een omvang.

Randal Peelen:
[38:01] Ja, maar er zijn ook mensen die hebben één keer in zoveel tijd een merch. Dan moet je UPC en Ziggo samenvoegen, dan moet er Vodafone erbij, dan moet dat eerst allemaal quadplay worden, een los mobiel abonnement waar je korting bij krijgt. Nou, dat is natuurlijk een kwestie van tijd voordat dat er gewoon allemaal op en aan is. Dat is elke keer een migratie met een technical debt van hier tot Ginter.

Dave Aaldering:
[38:18] En straks gaat er ook nog een keer iemand verzinnen dat het helemaal weer uit elkaar moet. Dat gaat een keer gebeuren. Nou, dan heb je helemaal de pop en dans.

Bert Hubert:
[38:25] Maar goed, daar hoeven wij niet op te loppen. Maar je noemt wel een interessant punt, quadplay. Ja. Toen het internet begon hadden we dus gewoon oneplay. Je kon je internet afnemen en dat was voor iedereen een product voor erbij. Dus de kazijmen, de kabelmensen die verkochten televisie.

Randal Peelen:
[38:36] Ja, precies. Zo heb ik het niet beleefd, want je had een periode dat kabel was het eerste waar je onbeperkt online was of eigenlijk permanent. En ADSL, en die zijn dan om de beurt, waren ze iets sneller.

Bert Hubert:
[38:47] Ja, maar heel lang was het zo dat de KPN had geen televisie. Nee. Dus je kon bij KPN, kon je een internetklant worden en dan kon je ook bellen, dat was het.

Randal Peelen:
[38:55] En wat we nu Ziggo noemen, de kabelaars, die hadden geen... Internet. Nee, die hadden geen internet.

Bert Hubert:
[38:59] En geen telefonie. En bellen, nee.

Randal Peelen:
[39:01] Je had alleen tv.

Bert Hubert:
[39:02] A2000 heeft wel telefonie aangeboden, op een gegeven moment. Kazema had het een keer geprobeerd met het beviel, ja, ze zat niet helemaal, ze voelde het niet helemaal. En toen kwam dus dat tripleplay erbij en quadplay. En dat vond ik ook wel heerlijk hoe naïef wij internetmensen ons iets van, joh, wat hebben wij met tv te maken? Waarom ga je hier tv mee bemoeien? En achteraf gezien bleek dat dus een fantastische stunt te zijn voor de van de Ziggo's en de grote partijen van de wereld. Want die konden namelijk televisielicensing deals gaan doen. En nu is het zo, en dan zie je dat bijvoorbeeld de Freedom Internet daar heel veel pijn mee heeft. En ook Google-internet... Krijg je tv voor elkaar.

Dave Aaldering:
[39:42] Krijg je de rechten niet.

Bert Hubert:
[39:44] Je moet televisie regelen en dat kan je helemaal niet. En wij vonden dat als techneut dat iets van, ga die twee dingen nou niet met elkaar mengen. Maar uiteindelijk blijkt dat dus zakelijk gezien het totale meesterzet geweest te zijn. Want je kunt dus nu pas een internetspeler worden, als je ook een televisie-imperium hebt.

Dave Aaldering:
[39:58] Ja, daar kan Randal over meepraten. Die hebben wel wat mislukte televisie-avonturen achter de rug.

Randal Peelen:
[40:03] Het is gewoon heel lastig. Sparkle was fantastisch, ja.

Dave Aaldering:
[40:05] Ja, Sparkle was volgens mij de enige, de eerste die echt raak was. Maar we hebben ook, ik heb Ivion ooit geprobeerd. Dat was een, die was zeg maar, die ging over de top. Dus niet in een multicast, VLAN. Dat werkte goed. Maar die hadden dus ook de muzzle. Dat was een televisie-provider. Eigenlijk zoals je nu, bij wijze van spreken, Netflix gebruikt. Hadden zij een kastje en daar kon je gewoon tv op kijken. Maar dat zat niet in het multicast VLAN van je provider. Je kon gewoon overal waar je een internetverbinding hebt, kon je televisie kijken. En de reden dat zij het toen van de grond hebben gekregen, is omdat daar iemand werkte die de juiste ingangen had om die licenties van die zenders te krijgen. En die zijn toen ook gnadeloos onderuit gehaald. Achteraf gezien heel jammer. Dus eigenlijk, dat is het product zoals je het wil. Terwijl het technisch niet zo heel veel om het lijf heeft. Als je het qua bandbreedte weggezet krijgt voor je televisie afspelen. Ik bedoel, je kunt ook met de NPO-app op je televisielive tv kijken. Er is ook nog steeds geen Ziggo-tv-app voor op je tv. Wat heeft daarmee te maken met die licentiestructuren?

Randal Peelen:
[40:58] Het is ongekend welke kleine onzichtbare maar talloze hobbeltjes en muurtjes er zijn in de internetwereld. Als je daar probeert, zeker als kleinere partijen tussen te komen en zeker bij tv, ze gaan het nooit toelaten.

Jurian Ubachs:
[41:08] Wat ik steeds fascinerend vind vanuit jouw verhalen uit het verleden is dat er de senders zijn waar je dan mee aan tafel zit. Jij en andere aanbieders natuurlijk en dat die senders dan zeggen, hé je bent verplicht om ons uit te zenden, ja is goed, dat kost dan zoveel. Ja, dat is wel een fijne onderhandeling op deze manier.

Dave Aaldering:
[41:26] Je reelt het op zijn kop. Ja, zo werkt het internet niet. Dus als je een beetje met internet groot geworden bent, word je daar heel hellig van.

Jurian Ubachs:
[41:31] Ja, dat werd jij ook wel volgens mij in die tijd.

Randal Peelen:
[41:33] Ja, het is gewoon een beetje lastig om een kleine partij te zijn die verkondigt we gaan als een soort van David tegen Goliath vechten en dat het je dan op zich ook wel lukt om iets neer te zetten waarvan je zelf donders goed door hebt hoe knap en indrukwekkend dat is. En dat het eerste wat alle klanten doen is eroverheen pissen dat het niet beter is dan dat van KPN. Ja, weet je, dat blijft gewoon vechten tegen de bierkani. En ik zie nog steeds geen toetreders op de markt. Ik vind het heel jammer. De laatste internetprovider die erbij is gekomen is Freedom.

Bert Hubert:
[42:03] Ja, maar eigenlijk blijft allemaal één over de rug van KPN gaan. Ja, en inderdaad, en die zijn geen complete aanbieder, want die moeten toch de televisie ergens anders weer binnen harken. En dat is er niet super goed gelukt.

Randal Peelen:
[42:14] Ja, dus dat is heel vervelend. Ja.

Jurian Ubachs:
[42:18] Het is wel jammer, juist bij die kleinere partijtjes vind je de charme van het oude internet. In ieder geval in de communicatie, ik zeg nog jullie, maar destijds had Tweak een focus op de technologie verbeteren. Dat leadend maken en dan proberen op die manier technisch de beste te zijn. Ik zie Dave nu al lachen.

Dave Aaldering:
[42:40] Ik zat te denken, wij romantiseren vroeger, nu moeten we gaan oppassen. Ik vind dat wel nog steeds een charme hebben. Dat je in ieder geval iets onderscheidends probeert te doen waar je zelf in gelooft.

Bert Hubert:
[42:49] Weet je wat grappig is wat nu het enige echte onderscheid nog is met internetproviders is dat als het een keer stuk gaat, hoe snel ga je geholpen worden. Dat is een beetje flauw natuurlijk hoor, maar als je nu een glasvezelverbinding hebt, die is gewoon perfect. Niet lullig hoor, maar dat ding is gewoon... Ik merk nooit dat ik een internetaansluiting heb.

Jurian Ubachs:
[43:07] Weet je wat nogal, juist omdat er totaalaanbieders zijn en omdat er ook televisie bij zit, Bij sportkijken is het wel belangrijk dat je niet een aantal seconden achter loopt op je buren. En als je dan bijvoorbeeld bij een roze aanbieder zit, die zijn signalen dan wel eens via, laten we zeggen Duitsland wil sturen ofzo. Ik weet niet of het eigenste is, maar dat maak ik er altijd van in mijn hoofd. Dan loop je dus achter. Dus als ik voetbal kijk, dan lig ik ongeveer 11 seconden achter op heel veel andere mensen die bijvoorbeeld bij Ziggo zitten. Dat is een, als je graag live dingen kijkt en niet gespoild wil worden door je buren of door vrienden die je begint te appen. Stel dat Nederland de WK-finale had en je organiseert een feestje en je zit met 20 mensen in spanning in je woonkamer te kijken. En je hoort de hele wijk al juichen of schreeuwen of schelden. Terwijl jullie nog zitten.

Randal Peelen:
[43:50] Eigenlijk is dat ongekend hè.

Bert Hubert:
[43:52] Kan hier geen wetgeving over komen? Ja, dit is nou een groene voetballer.

Randal Peelen:
[43:55] Kamervragen, minimaal.

Bert Hubert:
[43:56] Ik zou me niks verbazen dat die er wel eens geweest zijn. Want er zijn kamervragen geweest over alle lullige dingen.

Jurian Ubachs:
[44:01] Nou ja, ik weet dat NOS en nog wel andere mainstream media wel eens content hebben gewijt aan hoe kan het nou. Je ziet het ook wel eens, als je bijvoorbeeld op een plein ergens in de stad voetbal gaat kijken, dan zie je het kijken van oh wacht even, die kroeg loopt voor op die kroeg, gaan we daar kijken.

Bert Hubert:
[44:15] En dan moet ik je toch helaas zeggen dat dit voornamelijk komt door de Kodak Farms en niet zozeer door de Vibers. En dus het is niet zozeer dat de glasvezelverbinding via Duitsland daar schuldig aan is.

Jurian Ubachs:
[44:25] Dat is het in mijn hoofd wel.

Bert Hubert:
[44:25] Ja, maar dat is helaas niet waar.

Jurian Ubachs:
[44:27] Nee.

Randal Peelen:
[44:27] Maar het gaat wel hand in hand.

Dave Aaldering:
[44:29] Dan ben jij dus die klant waar Randal zo verdrietig van wordt als hij ontevreden is over een technisch hoogstandje.

Bert Hubert:
[44:33] Ja.

Randal Peelen:
[44:36] Nou, er zit nog een heel langdurig verhaal over waar wij onze signalen vandaan moesten halen. Want daar was je ook niet echt heel erg keuzevrij in. Maar kun jij duiden hoe dat komt Bert? Want het klinkt alsof je dit weet.

Bert Hubert:
[44:47] Maar waarom die vertraging zo groot?

Jurian Ubachs:
[44:49] Vooral waarom die vertraging verschilt per huis eigenlijk.

Bert Hubert:
[44:51] Ga ik je nu uitleggen. Als iedereen zelf op dezelfde KPN-aansluiting zit, dan krijgt iedereen met dezelfde vertraging binnen. Wat er in de praktijk gebeurt, is die beelden worden in super mega HD opgenomen in het stadion. Daar vindt dan al de eerste compressieslag plaats. Als je iets wil comprimeren, dan herken je dus delen van het beeld die niet veranderd zijn ten opzichte van het vorige beeld. Dat betekent dus dat je al een buffertje in tijd moet aanleggen. Je moet zeggen, ik ga het vijf seconden beeld tegelijkertijd analyseren, want dan kan ik terugverwijzen naar vijf seconden in het verleden. Dan heb je je eerste vijf seconden vertraging binnen. Daarna heb je nog dat mensen één netwerkverbinding hebben over een heleboel verschillende kanalen worden uitgezonden. En soms is er heel veel beweging in één filmpje. Die heeft dan tijdelijk even extra veel bandbreedte nodig. En ergens anders is een scène van een bos of zo, waar niks gebeurt. Die heeft weinig bandbreedte nodig. Om dan de allerhoogste kwaliteit te kunnen leveren over je bundel, zijn er dus ook weer systemen die naar een heleboel uitstendingen tegelijkertijd kijken. En daar weer een buffer hebben, om door te hebben van nou, nu moet even veel bandbreedte hierheen, want daar gebeuren allemaal dingen. Daar gebeurt geen hol. En weer tien seconden vertraging binnen. Dus die systemen die zijn gebouwd om zo veel mogelijk beeldkwaliteit te kunnen geven. En zo heel mogelijk pixels. En achteraf zou iemand zeggen, gaan we het ook nog een keer hebben over de vertraging? Dan zegt men, nou ben je te laat.

Jurian Ubachs:
[46:11] Is ook geen thema, maakt daar voor niemand wat uit. Ik vind vertraging hebben ten opzichte van de mensen in het stadion, vind ik ook helemaal niet erg. Alleen nog steeds, met jouw uitleg heb ik gezien, is van oké, maar al deze dingen moet voor iedereen gebeuren. Iedereen die thuis woont.

Bert Hubert:
[46:24] Er zijn dus verschillende dingen, ook als je een satelliet uitzending doet. En heel vaak zit het om een satellietverbinding hierin. Stel je die ook in en zeg je van ja, er vliegt ook weleens een vogel voor die schotel langs. Dus daar zit dan zogenaamd forward error correction in. Dat je extra reservebeelden mee stuurt. Zodat als er een seconde beeld uitvalt, dan kan je het toch nog reconstrueren. Boom, weer een bakje met vijf seconden vertraging.

Dave Aaldering:
[46:45] Het is ook in je eigen belang hè.

Jurian Ubachs:
[46:47] Ja nee, maar nog steeds heb ik niet gehouden. Dat is allemaal de KPN kijker is en ik de T-Mobile kijker. Dat hij dan tien seconden voorloopt.

Bert Hubert:
[46:53] Er zitten allemaal instellingen op die machines.

Dave Aaldering:
[46:56] Het kan ook zijn dat, zeg maar, er is één signaalbron en KPN heeft zijn eigen uitzendplatform met zijn eigen instellingen. En nou ja, onze roze vrienden hebben hun eigen platform met andere instellingen die zeggen ja, wij willen minder bandbreedte toepassen, dus we gaan meer bufferen, dan kunnen we meer compressen. Dat zijn afwegingen en daar komen die verschillen uit voort. Klinkt wel als onze rol. Ga je wel platbellen voor premium television.

Bert Hubert:
[47:15] Maar ik zie wel een nieuw marktmodel, die zegt, joh, als je bij ons gewoon 5 euro extra per maand betaalt, krijg je gewoon 10 seconden eerder beeld. Dan kan jij je buren gaan afzeiken.

Jurian Ubachs:
[47:23] Moet ik je nou eens heel bloedserieus zeggen dat ik dat meteen zou doen, no-brainer.

Bert Hubert:
[47:27] Oké, let op mensen, dit is het nieuwe internet. tien seconden eerder scoren met voetbal.

Jurian Ubachs:
[47:34] Ja, goed. Letterlijk, als ik mijn vertraging met live sport krijg, want het is niet alleen met voetbal, het is met alles, het hele signaal. Als ik 10, 15 euro per maand extra moet betalen, zodat ik daar vanaf ben, doe ik het echt meteen.

Dave Aaldering:
[47:44] Vind je dat je de uitzondering op de regel bent?

Jurian Ubachs:
[47:45] Ja, waarschijnlijk wel.

Bert Hubert:
[47:46] Ik weet het niet. Voetbal is vrij groot in Nederland, heb ik gehoord.

Dave Aaldering:
[47:50] Er zit ergens een prijspunt. Hoeveel ben je bereid meer of minder te betalen?

Bert Hubert:
[47:55] Of we bouwen een ander product, dan maken we een vertraagdoosje. En die geef je dan aan je buren. En dan zeg ik, kunnen we synchroniseren? Kunnen we gewoon dan draaien, gewoon dan wachten op gewoon... Dat vind ik dan op als het je niks kost.

Dave Aaldering:
[48:07] Nou, dit wordt nog wel een knap doosje hoor. Ja, dit knappe doosje, maar op netwerkniveau in de tijd.

Bert Hubert:
[48:11] Op netwerkniveau kost het. Nee, nee.

Randal Peelen:
[48:12] Maar zijn er ook dingen die vroeger wel konden en nu niet?

Bert Hubert:
[48:15] Nou, ik kon bijvoorbeeld vroeger bij Kazema de hele internetprovider slopen... door mijn laptop dicht te klappen en op de fiets te stappen en naar huis te gaan. En ik ben zeg maar 50 meter van het Kazema gebouw en ik word gebeld... beet, alles is stuk. Dus ik kom weer terug, klap mijn laptop weer open en ik zie daar op mijn prompt nog staan de LDAP directory server van werkelijk alles van Kazema en die draaide op de voorgrond op mijn laptop. Want ik was er even mee aan het knoeien en was ik vergeten.

Dave Aaldering:
[48:44] Nou, ik denk dat je dit in de moderne internetomgeving dat dit niet meer zou moeten gebeuren en daar was iets van ja, ik kan me nog wel heugen dat we in dat kleine datacentertje, het zaaltje In Doetinchem op een gegeven moment, we hadden van die rec-servers, die cobalt rec-appliances, die waren heel ondiep, dus die kon je in een 60 bij 60 centimeter kast nog wel kwijt. Vroeger koelden we de ruimte en niet zozeer een kast. nog helemaal niet bewezen, want dat was helemaal geen thema. Speelde helemaal niet. Speelde helemaal niet. Dus op een gegeven moment moesten we eigenlijk andere kasten hebben, want die servers werden steeds dieper. Ja, en die 60 bij 60 kast die stond eigenlijk een beetje in de weg, maar ja, er hingen dus wel volgens mij een stuk of 30, als het geen 35 van die rec-servers waren. Maar laten we zeggen 100 websites elk, het waren er 128 natuurlijk, maar goed.

Randal Peelen:
[49:30] Uiteraard.

Dave Aaldering:
[49:30] Mooi door zesdelen. Ja, het is goed dat ik dat even benadruk. Door acht. Maar die kast moest naar de andere kant, maar ja, om dus 30-35 servers met 100 websites elk, om daar downtime voor aan te kondigen en gedoe en moeilijk, moeilijk, maar die kast die moest er ook in. Ik weet nog dat ik samen met Hugh toen op een gegeven moment dacht van ja, maar er zit toch Nou, we gaan het gewoon doen. Dus we hebben serieus, op een zeker moment, hebben we die kast gewoon helemaal losgekoppeld van alles eigenlijk. Die zijn we gewoon gaan verschuiven. En die had dan wel geen netwerkverbinding meer, maar die hebben we gewoon op de juiste plek neergezet. En achteraf was het natuurlijk hartstikke dom, want die verhoogde vloer, die staat op pootjes. En die kan wel lading naar beneden hebben, maar zijwaartse kracht en druk en licht. Dus dan moet je... Dus ook even weer een zijstap op een zijstap. Dat gebeurt nu niet meer, maar vroeger dacht je wel eens, ik ga even een kabeltje leggen in het datacenter. Ik haal niet één of twee tegels los. Ik haal gewoon van voor naar achter door het hele gangpad alle tegels eruit. Nou dan kun je je voorstellen, als er dan allemaal kasten... Als iemand een keer een verkeerde stap zou zetten en het gaat... Dat is gebeurd, niet bij ons gelukkig. Dus denk erover na.

Randal Peelen:
[50:29] Zet je been daarin als een berenklauw hatte.

Dave Aaldering:
[50:31] En je hele serverruimte door de kiekkoekeltjes gaat. Als je de hele vloer ineens zo... Het is een beetje net zoals je een filmpje ziet van een heftruck... die je tegen een magazijnstelling aanhebt.

Randal Peelen:
[50:41] Ja, ja, ja.

Jurian Ubachs:
[50:42] Het is wel het satisfyingst. Dat is wel kunst, een vorm van kunst, dat wil je niet hebben.

Dave Aaldering:
[50:47] Maar in ieder geval is wij die kast gewoon verschoven, stekkers er weer in, kijken of er niks kapot was. Nou, hoezé, daar waren we dan. Wat Bert omschrijft, dat je het een keer stuk maakt. Dat heeft elke, in ieder geval, IT-nerd die iets met internet doet, wel eens meegemaakt. Dan ging je server configureren, dan moest er een netwerkpoort voor worden vrijgemaakt. En dan had je de verkeerde switch of de verkeerde poort te pakken, met je uplink naar buiten.
[51:09] En het gebeurt nu nog, ik merk dat ik er getraumatiseerd ben, en niet als enige. Dan zit je dus te typen en dan denk je, ik heb de goede poort te pakken. Dan druk je op die knop.

Bert Hubert:
[51:17] Enter.

Dave Aaldering:
[51:18] En dan loopt dus de buffer van de radio leeg, want wij luisteren natuurlijk allemaal minimaal een internet radio station of radio via internet. Dus als zeg maar onze muziek stopt, gewoon in één keer nul is, dan heb ik altijd, dat gaat bij iedereen, dan zie je ook collega's die kennen dat, en herkennen dat, die weten meteen van hier heb je ergens aangezeten. Nee, ik niet. Oh nee, nee, is het echt. En als dat muziek dan weer begint te draaien, dan weet je dat het iets anders is geweest. Maar het horrorscenario, ik hoop dat mensen dat herkennen. Ik heb er nog steeds last van.

Randal Peelen:
[51:48] Ik kan niet regelmatig de kaart trekken dat ik zeg, ik werkte eerst bij een internet provider En ik heb tot tot de dag van vandaag, als internet het even niet doet, en het kan een seconde zijn, dan trigger het bij mij het reflex om mijn telefoon te pakken en op Twitter te kijken. Is er iets aangekondigd? Is er iets aan de hand? Eigenlijk wil ik dan naar IRC, de juiste kanalen, want die kanalen zijn pittig openbaar. Als je exact weet waar je moet stoppen, het is bizar dat die bestaan, maar daar gaat echt heel het internet in een unencrypted kanaaltje, waar elke gek kan joinen, wordt daar besproken zo'n beetje.

Bert Hubert:
[52:21] Het bestaat nog steeds, ook internationaal bestaan er nog steeds van dit soort plekjes waar mensen hun enige IRC-client nog open houden. Want ja, dat is wel de plek waar je kan roepen van... Is er iets mis bij Microsoft misschien?

Randal Peelen:
[52:32] Mensen zeggen altijd, hoe krijg je heel...

Bert Hubert:
[52:35] En dat je antwoord krijgt.

Randal Peelen:
[52:36] Hoe krijg je heel internet plat en denk je nou een Anton Bomm op Amsterdam? Nee hoor. Gewoon de juiste IRC-kanalen vinden en daar de juiste mensen...

Bert Hubert:
[52:43] Hé maar jongens, ik heb even een blast from the past.

Randal Peelen:
[52:46] Oké, dat is tijd.

Bert Hubert:
[52:47] Die echt misschien bijna niemand meer herinnert. Kom maar op.

Randal Peelen:
[52:51] Maandagavond, acht uur. Journaal?

Bert Hubert:
[52:54] De reboot van de servers van de AMSICs.

Randal Peelen:
[52:56] Oh?

Jurian Ubachs:
[52:56] Is dat een vast ding?

Bert Hubert:
[52:58] In de vroege dagen werd de Amsterdam Internet Exchange, dat was een onderdeel van SARA, en daar waren systeembeheerders en die hadden toen al een baard. Nu kan je je niet voorstellen hoe groot die baard van die mensen inmiddels is. Iedere acht uur s'avonds deden ze een reboot van alles. En dat was eigenlijk best wel oké, zeg maar. Ik kan er wel wat bij voorstellen als je in een researchinstituut bent of zo. Maar toen het internet inmiddels nog best wel groot was, deden ze dat nog steeds. En de gedachte was toen van de Amsterdam Internet Exchange, je moet niet alleen op ons bouwen. Wij mogen nooit je enige plek zijn, dus je moet er maar gewoon tegen kunnen. Iedere avond om 8 uur, Hekje. Op IRC deden het even niet. Websites deden het even allemaal niet. En daar zijn ze echt nog, denk ik nog, tot 2000 mee doorgegaan. Of zo.

Jurian Ubachs:
[53:41] Wat was voor hun de reden om dat te doen?

Bert Hubert:
[53:45] Eigenlijk, er bestonden al netwerken nog ver voor het internet. En die mensen hadden ook rituelen en gebruiken. En die hadden zoiets van, we rebooten de servers iedere week. Want dan staat het weer goed.

Dave Aaldering:
[53:55] Als je software wil updaten, dat je gewoon weet dat je in ieder geval elke maandag om 8 uur kunt rebooten.

Bert Hubert:
[53:59] En voor de duidelijkheid, er was toen geen automation. Dus de oude wereld was
[54:04] dat je een server had, en die had inmiddels een uptime van 350 dagen. En niemand wist meer zeker dat als die reboot, of die dan weer terug zou komen in een nuttige toestand. En dus dan is het helemaal niet zo kwaad om te zeggen, yo, we rebooten dat gewoon één keer per maand of één keer per week. Want dan in ieder geval werken de mensen er nog die deze server nog geïnstalleerd hebben. Een hele goede, zuiverende, helende werking heeft dat, een regelmatig reboot.

Dave Aaldering:
[54:22] Ja, een goede stroomstoring is best leerzaam.

Jurian Ubachs:
[54:25] Als je daar niet op zat, dan weet je in ieder geval dat de reden daarvoor ergens in de afgelopen week ligt.

Dave Aaldering:
[54:31] Tegenwoordig is iedereen alles maar in stukjes aan het hakken, microservices, dan werkt het allemaal wel. Dan zou je alles onafhankelijk van elkaar moeten kunnen herstellen. Dat gebeurt ook vaak wel, maar de grote, boze reboot. Ja, daar zouden veel systemen zich nog wel eens een keer aan blootgesteld moeten zien.

Randal Peelen:
[54:46] Als je echt wel weet hoe het zit. Is dat ook niet het wezenlijke thema? Als je nu de afgelopen 30 jaar doorfilmt en je kijkt, wat zijn de pogingen geweest van partijen? En waar kijken we nu op terug als iets wat lachwekkend was? Dan je had op een gegeven moment internet providers die gaven het open internet. TV GELDERLAND 2021. En daar kon je onbeperkt gebruik van maken. Maar er waren ook partijen zoals CompuServe. Die dachten, nou weet je, wij gaan een eigen tuintje om dat internet heen bouwen. Een eigen chatkanalen, eigen websites waar je met elkaar kunt praten, maar niet met de rest van internet. En dat je weliswaar met een omweg toch bij internet kwam. Maar dat was alleen voor de slimme jongetjes.

Jurian Ubachs:
[55:15] Was dat ook hoe hetnet werkte?

Randal Peelen:
[55:16] Ja, dat was het idee. Dat was onze eerste internet thuiswerking.

Dave Aaldering:
[55:19] Hetnet. Mijn carrière is op de hetnet helpdesk begonnen. Nog een vraag van een luisteraar.

Randal Peelen:
[55:23] Ken je er niet naar brink nog? Nou, dat denk ik wel.

Dave Aaldering:
[55:26] Ja, wat moet ik daarvan zeggen?

Randal Peelen:
[55:29] Maar helaas is het toch een golfbeweging, dat je wou proprietary internet providers, toen werd alles weer open. Toen wilden we allemaal social media en in de cloud en nu zijn we allemaal een beetje aan het hekelen dat er die techmonopolies bestaan.

Dave Aaldering:
[55:41] Apple is ook gewoon een world garden en daar lopen ze allemaal zo graag in.

Bert Hubert:
[55:45] Maar jij bent er wel het hardste in gelopen, want vanmiddag zaten wij berichtjes uit te wisselen en ik zit met al mijn andere vrienden op Signal, of als het moet op WhatsApp, en jullie zitten met z'n drietjes op iMessage.

Randal Peelen:
[55:57] Ik zou het je nog sterker vertellen. Jij bent echt de enige.

Dave Aaldering:
[56:00] Dit is Dave.

Randal Peelen:
[56:01] Ik zeg tegen jou zal ik een WhatsApp groep maken. Jij zegt Bert heeft geen WhatsApp tegen mij.

Bert Hubert:
[56:06] Bert heeft wel WhatsApp, maar alleen... Onder protest. Ik dacht dat jullie zulke hardcore fans waren.

Randal Peelen:
[56:12] Dat is mijn minst favoriete app. Dus jullie deden het voor mij? Ja. Sweet irony.

Bert Hubert:
[56:15] Ik begin meteen te zeiken tegen Randal.

Dave Aaldering:
[56:17] Als hij weer zo'n iMessage groep opent. Ja, ik heb er geen meter.

Jurian Ubachs:
[56:21] Nee, ik heb er kut uit. Alle computers zijn zo uitstaan en zo. Ik vind het ook gek.

Dave Aaldering:
[56:26] Vier kwart van de VS gebruikt dat en komen nooit meer bij Apple vandaan.

Randal Peelen:
[56:30] De West is ook een derde wereldland als het gaat om tech.

Bert Hubert:
[56:34] Nou, excuses dan dat ik mentaal jullie beschuldigde en jullie dachten van mij. Jörg, jij Signal? Ik heb het nu niet meer geïnstalleerd samen.

Jurian Ubachs:
[56:41] Ik heb wel een account. Dat had dus ook niet gewerkt. Nee, dat had ook niet gewerkt.

Randal Peelen:
[56:46] Dus het cirkeltje is rond.

Jurian Ubachs:
[56:48] Ja, maar ik vind het wel leuk om misschien het laatste, het eerste uur even mee af te sluiten. Je noemt Nina Brink en dat is onlosmakelijk verbonden met het knappen van de eerste internetbubbel, denk ik. Hoe kijken jullie naar die tijd? Want jullie hadden natuurlijk zelf allebei al met je handen vol bezig in het internet. En de wereld waarin je leeft en werkt en waarin je carrière aan het maken bent, krijgt een flinke knauw. Het consumentvertrouwen zakt en dat soort dingetjes. Hoe was dat voor jullie op dat moment? Zie je dat nog voor je?

Dave Aaldering:
[57:19] Ik ben toen, toen begon ik serieus voor mezelf te werken. Dus ik weet niet beter dan dat ik tegen de stroom in moest zwemmen. Kijk, Nina Brink, die heeft wat mij betreft niet heel veel met techniek te maken, maar die is op een goed moment ingestapt en op een nog beter moment voor haar in ieder geval uitgestapt op dat wat ze met internet deed. Ja, en daarom hebben heel veel mensen, nou het zal ongetwijfeld wel meer aan de hand zijn geweest, maar uiteindelijk moet je ernaar geven, ze was op het juiste moment op de juiste plek. Alleen toen heeft ze de keutel ingetrokken en ze is een beetje verzuimd om dat mee te geven aan de andere mensen die ze erin getakeld had. En daarom is iedereen daar woest over.

Jurian Ubachs:
[57:49] Maar goed, had je natuurlijk ernaast lepen, want op dat moment iedereen, al het funding viel natuurlijk meteen weg.

Dave Aaldering:
[57:55] Maar de investeringen die toen gedaan zijn, die eigenlijk door faillissementen betaald zijn, ja die hebben daarna volle bak die golf van innovatie mogelijk gemaakt. Want de telecombedrijven, de mensen die dat bandbreedte schaars proberen te houden, die waren aan zet. Die gingen hier volop in, hoofdzakelijk. Er waren natuurlijk ook wel starters, maar er zijn eigenlijk heel veel telecombedrijven zijn toen eigenlijk overmatig misschien wel voor wat er toen gebeurde gaan investeren. Maar die kabels die lagen wel in de grond, die kabels lagen wel in de... Er zijn bedrijven die glasvezelnetwerken hebben kunnen overnemen voor een prikje. Dan praat je niet over een wijkje, maar gewoon door heel Europa lange verbindingen. Die in één keer voor echt een habbelkrats te koop waren. En bandbreedte werd in één keer abundant. Dat zijn de providers die we daarna allemaal kennen en gebruiken. Vaak wel weer op meegelift. En met die bandbreedte kwamen ook weer allerlei nieuwe toepassingen.

Bert Hubert:
[58:47] Maar ik ben dat helemaal met je eens. Het is goed afgelopen, maar ik ben net iets eerder begonnen. Dus toen ik begon in 97, was die internetbubbel gewoon bezopen. Dus als je denkt dat er nu een hype is geweest over NFT's of over Bitcoin of over AI, je hebt niks gezien. Mensen waren toen gewoon gestoord. En waren zo gestoord dat in 1997 waren er dus nog heel veel papieren reclames voor internetproducten. En nog even waren die zo over de top dat je die niet meer kon begrijpen. Dus mensen hadden een heel bedrijf begonnen en een start-up en dan vroeg je, wat doe je eigenlijk? En dan kwam een verhaal dat je dacht, ik weet niet eens wat dit is. Maar hier heb je geld. Hier heb je geld inderdaad. En een hele grote goede kans dat de mensen in dat bedrijf op dat moment ook helemaal niet wisten wat ze eigenlijk aan het doen waren. En zo over de top als toen is het nooit meer geweest. En toen heb ik het afsmelten daarvan echt meegemaakt. En toen was er dus ineens, zeg maar, helemaal niets meer.

Dave Aaldering:
[59:40] Wat ik wel geinig vind, dus ik heb de verhaal gehoord, niet uit eerste hand, dus wat er van waar is, is een tweede, maar ik geloof wel dat het gebeurd kan zijn, dat ze op een zeker moment, dus als je een glasvezelnetwerk aanlegt, dan stop je het onder de grond, dat is lastig te zien.

Randal Peelen:
[59:52] In Nederland doe je dat onder de grond.

Dave Aaldering:
[59:53] In Duitsland wel ook, want het verhaal gaat over Duitsland. Er is dus een provider geweest, die heeft tussen een aantal hele grote steden alvast een grote interregionale ring aangelegd. Als het internet dadelijk heel groot wordt, dan zijn wij er als de kippen bij staan. Visionair. Dat netwerk moet je dan ook wel even opschrijven waar dat ligt. ligt.

Randal Peelen:
[1:00:10] Oh ja.

Dave Aaldering:
[1:00:10] Ja, en die tekening is kwijt. Dus er schijnt een heel netwerk gewoon kwijt te zijn. En dat kun je natuurlijk wel opzoeken.

Randal Peelen:
[1:00:15] Dat is best wel plausibel.

Dave Aaldering:
[1:00:16] Ja, maar je zoekt het op met proefsleufjes. Maar je kunt je voorstellen. Het is gewoon ondoenlijk om dat echt terug te vinden. Nou, dit soort dingen zijn er toen gebeurd. Er zijn gewoon investeringen die niet alleen zeg maar op papier bestonden of in data, maar ook gewoon fysiek in de grond hebben gelegd. Ik weet inmiddels wat het kost om een meter glas te scheppen. En als je dan hoort dat gewoon iemand gewoon een heel netwerk door duizenden gewoon kwijt is.

Randal Peelen:
[1:00:36] Mind blown. Ik woon nu in een wijk en en daar zijn ze glas aan het aanleggen. En dat vind ik heel leuk om een keer van dichtbij te zien, want ik heb heel veel glas helpen laten aanleggen, maar nooit zelf ervaren hoe het is om daar te wonen.
[1:00:49] Maar mijn wijk heeft al glasvezel. Dus ik heb straks twee vezels in mijn huis. En mijn buren zeggen, wat is dat voor een onzin? En waarom zou ik dat, ik laat die gast niet binnen. Ik zeg, meid, hoe meer glasvezels jij in je huis hebt, hoe blijer jij mag zijn.

Dave Aaldering:
[1:01:03] Ja, maar dit is dus niet meer voor te stellen. Dit moesten we de hele dagen uitleggen. Nou, daar ben ik wel blij om, dat dat niet meer hoeft. Waarom wil je wel twee glaswissers in huis? Wat komen ze maar doen. Bijna alsof je schrikt van de eerste stoomtrein.

Bert Hubert:
[1:01:14] Daar schrokken mensen ook van, dus dat klopt wel.

Randal Peelen:
[1:01:17] Heren, ik vind het een leuke stapeltje anekdote. Dus wij gaan achter het muurtje nog even verder. Er komt een bonus aflevering aan. Als mensen dit zitten luisteren en denken dat smaakt naar meer. Dat kan! Er komt nog meer. Maar dan moet je wel vriend van de show zijn. Voor die tijd zeg ik tot zover deze aflevering van Met Neurts Om Tafel. En Met Neurts Om Tafel is een podcast door Jurijn Hubachs en mij, Randal Pelen. Onze panelledes in Estac, Krabbenam, Ruurd, Sanders en Sander Bijleveld en onze gast-nerds waren met z'n tweeën vandaag. Het waren Bert Hubert en Dave Aaldering. Bert, welkom terug. Dank voor je komst. Waar kunnen mensen meer over jou te weten komen?

Bert Hubert:
[1:01:46] Als je gewoon googlet op Bert Hubert.

Randal Peelen:
[1:01:48] Dat is best wel goed te doen, hè?

Bert Hubert:
[1:01:50] Bert Hubert.

Randal Peelen:
[1:01:51] En jij dan, Dave?

Dave Aaldering:
[1:01:52] Nou, die kan ik niet onder. Google dan ook maar gewoon op mijn naam. Dan kijken we wel wat er uit voortkomt.

Randal Peelen:
[1:01:58] Dave Aaldering. Dave Aaldering. of informatie over ons staat op onze website en dat is mnot.nl en join onze select dan gingen 2200 charmante, capabel en heel erg gezellig nerds je voor. Je kunt vragen stellen aan de volgende gastnerds in het kanaal Vragen van de Luisteraars, want één keer in de week laat ik dan weten wie dat worden. En dan heb je misschien wel leuke vragen. Nou, wat je echt, echt, echt zou moeten doen, is vriend van de show worden, want dan krijg je toegang tot het clubhuis, vier meetups per jaar, stiks en bierviltjes door je briefbus, geen reclame, de afleveringen eerder dan de rest en elke week een malse bonus aflevering. Er gaat er zo een opgenomen worden, ik heb er nu al zin in. Merchat op onze webshop. En voor nu hartelijk dank voor het luisteren en tot de volgende keer!